ไม่ว่าการทำงาน หรือการดำรงชีวิต การตีโจทย์ให้แตก เป็นเรื่องสำคัญที่สุด เพื่อช่วยให้เราลงทุนลงแรงทำแบบตรงจุด โดยผมตีความว่า ตรงจุดในระดับคุณค่า ต้องไม่หลงทำงานหรือมีชีวิตอยู่เพื่อคุณค่าปลอมๆ หรือผิวเผิน
มายาร้ายที่ล่อหลอกเราคือผลประโยชน์ หรือผลงานระยะสั้น ที่ไม่เอื้อให้เกิดผลระยะยาวที่ก่อคุณค่าแท้จริง กับมายาทำเพื่อประโยชน์ตน มากกว่าประโยชน์ส่วนรวม หรือประโยชน์ที่ยิ่งใหญ่เลยจากผลประโยชน์ส่วนตน
ในหลายกรณี ตกบ่วงมายา เพราะคิดไม่ถึง แต่ยังมีคนที่ถือว่าตนสติปัญญาดีเลิศ หรือฉลาดเหนือคนอื่น ดำเนินการเพื่อประโยชน์ตน โดยคิดว่าคนอื่นไม่รู้เท่าทัน จึงเป็นความเขลาของคนฉลาด (แกมโกง)
การทำงานยากๆ และยิ่งใหญ่ รวมทั้งการดำรงชีวิต เป็นกระบวนการที่ “” (wicked) ที่หากรู้เท่าทันและใช้ความ “สุดโหด” นี้เป็น เรื่องยากก็จะกลายเป็นเรื่องง่าย
วิจารณ์ พานิช
๓๑ ธ.ค. ๖๕
