วันนี้ผมอยากเขียนถึงตัวละครที่มีสีสันต์ตัวหนึ่งในสามก๊กคือลิโป้ ที่ใครๆก็บอกว่าเป็นคนอกตัญญู  คงไม่ต้องปูพื้นมาก  เอาเป็นว่าฆ่าพ่อบุญธรรมตัวเองด้วยเห็นแก่ของกำนัลที่ล้ำค่าฆ่าตั๋งโตีะพ่อคนล่าสุดเพราะสาวงาม  เรียกว่า “เข้าแก๊งค์ไหนหัวหน้าตายหมด”   

Credit ภาพ: สามก๊กวิทยา  https://www.samkok911.com/

ลิโป้ดูเป็นส่วนเกินในประวัติศาสตร์อย่างไรชอบกล ... แต่เมื่อพินิจพิเคราะห์ดีๆผมกับเห็นอะไรบางอย่าง... ลิโป้เคยอยู่ฝ่ายเดียวกับเล่าปี่ครับ ..และช่วยเล่าปี่ให้รอดพ้นจากหายนะ  ..อย่างน้อยช่วงอ้วนสุดจะส่งกองทัพมาขยี้เล่าปี่ซึ่งตอนนั้นลูกผีลูกคนถ้าไม่ได้ลิโป้ช่วยไว้ด้วย idea แปลกๆที่ไม่เหมือนใคร.. ป่านนี้เล่าปี่คนตายตอนแรก ...  โจโฉคงเหลือคู่แข่งไม่มากและอาจรวมแผ่นดินจีนไปก่อนแล้ว .. สกุลสุมาอาจไม่มีโอกาสแสดงฝีมือและไม่ได้เติบใหญ่ไปไหน ...ที่สุดคงไม่มีสามก๊กให้อ่านกัน..  

ว๊าว...จะว่าไอ้วรรณกรรมที่อ่านนี่วิเคราะห์กันไปมาดีบ้างไม่บ้างโลกมีวรรณกรรมเจ๋งๆได้ส่วนใหญ่อาจมาจากลิโป้... 

ผมเห็นตรงไหนครับ .ตอนที่อ้วนสุดส่งกองทัพมากะขยี้เล่าปี่ลิโป้รู้เลยเข้ามาเป็นตัวกลางไกล่เกลี่ย...ด้วยวิธีที่โคตรงง.. เล่าปี่ก็เงิบกิเหลงฝ่านอ้วนสุดยิ่งเงิบใหญ่ ..ไม่คิดว่าจะมีการใช้วิธีการง่ายๆด้วยการประกาศว่า.. จะยิงเกาทันฑ์จากระยะไกลราว 150 ก้าวไปที่ติ่งทวน (บางท่านเชื่อว่าเป็นปลายทวน)  ถ้าไม่โดนก็เชิญทีมอ้วนสุดจัดเต็มเลย ..แต่ถ้าโดนถือว่าเทวดาเข้าข้างเล่าปี่ถ้าทีมอ้วนสุดจะถล่มเล่าปี่ ลิโป้จะช่วยเล่าปี่

คุณเคยรู้ไหมครับว่า 150 ก้าวนี่มันไกลแค่ไหน ...เมื่อครู่ผมพยายามเดินดูผมมาแวะกินกาแฟที่ร้าน Markoff ตรงพิมานคอนโดข้างมหาวิทยาลัยขอนแก่น.. ผมลองเดินดูว่า.. ไอ้ 150 ก้าวคงประมาณความยาวคอนโด... 

OMG เดินไปสุดทางมีรถจอดอยู่ 19 คันผมเดินได้ 75 ก้าว.. นั่นเท่ากับว่า 150 ก้าวก็คือไอ้คอนโดนี่ต่อติดกันสองหลัง.. ไกลครับไกลจริง.. เรียกว่าไกลกว่าที่คิดถ้าจะยิงอะไรให้ตรงเป้าโดยเฉพาะเกาทันฑ์ให้โดนตรงปลายทวนนี่ ต้องฝีมือระดับ Sniper เท่านั้นครับ  ถ้าเป็นกอร์ฟระยะสองเท่านี้แล้วคุณตีโฮลอินวันได้ เอาเป็นว่าแชมป์โลกยังไม่กล้าท้ากันแบบนี้ ..สุดๆครับ ไม่ธรรมดาจริง .  เลยไม่แปลกใจที่พอลิโป้พูดเช่นนั้นสองทัพถึงกับงง ..  และก็ต้องปล่อยเลยตามเลยแบบพูดอะไรไม่ถูก  และพอเข้าเป้าก็เหมือนเทวดาเข้าข้างเล่าปี่จริงๆ ..  

ทีมอ้วนสุดทำอะไรไม่ได้ได้แต่งงเงิบและก็ถอยทัพกลับ .. 

เล่าปี่รอดไปแบบงงงวย ลิโป้ก็สบายใจไปได้ช่วยเล่าปี่เป็นการตอบแทนแถมรักษากำลังทหารได้ด้วย

นี่เองครับที่ทำให้ทีมเล่าปี่ต้นไม้ต้นเล็กเติบใหญ่ไม่ถูกไฟเผาแต่ต้น..

Credit ภาพ: http://www.samkokwiki.com/%E0%...

เรื่องนี้ผมดูทั้งในสามก๊กและในหนัง..เป็นตอนที่ขำๆไม่มีอะไร ...แต่พอดูด้วยหลักวิชาผมก็ต้องตื่นตะลึง . วีรกรรมขำๆครั้งนั้น ..ไม่ใช่เรื่องเล่น..ลิโป้ไม่ได้แก้ปัญหาด้วยวิธีการทำอะไรเป็นขั้นเป็นตอนอย่างที่ทำกัน... ลิโป้ทำด้วยความคิดสร้างสรรค์นอกกรอบมากๆที่เรียกว่าการคิดแนวข้าง (Lateral Thinking)  ซึ่งอยู่เบื้องหลังการคิดค้นสร้างทฤษฎีส่ิงประดิษฐ์สำคัญๆของโลกพูดง่ายๆคนคิดเหมือนอะไรที่คนอื่นทำกัน 

อาจารย์ Edward de Bono ปรมาจารย์ความคิดสร้างสรรค์ของโลกท่านเป็นคนคิดคำนี้ขึ้นมา ...ท่านบอกแนวๆนี้ว่าสมองของคนเรามักคิดอะไรที่เป็นขั้นเป็นตอนแต่บางครั้งไปไม่ถูกเราสามารถคิดอะไรใหม่ๆได้ด้วยการคิดแนวข้าง (Lateral Thinking) นั่นคือคือการทำลายกระบวนการคิดแบบเดิม ..ง่ายๆครับเช่นเอาอะไรที่ไม่เกี่ยวเข้ามาแก้ปัญหา ..

ถ้าอธิบายง่ายๆคล้ายเซอร์ไอแซคนิวตั้น ..สร้างทฤษฎีแรงโน้มถ่วงได้  ไม่ได้คิดในห้องทดลอง ...เอาสูตรมาคิดทำ Lab อะไร... ท่านเป็นนั่งอยู่ใต้ต้นแอ๊ปเปิ้ลนั่งคิดอะไรไปเพลินๆพลันมะม่วงก็ร่วงลงมา ...แกเกิดคิด Lateral Thinking ขึ้นมาเจ้าแอ๊ปเปิ้ลลูกนั้นทำให้ท่านเซอร์คิดถึงแรงโน้มถ่วงเกิดพัฒนาเป็นทฤษฎีที่อยู่เบื้องหลังวิทยาศาสตร์แทบทุกอย่างวันนั้นถ้าท่านนั่งอยู่ที่เดิมๆคิดสูตรไปแบบเดิมๆอาจไม่มีทฤษฎีนี้ไม่มีทฤษฎีนี้ก็ไม่มีวิทยาศาสตร์ยุคใหม่อังกฤษอาจไม่ยิ่งใหญ่ขึ้นมา... เราอาจกำลังต้องรักษาความสัมพันธ์ทางการฑูตกับราชวงค์แมนจู.. ท่านนายกตู่อาจนั่งสำเภาอยู่ก็ได้ ...  

วิธีอย่างนี้ต่างหากที่เปลี่ยนโลก ..

ถ้าเอาเรื่องการเมืองหน่อย..ล่าสุดประวัติศาสตร์สมัยใหม่ที่ต้องที่อาฟริกาใต้ที่คิดอะไรแบบ Lateral Thinking  ไม่ทำอะไรตามอย่างที่ทำกันมายุคก่อนหน้านี้ผมยังทันดูข่าวทุกวันอาฟริกาใต้เป็นประเทศที่ปกครองโดยคนผิวขาวมีนโยบายเหยียดสีผิว (Apathied) ...เรียกว่าคนดำไม่มีสิทธิเท่าคนขาว.. ขึ้นป้ายครับ ...เขตคนขาว ..คนดำและ “หมา” ห้ามเข้า...รุนแรงมาก..ที่สุดท่านเนลสันแมนเดลล่าใช้วิธีการทางสันติภาพไม่รุนแรงจนเอาชนะใจคนผิวขาวและผสมกับถูกกดดันจากนานาชาติ... ที่สุดก็เลิกนโยบายกีดกันสีผิวมหาบุรุษเนลสันแมนเดลล่าได้ขึ้นเป็นประธานาธิบดี ... ไม่ง่ายครับไม่จบเท่านั้นกระแสล้างแค้นคนดำที่มีจำนวนมากกว่ากดดันมากขึ้นเรื่อยๆเรียกว่ามีสิทธิเกิดสงครามฆ่าล้างเผ่าพันธ์ ..เนลสันต้องทำอะไรไรบางอย่างนั่นคือ “การรวมชาติ”...

ดูแล้วเนลสันทำอะไรนอกกรอบ..แบบลิโป้ ...ไม่แมนแบบเล่าปี่โจโฉซุนกวนสุมาอี้ ...ที่รบกับตายเป็นล้านด้วยกลยุทธ์สารพัด...   

เนลสันไม่รบครับเนลสันเป็นคนชอบรักบี้เหมือนลิโป้รักเกาทันฑ์..  อาฟริกาใต้แข็งแกร่งเรื่องรักบี้แต่ก็นานๆได้แชมป์โลกตอนนี้ไม่ได้มาหลายปีท่านเลยฉวยโอกาสเอาทีมรักบี้คนขาวนี่แหละไปทัวร์ทั่วประเทศให้คนดำสัมผัสนักกีฬาที่เขาชื่นชอบมีการถ่ายออกทีวีมีการเริ่มนำคนดำเข้าทีมเอาเด็กๆคนดำมาเล่นสนุกกับทีมชาติ..  พอทำมากๆเข้าคนเริ่มลืมเรื่องเชื้อชาติ ...และก็ถึงวันที่ทุกอย่างเปลี่ยนไปตลอดกันนั่นคือวันชิงแชมป์โลกซึ่งอาฟริกาใต้ต้องเจอกับทีมหินแชมป์โลกตลอดการนั่นคือทีมชาตินิวซีแลนด์เนลสันก็ไปเชียร์และวันนั้นเองทีมอาฟริการได้แชมป์โลกและโลกก็เป็นประจักษ์พยานเห็นครับ ..คนดำกระโดดกอดกับคนขาว... ชาติรวมเป็นหนึ่งในช่วงเวลาไม่ถึง 10 ปีไม่ใช่ร้อยปีแบบสามก๊ก...

นี่ไงครับการคิดแบบ Lateral Thinking 

จริงๆผมเชื่อว่า..สามก๊กที่ลากยาวมามากๆ ...เพราะคนในสามก๊กไม่ได้คิดอะไรแบบลิโป้ ..  ลิโป้ต่างหากที่ควรเป็นต้นแบบที่อาจดีกว่าขงเบ้งหรือสุมาอี้ด้วยซ้ำ .. ลิโป้ Model ต่างหากที่โลกควรจดจำและน่านำไปขยายสร้างสันติภาพ... 

แล้วทำอย่างไรเราจะคิดแบบ Lateral Thinking ได้ 

  1. เวลาคิดอะไรไม่ออกหาที่เงียบๆไปนั่งเล่นหาแรงบันดาลใจอย่างท่านเซอร์นักคิดระดับโลกค้นพบอะไรนอกห้องทดลองมาทั้งนั้นศาสดาทุกศาสนาก็ไปค้นพบสัจธรรมในที่เงียบๆ  ตอนผมไปบวชสามเดือนที่วัดหลวงพ่อกล้วยขอนแก่นไปอยู่เงียบๆเจิรญสติมากๆสามเดือนชีวิตไปคนละทางเลย 
  2. เวลาแก้ปัญหาอะไรลองนึกเอาอะไรที่ท่านถนัดท่านชอบผสมผสานมาแก้ปัญหาอย่างลิโป้และท่านเนลสันแมนเดลล่า  คุณหมอผ่านตัดหัวใจเด็กท่านหนึ่งชอบดูรายการแข่งขัน Formula One ท่านเห็นทีม Ferrari เปลี่ยนยางรถยนต์เร็วมากไม่เกิน 3 วินาทีเปลี่ยนได้สี่ล้อ..ท่านเห็นว่าว๊าว การทำงานเป็นทีมของวงการรถแข่งเยี่ยมมากท่านเลยขอให้ทีมรถแข่ง Ferrari ไปช่วยดูว่าปัญหาในห้องผ่าตัดว่ามีอะไรต้องปรับปรุงบ้างที่สุดคำแนะนำของคนไม่ใช่หมอสามารถทำให้คุณหมอเจอสาเหตุที่เชื่อได้ว่าอาจทำให้ผู้ป่วยเด็กตายจากโรคแทรกซ้อน.. และทำให้ลดอัตราการตายจากโรคแทรกซ้อนของเด็กได้จริงนับสิบๆเปอร์เซ็นต์ 
  3. ผสมผสาน Idea จากที่อื่นเข้ามาปรับปรุงงานอย่าทำอะไรตามาตรฐานความเชื่อที่ทำมาอย่างเดิม.. เช่น Apple Store อยากพัฒนางานบริการใน I-Studio ก็ไปขอเรียนรู้จากเครือโรงแรม Ritz Carlton ที่ขึ้นชื่อว่าบริการดีที่สุดในโลก ...ทำไมบริษัทคอมพิวเตอร์จะเรียนรู้จากโรงแรมไม่ได้ 
  4. ศึกษาประวัติศาสตร์โลกหรือเรื่องราวในปัจจุบันมีตัวอย่างการคิดแบบเอาอะไรไม่เกี่ยวเข้ามาแบบ Lateral Thinking แล้วแก้ปัญหายากๆได้ในทางการเมืองนอกจากเนลสันก็มีท่านมหาตมคานธี 
  5. อ่านหนังสือแนวความคิดสร้างสรรค์เช่นหนังสือของท่าน Edward de Bono ดีมากๆมีแปลภาษาไทยด้วยแต่หายากแล้ว 
  6. ข่าวดีครับ ไม่ต้องไปฆ่าใครแบบลิโป้ ถึงจะคิดได้ ไม่จำเป็นครับ..จริงๆ เสียดายลิโป้มาก มีพรสวรรค์แบบมหาบุรุษ  แต่กลับจบชิวิตแบบโง่ๆ ด้วยการใช้ความรุนแรง น่าเสียดายครับ. ไม่ดึงจุดแข็งตัวนี้ไปใช้มากๆ 

นี่เป็นอีกมุมของสามก๊กครับผมเชื่อว่าถ้าผู้นำในสามก๊กคิดแบบลิโป้สามก๊กคงจบไปไม่เกิน 20 ปี.. เพราะโจโฉอาจท้าเล่าปี่และซุนกวนมาเล่นหมากรุกกัน.. ใครชนะได้ครองอำนาจที่สุดซุนกวนชนะโจโฉและเล่าปี่เลยมาเป็นเสนาบดีช่วยกันพัฒนาชาติจีนสงบและเจริญ 

และถ้าทุกคนในโลกคิดแบบนี้บ้าง แทนที่จะทำอะไรแบบที่ทำกันมา อารยธรรมของเราคงไปไกลกว่านี้ ไม่ต้องมาบ่นว่าโลกร้อน โลกคงปลอดจากสงคราม ป่านนี้ผมคงสอนหนังสืออยู่มหาวิทยาลัยขอนแก่น วิทยาเขตดาวพลูโตอย่างสบายอารมณ์ไปนานแล้วครับ 

กลับมาคิดแบบลิโป้กันมาส่งเสริม Lateral Thinking กันครับ เพียงแต่อย่าไปทำร้ายใคร ไม่จำเป็นเลย..

วันนี้พอเท่านี้เพียงเล่าให้ฟังลองเอาไปพิจารณาดูนะครับ

บทความโดยดร.ภิญโญรัตนาพันธุ์ www.aithailand.org 

Note: ใครสนใจต่อยอดลงลึกเรื่อง Lateral Thinking หาอ่านได้ไม่ยาก แม้เก่าแล้ว ..  มีแปลเป็นไทยหลายเล่ม .. ถ้าอ่านภาษาอังกฤษคล่อง มีมากกว่านี้ ท่านแต่งไว้หลายสิบเล่ม 

ส่วนเรื่องของเนลสัน แมลเดล่าเปลี่ยนประเทศด้วยรักบี้ ดูจากเล่มนี้ครับ