A Participatory Action Research on the Community Involement In the Assessment and Planning of Maternal and Child Health Problem Solving : Amphur Maung and Kongpenung Yala  Province.

 

วิภารัตน์ ทองธรรมชาติ

จังหวัดยะลา

 

ผลการศึกษา

- ผลของกระบวนการวิจัยปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วม พบว่า ปัญหาด้านอนามัยมารดา และเด็กมารดาตั้งครรภ์อายุน้อย/ มากเกินไป , ไม่ฝากครรภ์, ขาดความรู้ในการดูแลตนเองขณะตั้งครรภ์ ,นิยมคลอดกับหมอตำแย, ไม่ได้รับการดูแลหลังคลอด, เลี้ยงบุตรไม่ถูกวิธี, ไม่คุมกำเนิด, เด็กไม่ได้รับวัคซีน / ได้รับไม่ครบ เป็นต้น

- ปัญหาระบบบริการสุขภาพเจ้าหน้าที่ พบว่า ผู้ให้บริการมีพฤติกรรมบริการไม่สุภาพ , มีช่องว่างระหว่างผู้รับบริการกับผู้ให้บริการ , เจ้าหน้าที่มีไม่เพียงพอ, ขาดความรู้/ ทักษะ ความชำนาญบริการไม่ได้มาตรฐาน,

- ปัญหาด้านชุมชน พบว่า การรับรู้และการมีส่วนร่วมของชุมชนในการแก้ปัญหาน้อย

- สาเหตุและปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับปัญหาอนามัยแม่และเด็ก พบว่า บิดามารดาขาดความรู้ เกี่ยวกับการตั้งครรภ์ การคลอด การดูแลหลังคลอด, วัคซีนและโภชนาการในเด็ก , ไม่มีเวลา มีทัศนคติที่ไม่ดีต่อเจ้าหน้าที่ , มีความเชื่อเดิมที่ยึดถือมาแต่โบราณ, อายหมอผู้ชาย, กลัวการเจาะเลือด/ กินยาบำรุง กลัวผ่าตัดคลอดทางหน้าท้อง

- แนวทางแก้ปัญหาอนามัยแม่และเด็ก เจ้าหน้าที่ควรให้ความรู้ / จัด ทำสื่อเกี่ยวกับอนามัยแม่และเด็ก เผยแพร่ความรู้แก่ชุมชนให้ทั่วถึง ประสานกับผู้นำศาสนาและรวบรวม วิเคราะห์ความเชื่อทั้งหมดที่มีอยู่ในชุมชนมาศึกษา เพื่อชี้แจงแก่ชุมชน ปรับพฤติกรรมการบริการของเจ้าหน้าที่และพัฒนาสถานบริการให้ได้มาตรฐาน , พัฒนาศักยภาพของผดุงครรภ์โบราณและให้ชุมชนมีส่วนร่วมในการแก้ไขปัญหางานอนามัยแม่และเด็กมากขึ้น

- จากการทำเวทีชาวบ้านครั้งนี้ พบว่า ชุมชนไม่ใช่ภาชนะที่ว่างเปล่า ชุมชนสามารถค้นหาปัญหา สาเหตุ/ปัจจัย ที่เกี่ยวข้องและเสนอแนวทางแก้ไขปัญหาที่เป็นรูปธรรมมากขึ้นสอดคล้องกับ วิถีชีวิตของชุมชน ขนบธรรมเนียม ประเพณีและศาสนา ถึงแม้ว่าจะมีปัญหางานอนามัยแม่และเด็กเหมือนกัน แต่ภายใต้บริบทของพื้นที่ต่างกัน การแก้ไขปัญหาย่อมต่างกัน

 

 

 

 

จากการนำเสนอผลงานทางวิชาการ

การประชุมวิชาการประจำปีกระทรวงสาธารณสุข ครั้งที่ 13 ประจำปี 2548