ผมรู้จักชื่อนี้ตอนที่ดูหนังไทย ตอนนั้นก็เห็นว่าชื่อหนังแปลกๆ แต่พอรู้ว่าเป็นชื่อต้นไม้ก็ไม่ได้รู้สึกตื่นเต้น ไม่ได้สนใจที่มาที่ไปหรือมีความสำคัญอย่างไร
หลายคนก็คงเหมือนผมนี่แหละ รู้หน้าไม่รู้ใจ ไม่ใช่สิ ต้องพูดว่ารู้ชื่อรู้เสียงแต่ไม่เคยเห็นหน้าค่าตา หรือบางคนอาจเคยเห็นตัวจริงแล้ว คิดว่าเป็นต้นหญ้าธรรมดาๆ ไม่คิดว่าเธอคือฟ้าทะลายโจร
ผมคิดว่าคนที่รู้จักมักคุ้นกันเป็นอย่างดี น่าจะเป็นผู้เฒ่าผู้แก่แถบชนบท และผู้คนทั้งหมดที่อยู่ในวงการแพทย์แผนไทย ย่อมจะมีความรู้และความสนิทสนมกัน อย่างแน่นอน
จะว่าไปแล้ว ฟ้าทะลายโจร มีชื่อเสียงในวงการหยูกยามานับร้อยปี แต่ดูเหมือนเพิ่งจะมาเปิดตัวและโด่งดังแบบจัดเต็มเมื่อปีที่แล้วนี่เอง จนถึงทุกวันนี้ ชื่อเสียงก็มิได้ตกลงเลย มีคนพูดถึงอยู่ทุกวัน สื่อทุกช่องทางกล่าวขานและยกย่องไม่ขาดสาย
ถ้าฟ้าทะลายโจรเปรียบได้กับดาราและนักร้อง ก็คงเป็นช่วงขาขึ้น ที่มีคิวยาวไปอีกหลายปี ทำเอาดาราและนักร้องตัวจริงเสียงจริงตกงานกันเป็นแถว
ผมรู้สึกละอายใจ ที่รู้จักต้นฟ้าทะลายโจรช้าเกินไป แต่ก็ยังดีที่ว่า รู้จักแล้วก็ยังเห็นคุณค่า รู้สึกรัก ห่วงใย หวงแหนและจะรักษาไว้ เวลาตัดหญ้าก็จะต้องระวัง ไม่ให้กระทบกระเทือนฟ้าทะลายโจรแม้แต่น้อย
ผมสังเกตพบว่า ฟ้าทะลายโจร เป็นลูกน้องของป่า หรือสมุนไพรอย่างแท้จริง เห็นมีป่าหญ้ารกๆที่ไหน ผมก็จะเห็นฟ้าทะลายโจรตรงนั้น หลังบ้านผมเป็นสวนป่า ก็เห็นขึ้นกันอยู่มากมายเป็นทิวแถว กอใหญ่ใบเยอะและเขียวสดใส ที่โคกหนองนาก็ไม่รู้ว่ามาจากไหนขึ้นเองไรเอง โดยที่ไม่ต้องปลูกแต่อย่างใด
ผมเคยสงสัยว่าฟ้าทะลายโจร มีต้นไหนบ้างไหมที่เป็นเพศผู้ เพราะเห็นว่าออกดอกทุกต้น ดอกสีขาว มีฝักสีดำที่เล็กมากๆ เจ้าฝักเล็กๆนี่แหละ พอมันปริออก เมล็ดอันน้อยนิดจะปลิดปลิวไปในดงหญ้า พอได้ความชุ่มชื้นเข้าหน่อย มันก็จะแตกหน่อก่อเป็นต้นใหม่ขึ้นมาอย่างง่ายดาย ไม่มีสูญพันธุ์
จึงไม่แปลกใจ ในช่วงเวลานี้ มีคนคิดดีๆที่จะปลูกเพื่อค้ากำไร กันคนละไร่สองไร่ เพื่อส่งให้โรงงานผลิตยา เพราะเชื่อว่าสักวันอาจจะขาดตลาดก็เป็นได้ นั่นก็เป็นความเชื่อทางธุรกิจ
แต่สำหรับผมคิดว่า ทุกบ้านควรมีติดบ้านไว้สักต้นสองต้น เพื่อเป็นยาประจำบ้านขนานแท้ เป็นเพื่อนคู่คิดเป็นมิตรทางยาคู่บ้านเรือน ก็ถือว่า “พอเพียง” และทันยุคทันสมัยแล้ว
เพราะวงการแพทย์ได้วิจัยและยืนยันหนักแน่น ว่าฟ้าทะลายโจรเป็นสารตั้งต้น พอเข้าไปสู่ระบบและกระบวนการผลิตที่มีสูตรและส่วนผสมต่างๆ ก็สามารถใช้เป็นยาที่ช่วยป้องกันและรักษาโรคโควิด ๑๙ ในเบื้องต้นได้
ไม่เป็นโควิดก็กินได้ เมื่อวันก่อน ผมจามและมีน้ำมูกใสๆ พอนำฟ้าทะลายโจรจำนวน ๓ ใบใส่ลงไปในกระติกน้ำร้อน ผมดื่มไป ๑ แก้ว รสชาติขมมากจนยากจะบรรยาย ขมคออยู่พักใหญ่ จากนั้นพอกินอะไรเข้าไปก็หวานคอ กินข้าวกินน้ำอร่อยไปเลย อาการหวัดก็ไม่ได้มากล้ำกราย
วันนี้ ผมจึงให้ข้อคิดไว้แก่ตัวเอง ว่าอย่าได้ดูถูกดูแคลนใครที่ต่ำต้อยด้อยค่า อย่ามองใครหรือสิ่งใด เพียงหน้าตาหรือรูปลักษณ์ภายนอก และอย่าด่วนตัดสินใครเป็นอันขาด
ดูอย่างฟ้าทะลายโจรก็ได้ เพราะทุกคนทุกสรรพสิ่งมีคุณค่าและหน้าที่ในตัวเอง ถ้ารู้กินรู้ใช้และแบ่งปัน เกื้อกูลซึ่งกันและกัน ธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมจะน่าอยู่ นำพาให้สังคมสงบสุข....
ชยันต์ เพชรศรีจันทร์
๙ สิงหาคม ๒๕๖๔
