ธมฺมนีติ ๕๕ ปณฺฑิตฺกถา แถลงบัณฑิต

ภาษิตของพ่อ



ธมฺมนีติ ๕๕ ปณฺฑิตฺกถา แถลงบัณฑิต
ปรทารํ ชเนตฺติํว เลฑฺฑุํว ปรสนฺตกํ
อตฺตาว สพฺพสตฺตานํ โย ปสฺสนติ ส ปณฺฑิโต ฯ



โคลงสอง
มองเมียผู้อื่นแล้ว คิดแม่ตนไปแคล้ว คลาดคล้ายกันเลย

มองทรัพย์ผู้อื่นไซร้ ดุจดั่งก้อนหินไร้ ค่าสิ้นยินดี

มองสรรพสัตว์เหมาะหมั้น ดุจดั่งตัวเองนั้น แน่แท้นักเทียว

มองได้สามอย่างนี้ ปราชญ์บ่งระบุชี้ ว่าผู้บัณฑิตา



อธิบายศัพท์
แคล้ว : รอดไป พ้นไป
ยินดี : ชอบใจ ดีใจ
สรรพ : ทุกสิ่ง ทั้งปวง ทั้งหมด
บัณฑิตา : ผู้ทรงความรู้ ผู้มีปัญญา นักปราชญ์



ถอดความ
มองภรรยาของผู้อื่นเหมือนเป็นแม่ของตน มองทรัพย์สินของผู้อื่นเหมือนเป็นก้อนหินไม่มีค่าควรแก่การชื่นชม มองสัตว์ทั้งหลายเป็นเหมือนกับตนเอง มองได้ทั้งสามประการนี้นักปราชญ์ยกย่องว่าเป็นผู้มีปัญญา



ดอกนางแย้ม
ขอบคุณภาพประกอบจากอินเทอร์เน็ต