วิวัฒนาการเป็นกระบวนการของพัฒนาการของสิ่งต่างๆ ในโลก ไม่ว่าสิ่งนั้นจะเป็นวัตถุธาตุ (Non-living things: สิ่งไม่มีชีวิต) หรือสิ่งที่เป็นชีวะธาติ (Living things: สิ่งมีชีวิต ) หรือปรากฏการณ์ (Phenomenon: เหตุการณ๋)
สิ่งเหล่านี้เกิดขึ้นและพัฒนาไปตามสภาวะ โดยทิ้่งร่องรอยของวิวัฒนาการเหล่านั้นไว้เสมอ ไม่ว่าจะมีการบันทึกไว้หรือไม่ได้บันทึกไว้ก็ตาม วิวัฒนาการของสิ่งที่เป็นรูปธรรม คือ วัตถุธาตุและชีวะธาตุนั้นจะทิ้งร่องรอยของพัฒนาการด้วยกายภาพของสิ่งเหล่านั้น แต่วิวัฒนาการที่เป็นแนวคิดและวธีการต่างๆ ไม่สามารถที่จะทิ้งร่องรอยตัวเองไว้ได้เพราะแนวคิดและวิธีการต่างๆ เป็นนามธรรม ยกเว้นสิ่งประดิษฐ์ หรือเครื่องมืออันเ้กิดจากแนวคิด หรือวิธีการเหล่านั้น ซึ่งพอจะมีหลักฐานให้คนรุ่นใหม่ได้ศึกษาและเสนอทฤษฎีอธิบายแนวคิดหรือวิธีการเหล่านั้นได้ระดับหนึ่ง
แต่หลังจากที่คนเรามีภาษาในการสื่อสาร และมีเทคโนโลยีในการบันทึกปรากฏการณ์ต่างๆ ได้ก็ทำให้คนเราสามารถเก็บร่องรอยของความคิดและวิธีการต่างๆ ได้ดียิ่งขึ้น โดยเฉพาะหลังจากที่เรามีและนำใช้เทคโนโลยีใหม่ที่เรียกว่า ‘ดิจิทัล (Digital)" นั้นทำให้เกิดร่องรอยของวิวัฒนาการในรูปแบบใหม่เกิดขึ้นคือ ’Digital Footprint (รอยเท้าดิจิทัล)' ซึ่งเป็นร่องรอยที่ทรงพลังในการบันทึกแนวคิด วิธีการ และพฤติกรรมของบุคคล และสรรพสิ่งได้ตามสภาพจริงและค่อนข้างจะถาวรมากขึ้น ที่สำคัญคือเป็นร่องรอยที่ปฏิเสธได้ยาก ดังข่าวสารและเรื่องราวต่างๆ ที่เกิดขึ้นในปัจจุบัน เช่น การนำร่องรอยการพูดคุยกันในกลุ่มไลน์ หรือการให้การสัมภาษณ์ หรือแม้แต่ภาพจากระบบกล้องวงจรปิดสาธารณะต่าง ๆ เป็นต้น
จากความก้าวหน้าของเทคโนโลยีดังกล่าว ผมจึงอยากเชิญชวนครู อาจารย์ นักคิด และนักวิชาการทั้งหลายได้ร่วมกันสร้างรอยเท้าทางวิชาการ เพื่อการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ และการสร้างชุมชนวิชาการเพื่อประโยชน์ร่วมกันของมนุษชาติต่อไปครับ
รักนะทุกคน
สมาน อัศวภูมิ
21 มิถุนายน 2567
We are leaving [foot]prints everywhere nowadays. So much so that we cannot process all of them. [We need AI machines to do that and we are losing ability to discern facts and fictions, right and wrong, good and evil, help and harm,…]
Future archaeology and future anthropology will have a hard time sorting ‘rubbish’. Like ‘finding the needle in a hay stack’?