ธมฺมนีติ ๑๕๖ อิตถีกถา แถลงหญิง
ภาษิตของพ่อ
ธมฺมนีติ ๑๕๖ อิตฺถีกถา แถลงหญิง
สามา มิคกฺขี สุเกสี ตนุมชฺฌิมทนฺตวา
ทสฺสนีย มุขวณฺณา คฺมภีรนาภิ วาจกา ฯ
สุลีลา วายมตี จ หีนกุเล ปิ วิวาหเย ฯ
สาวใด วรรณะผ่อง เนตรอล่องฉ่องดังทราย
ทรงร่างสันทัดกาย ไม่สูงต่ำจนเกินไป
ฟันเรียงลำดับเรี่ยม ริมโอษฐ์เอี่ยมอ่องไฉไล
สะดือเว้าเข้าใน ทั้งรู้จักจำนรรจา
กิริยาและมรรยาท งามผุดผาดไม่ขัดตา
อีกทั้งขยันสา-ร พัดกิจที่พึงทำ
สาวนั้น สาวประเสริฐ แม้เกิดกลางสกุลต่ำ
บุรุษพึงจดจำ ขอประกอบวิวาห์การ
ถอดความ
หญิงใด มีผิวพรรณผุดผ่อง มีดวงตางามสดใสราวกับเนื้อทราย ฟันเรียงเป็นระเบียบ ริมฝีปากงามสดใส สะดือยุบเข้าไปข้างใน รู้จักการพูดจา กิริยามารยาทงดงามไม่ขัดตา และขยันทำงานอันพึงกระทำ หญิงนั้น เป็นหญิงผู้ประเสริฐแม้จะเกิดในสกุลต่ำ เป็นหญิงที่ชายควรจะขอนางแต่งงาน
อธิบายศัพท์
วรรณะ : ผิวพรรณ
อล่องฉ่อง : งามผุดผ่องน่าชม
ทราย : ชื่อสัตว์สี่เท้าชนิดหนึ่ง ในวงศ์ Cervidae มีขนาดค่อนข้างเล็ก ชอบอยู่ตามลำพังมากกว่าอยู่เป็นฝูง เรียกว่า เนื้อทราย
เว้า : มีเส้นรูปนอกหรือพื้นราบโค้งหรือบุ๋มเข้าไป
จำนรรจา : เจรจา พูด กล่าว
วิวาห์การ : การแต่งงาน
กุหลาบแดง
ขอบคุณภาพประกอบจากอินเทอร์เน็ต
