The KKU Library lifelong learning for all
ออกอากาศทาง FM 103 MHz.
ผู้ดำเนินรายการ: สิริพร ทิวะสิงห์
ตอน : ความรอบรู้ด้านสุขภาพ (Health Literacy)

Cr. https://www.ddc.moph.go.th/brc/news.php?news=22526&deptcode=brc
- เปิดกว้าง 2) สร้างสรรค์ 3) ทันสมัย 4) ใส่ใจสังคม กับสำนักหอสมุด มหาวิทยาลัยขอนแก่นค่ะ
สวัสดีค่ะท่านผู้ฟังทุกท่าน ท่านกำลังอยู่กับสถานีเสียงที่จะร่วมพัฒนาสังคมแห่งการเรียนรู้ตลอดชีวิตไปด้วยกัน พบพี่ตุ่น สิริพร ทิวะสิงห์ ในรายการ The KKU Library lifelong learning for all ทางสถานีวิทยุกระจายเสียงมหาวิทยาลัยขอนแก่น FM 103 MHz แห่งนี้ สำนักหอสมุดยินดีอย่างยิ่งนะคะที่ได้มาเป็นเครือข่ายจัดรายการที่สถานีวิทยุแห่งนี้ เพราะมีความตั้งใจอยากสนับสนุนการเรียนรู้ให้กับทุก ๆ ท่านค่ะ
วันนี้เลยได้จัด Ep ที่เกี่ยวกับ “ความรอบรู้ด้านสุขภาพ” หรือ Health Literacy มาฝากท่านผู้ฟังค่ะ ความรอบรู้มีหลากหลายด้านนะคะ คุณภาพของประชาชนในสังคมจะดียิ่งขึ้น ถ้าประชาชนมีความรู้ที่ถูกต้องในการดำเนินชีวิต เช่น ความรอบรู้เกี่ยวกับการจัดการการเงิน การรู้สารสนเทศและดิจิทัล และความรอบรู้ทางด้านสุขภาพ เป็นต้น ซึ่งจะช่วยให้ประชาชนนำไปประยุกต์ใช้ในชีวิตประจำวันได้อย่างเหมาะสมค่ะ ที่หยิบเอาเรื่อง “ความรอบรู้ด้านสุขภาพ” มาพูดคุยวันนี้ ก็เพราะว่าอากาศเปลี่ยนแปลงค่ะ ปีนี้หนาวนานและหนาวแรง ส่วนตัวพี่ตุ่นชอบมากค่ะ ไม่ได้สัมผัสอากาศหนาวแบบนี้มานานแล้ว แต่อากาศเย็นก็อาจนำมาซึ่งโรคภัยไข้เจ็บค่ะ
สาเหตุของความหนาวเย็นปีนี้ มาจากปรากฏการณ์ Polar Vortex ที่เกิดขึ้นในประเทศจีน ทำให้จีนมีอุณหภูมิหนาวเย็นที่สุดในรอบ 30 ปี และแผ่ขยายมายังประเทศไทย มวลอากาศหนาแน่นและแห้งแล้งได้แผ่ลงมากดทับและปกคลุมอากาศเหนือประเทศไทยและประเทศใกล้เคียง ทำให้เกิดความหนาวเย็นมากกว่าปกติ และหนาวนานกว่าปีก่อน ๆ ความกดอากาศสูงที่กดทับประเทศไทย ทำให้เกิด “อากาศปิด” หรือมีลักษณะคล้ายฝาชีครอบ แหล่งกำเนิดมลพิษต่าง ๆ ที่ปล่อยฝุ่น PM 2.5 จะถูกอากาศเย็นหรือมวลความกดอากาศสูงครอบไว้ ทำให้ค่าฝุ่น PM 2.5 สูงขึ้นเกินเกณฑ์มาตรฐาน จนเป็นอันตรายต่อสุขภาพของประชาชน และยังเอื้อต่อการเจริญเติบโตของเชื้อไวรัส ทำให้เกิดโรคไข้หวัด ไข้หวัดใหญ่ ปอดบวม และปอดอักเสบ แม้ไม่มีปรากฏการณ์ Polar Vortex ปกติแล้วในช่วงหลังปีใหม่ก่อนเข้าสู่ฤดูกาลเพาะปลูก ประเทศไทยและประเทศเพื่อนบ้านก็ยังคงเจอกับภาวะฝุ่น PM 2.5 อยู่แล้ว
ดังนั้น เราควรระมัดระวังและติดตามสภาพอากาศค่ะ โดยเฉพาะผู้ที่ทำงานกลางแจ้ง และผู้ที่นิยมออกกำลังกายกลางแจ้ง เช่น นักวิ่ง นักเดิน นักปั่นจักรยาน ควรรู้จักการป้องกันตัวเองจากฝุ่น PM 2.5 เช่น ใช้อุปกรณ์กรองฝุ่น หรือหลีกเลี่ยงกิจกรรมกลางแจ้งในวันที่ค่าฝุ่นเกินมาตรฐาน
ปัจจุบันมีแอปพลิเคชันสำหรับตรวจวัดค่าฝุ่น PM 2.5 ที่โหลดได้ทั้งในโทรศัพท์มือถือและ Smart Watch เช่น AirVisual, Air4Thai, Air Matters, BreezoMeter, Airveda หรือเว็บไซต์ IQAir ซึ่งแสดงข้อมูลคุณภาพอากาศทั่วโลกในรูปแบบดัชนีคุณภาพอากาศ (Air Quality Index) โดยนอกจากจะแสดงค่า PM 2.5 แล้ว ยังแสดงปัจจัยอื่น ๆ ด้วยค่ะ
พี่ตุ่นลองค้นข้อมูลดู เมืองที่มีมลพิษทางอากาศสูงสุดคือ “โกลกาตา” ประเทศอินเดีย ส่วนกรุงเทพฯ ประเทศไทย อยู่ในลำดับที่ 69 และบริเวณมหาวิทยาลัยขอนแก่น ค่า PM 2.5 อยู่ที่ 15 ไมโครกรัมต่อลูกบาศก์เมตร (µg/m³) ซึ่งถือว่าอยู่ในระดับ “คุณภาพอากาศดี” ตามเกณฑ์ของกรมควบคุมมลพิษและองค์การอนามัยโลก (WHO) โดย WHO กำหนดว่าค่า PM 2.5 เฉลี่ยใน 24 ชั่วโมง ควรไม่เกิน 25 µg/m³ อีกหนึ่งเรื่องที่มากับอากาศหนาวคือ การกินปิ้งย่าง โดยเฉพาะเนื้อหมูค่ะ ขอให้ระวังโรค “ไข้หมูดิบ” หรือชื่อเดิม “ไข้หูดับ” ที่ทำให้ประชาชนเข้าใจต้นเหตุได้ง่ายขึ้นและสามารถป้องกันตัวได้ ไข้หมูดิบเกิดจากเชื้อ Streptococcus suis ซึ่งอยู่ในอวัยวะของหมู และเข้าสู่ร่างกายคนเมื่อบริโภคหมูดิบหรือสุก ๆ ดิบ ๆช่วงนี้หลายคนเริ่มแยกตะเกียบที่ใช้คีบหมูดิบสำหรับปิ้ง กับตะเกียบที่ใช้ทานเข้าปากเป็นชุดคนละชุด ซึ่งเป็นเรื่องดีมาก ๆ ค่ะ
วันนี้พี่ตุ่นขอฝาก 2 เรื่องนี้ไว้เป็นความรอบรู้ด้านสุขภาพนะคะ ส่วนความรอบรู้ด้านการเงิน และความรอบรู้ด้านสารสนเทศและดิจิทัล ท่านสามารถติดตามจาก Learning Program ของสำนักหอสมุด มหาวิทยาลัยขอนแก่นได้เลยค่ะ สมัครฟรี ไม่มีค่าใช้จ่าย เว็บไซต์: www.library.kku.ac.th มาร่วมสร้างสังคมแห่งการเรียนรู้ไปด้วยกันนะคะ เวลาของรายการมาถึงช่วงสุดท้ายแล้วค่ะ พี่ตุ่นและสำนักหอสมุด มหาวิทยาลัยขอนแก่น ขอขอบพระคุณท่านผู้ฟังทุกท่านที่ติดตามและเป็นกำลังใจให้กันเสมอ หากท่านมีหัวข้อที่สนใจ อยากให้เรานำมาแบ่งปัน สามารถฝากประเด็นได้ที่ Facebook ของสำนักหอสมุด หรือ Facebook ของ FM 103 MHz ได้เลยค่ะ สำหรับวันนี้ต้องขอลาไปก่อน ขอให้วันนี้เป็นวันที่ดีของทุกท่านนะคะ สวัสดีค่ะ