ลุงจวน ผลเกิด เป็นปราชญ์ชาวบ้านจังหวัดพิจิตร ชาวบ้านเขารวมตัวกันเป็นกลุ่มและเครือข่ายและยกย่องกันเอง ว่าใครบ้างมีความรู้และวัตรปฏิบัติเหมาะสมควรแก่การยกย่องต่อการดำรงชีวิตแบบพอเพียงและเอื้อเฟื้อเผื่อแผ่ต่อการเรียนรู้ร่วมกันของคนในชุมชน
งานแนะนำลุงจวนนี้ ผมอยากให้มีรายละเอียดมากหน่อย จึงขอให้คุณอ้อม (อุรพิณ ชูเกาะทวด) ช่วยเขียน และหารูปตอนเราไปเยี่ยมบ้านของลุงจวนมาลงประกอบด้วย ดังต่อไปนี้
เดิมลุงจวน เป็นคนสิงห์บุรี ฐานะยากจนมาก แต่งงานกับนางสนุ่น ผลเกิด ช่วยกันหาเลี้ยงครอบครัวด้วยการทำนา ประสบปัญหาข้าวเป็นโรคลีบ เงินที่ยืมเขามาเป็นทุนก็สูญ กลุ้มใจกลัวใช้หนี้เขาไม่หมด กลัวไม่มีที่ซุกหัวนอนให้ลูก เลยประชดชีวิต กินเหล้า สูบบุหรี่
สุดท้ายมีคนเตือนสติ จึงคิดได้ ตัดสินใจไปตายเอาดาบหน้า หากินรับจ้างทั่วไป จนพอมีเงินก้อนใช้หนี้สินเขา และมาตั้งหลักปักฐานที่อำเภอวังทอง จังหวัดพิษณุโลก ชีวิตเหมือนสบายแล้ว แต่ก็มีอุปสรรคถูกไล่ที่ ให้ต้องอพยพอีกครั้ง คราวนี้มาลงหลักปักฐานที่บ้านทุ่งทอง ตำบลโพธิ์ไทรงาม กิ่งอำเภอบึงนาราง จังหวัดพิจิตร ที่ทำกินในปัจจุบัน เงินก้อนสุดท้ายที่มี ใช้ซื้อที่ดินได้ 6 งาน
ตอนแรกไม่แน่ใจว่าที่ดินเพียงแค่นี้จะเลี้ยงครอบครัวได้หรือเปล่า คิดจะขายด้วยซ้ำ แต่ท้ายที่สุดด้วยความพยายาม ใช้ปัญญาเรียนรู้กับเพื่อนๆ ในเครือข่ายโพทะเล ร่วมใจพัฒนาและยึดหลักเศรษฐกิจพอเพียง จึงอยู่ได้ ไม่มีหนี้สิน แถมคนยังรู้จักกันไปทั่ว เป็นวิทยากรก็หลายที่ ได้ฉายาว่า ลุงจวน เซียนเกษตรพอเพียง
ในวีซีดี เรื่อง “คุณค่าและมูลค่าของปัญญาปฏิบัติ” (มูลนิธิร่วมพัฒนาพิจิตร โทร 056 652233-4) และเรื่อง “การจัดการความรู้ภาคปฏิบัติ เรื่องราวเกษตรธรรมชาติที่พิจิตร” (สถาบันส่งเสริมการจัดการความรู้เพื่อสังคม โทร 02 2980664-8) ก็มีรูปและกิจกรรมของลุงจวน
อุรพิณ ชูเกาะทวด
วิจารณ์ พานิช
