ธมฺมนีติ ๓๖๘ ปกิณฺณกกถา
ภาษิตของพ่อ
น โส ราชา โย อเชยฺยํ ชินาติ น โส สขารํ
โย อยุตฺเตน ชินาติ น สา ภริยา ปติโน ฯ
วิโรธติ น เต ปุตฺตา เย น ภรนฺติ ชิณฺณควํ ฯ
โคลงสอง
คนใดชำนะผู้ ซึ่งมิได้ควรขู้ ไป่แม้นภูบดี
คนใดชนะเพื่อนพ้อง โดยผิดความถูกต้อง ไป่แม้นเพื่อนเลย
หญิงใดประพฤติให้ นอกจิตผัวตัวได้ ไป่แม้นภริยา
ปิตามาตุนั้น ย่อมเฒ่าชราในบั้น สุดท้ายแห่งชนม์
คนไม่เลี้ยงท่านให้ สุขสบายจักได้ ชื่อบุตรแม้นไฉน
อธิบายศัพท์
ชำนะ : ชนะ ทำให้เขาพ่ายแพ้ (แผลงมาจาก ชนะ)
ขู้ : คู่
ภูบดี : ผู้เป็นใหญ่ในแผ่นดิน พระราชา
แม้น : เหมือน
ถอดความ
บุคคลใดมีชัยชนะแก่ผู้ที่ไม่คู่ควรไม่ใช่ผู้ยิ่งใหญ่ในแผ่นดิน
บุคคลใดเอาชนะเพื่อนโดยไม่ถูกต้องไม่ใช่คนที่เป็นเพื่อน
หญิงใดประพฤตินอกใจสามี หญิงนั้นไม่ใช่ภรรยา
พ่อแม่ย่อมแก่ชราในบั้นปลายของชีวิต ผู้ที่ไม่เลี้ยงดูท่านให้สุขสบาย จะขึ้นชื่อว่าเป็นลูกได้อย่างไร
ดอกพวงชมพู
ขอบคุณภาพประกอบจากอินเทอร์เน็ต
