สรพ. จัดการประชุมประจำปี HA Forum 23  ในหัวข้อ Synergy for Safety and Well-being ระหว่างวันที่ ๑๕ - ๑๗ มีนาคม ๒๕๖๖    และเชิญผมไปพูดเรื่อง ปัญญาจักรวาล สู่การเรียนรู้ด้านใน เพื่อสังคมสุขภาวะ ให้เวลา ๔๕ นาที   ผมเตรียมไปพูดเรื่อง ดอกไม้แห่งปัญญา ๖ กลีบ    ตาม PowerPoint 

โดยบอกว่า ปัญญาเป็นสิ่งที่มีการงอกงาม    ดังนั้น ดอกไม้แห่งปัญญาย่อมเพิ่มจำนวนกลีบได้    จากปัญญาของผู้ปฏิบัติ    โดยเฉพาะอย่างยิ่ง ผู้ปฏิบัติที่ทำเพื่อประโยชน์แก่ผู้อื่น ประโยชน์ของเพื่อนมนุษย์  โดยไม่หวังผลตอบแทน   

จิตประภัสสรเป็นพื้นฐานแห่งปัญญา

การปฏิบัติ หรือประสบการณ์เป็นบ่อเกิดแห่งปัญญา หากมีทักษะเรียนรู้จากการปฏิบัติ ที่เรียกว่า experiential learning    คือมีสมรรถนะในการสังเกตและสะท้อนคิดไปพร้อมๆ กัน   สะท้อนคิดตอบคำถามเชิงบวกที่นำสู่ความเข้าใจและงอกงาม VASK   สู่การตกผลึกเช้งหลักการหรือทฤษฎี ที่เรียกว่า abstract conceptualization  ก็จะเกิดภาวนามยปัญญา (ปัญญาปฏิบัติ)    และเกิดทักษะเรียนรู้ (learning skills) 

นำสู่การเพิ่มจำนวนกลีบของดอกไม้แห่งปัญญา

คำว่า “ปัญญาจักรวาล” หมายความว่า ปัญญาเป็นสิ่งที่มีอยู่แล้วตามธรรมชาติ   เราฝึกฝนตนเองเพื่อพัฒนาสมรรถนะในการนำปัญญาเหล่านั้นมาสร้างคุณประโยชน์   ยิ่งฝึกก็จะยิ่งเพิ่มสมรรถนะในการก่อเกิดและเก็บเกี่ยวปัญญาเหล่านั้นเอามาสร้างคุณประโยชน์     

วิจารณ์ พานิช

๑๖ มี.ค. ๖๖