ในการทำงานการศึกษาของชาติบ้านเมืองที่หวังผลเชิงยุทธศาสตร์แล้วจะต้องมีหน่วยเคลื่อนที่เร็ว ที่ทำงานจรยุทธ์ได้อย่างดีสนองตอบ มีความไวต่อการทำงานภาคประชาชนหน่วยนี้แหละคือ กศน. ที่ภูมิใจจะเป็นหน่วยรบแบบกองโจรมากว่า เป็น หน่วยรบแบบกองทัพ

          
             วันที่ 10 มกราคม 2550 ที่ผ่านมานักข่าว  MSS  Cable  TV. ได้มาขอสัมภาษณ์ผมเรื่องทำไม กศน. ไม่อยากไปอยู่ในเขตพื้นที่การศึกษาและ กศน. ดำเนินการอย่างไรไปแล้วบ้าง ผมได้ตอบไปในสาระดังนี้ครับ


  1. กศน. ไม่ใช่การศึกษาพื้นฐาน   อันเป็นนิยามที่จะต้องอยู่ในเขตพื้นที่การศึกษา  ซึ่งแต่เดิมสำนักงานปฏิรูปการศกึษา (สปศ.)  ก็เคยคิดอย่างนั้นบนความไม่เห็นด้วยของนักวิชาการกระทรวงศึกษาธิการและชาว กศน. จนเข้าสู่การตัดสินของรัฐสภา สมาชิกสภาผู้แทนราษฏรและวุฒิสภาสรุปว่า กศน.ไม่ใช้การศึกษาขั้นพื้นฐานจึงมีมติไม่ให้โอน กศน.ไปสังกัด สพฐ. และให้อยู่กับสำนักงานปลัดกระทรวงศึกษาธิการ รอวันสร้างกฏหมาย สร้างที่อยู่ให้เหมาะสมต่อไป
  2. กศน. เสนอร่าง พรบ.ส่งเสริมการศึกษาตลอดชีวิต เพราะ พรบ.การศึกษาแห่งชาติแค่เพียงแตะการศึกษาตลอดชีวิต การศึกษานอกระบบ การศึกษาตามอัธยาศัย แต่ยังไม่มีรายละเอียดให้สามารถ  Action ได้ จะเน้นแต่การศึกษาในระบบโรงเรียนเท่านั้นแต่แล้วที่คณะปรึกษาด้านกฏหมายของรัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการ ก็มาเสนอให้โอน กศน. ไปเขตพื้นที่การศึกษาอีก ชาว กศน. จึงมีการเคลื่อนไหว และได้เข้าพบกับ รมต. ศธ. เพื่อแสดงเจตนารมย์และเหตุผลความไม่เหมาะสมในการจัดองค์กรที่ให้ กศน.เข้าไปรวามกับ สพฐ. ซึ่ง รมต.ศธ. ก็ได้กล่าวว่าเป็นความเห็นของที่ปรึกษาด้านกฏหมาย แต่ รมต. ศธ.ยังไม่ได้ถื่อเป็นข้อยุติ
  3. ในส่วนของร่าง พรบ. ส่งเสริมการศึกษาตลอดชีวิต ที่ กศน.เสนอไปนั้น รมต.ศธ. ให้แก้เป็นร่าง พรบ.ส่งเสริมการศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัยแทน ขณะนี้ได้ยกร่างอยู่ซึ่งเมื่อวันที่ 9 มกราคม 2550 ผมเพิ่งได้ไปประชุมล่าสุดที่สำนัก กศน.
  4. การที่ กศน. ไม่อยากไปยู่ในเขตพื้นที่ เพราะมีความแตกต่างที่ยากจะกลมกลืนทั้งศาสตร์การสอนผู้ใหญ่ (Andragogy) แตกต่างกับศาสตร์การสอนเด็ก (Pedagogy) ตลอดจนวัฒนธรรมการทำงานที่ต่างกันมาก การรวมหน่วยทำให้ขาดความคล่องตัว ทำให้เกิดคอขวดของเขตพื้นที่ เพราะองค์กรยิ่งใหญ่ยิ่งทำให้อุ้ยอ้ายในการบริหารกระทบต่อประสิทธิภาพภายใน การบริหาร และการบริการเขตพื้นที่ก็มีภารกิจในการจัดการนี้ การเรียนมากอยู่แล้ว กศน. จะแผ่วลงเพราะจะเป็นเพียงใส้ติ่งของการศึกษาในระบบการศึกษาภาคประชาชนจะลดความสำคัญลง ในการทำงานการศึกษาของชาติบ้านเมืองที่หวังผลเชิงยุทธศาสตร์แล้วจะต้องมีหน่วยเคลื่อนที่เร็ว ที่ทำงานจรยุทธ์ได้อย่างดีสนองตอบ มีความไวต่อการทำงานภาคประชาชนหน่วยนี้แหละคือ กศน. ที่ภูมิใจจะเป็นหน่วยรบแบบกองโจรมากว่า เป็น หน่วยรบแบบกองทัพ