เย็นวันที่ 7 มี.ค.50 กระทรวงวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีประชุมกำหนด "ประเด็นอุบัติใหม่" (Emerging Issues) เพื่อเตรียมความพร้อมด้านเทคโนโลยีในการรับมือกับสถานการณ์ในอนาคต
เรื่องนี้เป็นเรื่องใหญ่ของบ้านเมือง เป็นการช่วยกันมองภาพใหญ่ที่กำลังเกิดขึ้นในสังคมของเรา และเตรียมตัวเผชิญ แก้ไข หรือใช้เป็นโอกาส รายละเอียดน่าจะอยู่ในเว็บไซต์ของกระทรวงวิทย์ www.most.go.th โดยที่การประชุมนี้ รมต. ศ. ดร. ยงยุทธ ยุทธวงศ์ ทำหน้าที่ประธานเอง และทำหน้าที่ประธานได้อย่างยอดเยี่ยม
ผมได้เสนอความเห็นไว้ 2 ประเด็น
1. การมองประเด็นอุบัติใหม่ น่าจะมองด้วย 2 มุมมองไปพร้อม ๆ กันคือ มุมมองเชิงปัญหาที่ต้องเตรียมเผชิญหรือแก้ไขกับมุมมองเชิงโอกาส ที่จะนำมาปรับให้เป็นประโยชน์
2. ประเด็นเชิงสังคม ที่เทคโนโลยีสมัยใหม่ถูกนำไปใช้ด้านเพิ่มการบริโภค ไม่ส่งเสริมการสร้าง & สร้างสรรค์หรือการผลิต โดยที่ระบบการจัดการระดับประเทศในรูปแบบปัจจุบันเอื้อประโยชน์การใช้เทคโนโลยีแนวแรก ไม่เอื้อหรือส่งเสริมการใช้เทคโนโลยีแนวหลัง
หลังกลับมาบ้านตอนดึก (สำหรับผม) ผมนึกประเด็นสำคัญประการที่ 3 ได้ และคิดว่าคงไม่มีใครเอ่ยในที่ประชุมหลังจากผมออกจากที่ประชุมตอนทุ่มครึ่ง จึงนำมาเสนอไว้
3. ประเด็นจิตสำนึกของคนรุ่นใหม่ในสังคม ที่มีแนวโน้มเป็นปัจเจกมากขึ้น เห็นแก่ตัวมากขึ้น วัตถุนิยมมากขึ้น บริโภคมากขึ้น เป็น "ประเด็นอุบัติใหม่" ที่สำคัญ และมีโอกาสที่จะใช้เทคโนโลยี web 2.0 แก้ปัญหาดังกล่าว โดยการส่งเสริมและเปิดช่องทางให้ "เยาวชนคนทำดี" แก่สังคม ชุมชนหรือบ้านเมือง ได้มีโอกาสสื่อสารความคิด ความเชื่อและวิธีการทำประโยชน์แก่สังคม เป้าหมายคือการสร้างจิตวิญญาณใหม่ (new consciousness) แก่สังคม ที่เป็นสังคมแห่งความดีงาม การอยู่ร่วมกัน และความพอเพียง
วิจารณ์ พานิช
8 มี.ค.50