สินค้าปลาน้ำจืดที่สำคัญ อาทิ ปลานิล ปลาดุก และปลาตะเพียน มีระบบการผลิตการตลาดเชื่อมโยงกับหลากหลายภาคีทั้งในและระหว่างภูมิภาค และมีศักยภาพจนถึงการผลิตเพื่อส่งออกไปยังประเทศเพื่อนบ้านได้แล้ว

          ภาควิชาเศรษฐศาสตร์การเกษตร คณะเกษตรศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น ร่วมกับ กรมประมง จัดการสัมมนา เรื่อง “ธุรกิจปลาน้ำจืดจากอีสานสู่อาเซียน” ขึ้น มีนายสนธิพันธ์ ผาสุขดี ผู้เชี่ยวชาญด้านอนุกรมวิธาน กรมประมง เป็นประธานพิธีเปิด โดยรองศาสตราจารย์ ดร.มนต์ชัย ดวงจินดา คณบดีคณะเกษตรศาสตร์ เป็นผู้กล่าวรายงาน มีผู้เข้าร่วมการสัมมนาทั้งสิ้น 170 คน ประกอบด้วย ผู้มีส่วนได้เสียในระบบห่วงโซ่อุปทานปลาน้ำจืด 90 คน เจ้าหน้าที่ประมงทุกจังหวัดในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ 60 คน และนักวิชาการ 20 คน ณ ห้องมงกุฎเพชร โรงแรมโฆษะ จังหวัดขอนแก่น เมื่อวันที่ 20 พฤษภาคม 2557
          วัตถุประสงค์ในการจัดสัมมนาครั้งนี้ เพื่อนำเสนอข้อมูลวิจัยของโครงการพัฒนาศักยภาพการแข่งขันผู้เลี้ยงปลาน้ำจืด ในเรื่องการสร้างและบริหารเครือข่ายกลุ่มเกษตรกรและภาคีเชื่อมโยงตลอดสายการผลิตและการตลาด เป็นการนำเสนอข้อมูลโอกาสทางการค้า สินค้าประมงกับประเทศเพื่อนบ้าน และเปิดโอกาสให้ผู้มีส่วนได้เสียในระบบห่วงโซ่อุปทาน อาทิ เกษตรกรผู้ผลิตลูกปลา ผู้อนุบาลลูกปลา ผู้เลี้ยงปลาน้ำจืด พ่อค้า ผู้แปรรูป เจ้าหน้าที่ส่งเสริม และนักวิชาการได้แลกเปลี่ยนข้อมูลและความคิดเห็น เรื่องศักยภาพในการแข่งขัน การพัฒนาที่ยั่งยืนในอนาคต โอกาสสินค้าประมงกับประเทศเพื่อนบ้าน และการเจรจาธุรกิจ เพื่อเตรียมความพร้อมของผู้ประกอบการทุกภาคส่วนสู่การค้าเสรีอาเซียน (AEC)
           กิจกรรมในช่วงเช้า ประกอบไปด้วยการบรรยายเรื่อง “ความสำเร็จธุรกิจปลาน้ำจืดเกิดได้ด้วยเครือข่ายผู้ประกอบการ” โดย รองศาสตราจารย์นงลักษณ์ สุพรรณไชยมาตย์ จากภาควิชาเศรษฐศาสตร์การเกษตร คณะเกษตรศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น และการอภิปรายเรื่อง “ปลาน้ำจืด สินค้าเศรษฐกิจของภาคตะวันออกเฉียงเหนือ” ประกอบด้วยผู้มีส่วนได้เสียในระบบห่วงโซ่อุปทาน จำนวน 5 ท่าน คือ ผู้จัดการเครือข่ายการผลิตและการตลาดปลานิลกระชังในเขื่อนลำปาว จังหวัดกาฬสินธุ์ ผู้จัดการเครือข่ายการผลิตและการตลาดปลานิลบ่อดิน อำเภอโนนสูง จังหวัดนครราชสีมา ผู้รวบรวมและค้าส่งปลาดุก จังหวัดนครราชสีมา ผู้รวบรวมและค้าส่งปลาตะเพียน จังหวัดอ่างทอง และ ผู้แทนผู้ค้าปลีกระดับ Modern Trade ซึ่งดำเนินรายการโดย อาจารย์วีระ ภาคอุทัย จากภาควิชาเศรษฐศาสตร์การเกษตร คณะเกษตรศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น
           กิจกรรมในช่วงบ่าย ประกอบไปด้วย การเจรจาธุรกิจของผู้ประกอบการธุรกิจปลาน้ำจืด และการอภิปรายเรื่อง “โอกาสการค้าปลาน้ำจืด ภายหลัง AEC” ประกอบด้วยผู้มีส่วนได้เสียในระบบห่วงโซ่อุปทาน จำนวน 4 ท่าน คือ ผู้ส่งออกลูกปลา ผู้ส่งออกปลาน้ำจืด ผู้ส่งออกผลิตภัณฑ์แปรรูปปลาน้ำจืด และผู้แทนกรมประมง ดำเนินรายการโดย รองศาสตราจารย์นงลักษณ์ สุพรรณไชยมาตย์ จากภาควิชาเศรษฐศาสตร์การเกษตร คณะเกษตรศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น
          ภายในงานมีการจัดนิทรรศการแสดงผลงานเด่นและผลิตภัณฑ์จากปลาน้ำจืดที่มีชื่อเสียงของจังหวัดต่างๆ ในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ได้แก่ โรงงานเพชรดำค้าปลาร้า จังหวัดกาฬสินธุ์ โรงงานไส้กรอกปลาดุกกาฬสินธุ์ จังหวัดกาฬสินธุ์ ร้านลิ้มซินเฮียง จังหวัดขอนแก่น ร้านประพันธ์ปลาส้ม จังหวัดขอนแก่น เจริญฟาร์มปลา จังหวัดมหาสารคาม กลุ่มผู้แปรรูปปลาส้ม อำเภอแกดำ จังหวัดมหาสารคาม กลุ่มผู้เลี้ยงปลานิลบ่อดิน อำเภอคอนสวรรค์ จังหวัดชัยภูมิ ร้านไพบูลย์ปลาเผา อำเภอแก้งค้อ จังหวัดชัยภูมิ แม่ตุ้ยปลาร้าตัว กลุ่มผู้เลี้ยงปลาดุก อำเภอวารินชำราบ จังหวัดอุบลราชธานี กลุ่มผู้เพาะพันธุ์ปลา อำเภอม่วงสามสิบ จังหวัดอุบลราชธานี ปลาส้มรุ่งนภา จังหวัดนครราชสีมา กลุ่มผู้เลี้ยงปลานิลกระชังในบ่อดิน อำเภอโนนสูง จังหวัดบุรีรัมย์ วังมัจฉาฟาร์ม อำเภอหนองกี่ จังหวัดบุรีรัมย์ ผู้แปรรูปบ้านโนนพลอย อำเภอเมือง จังหวัดบุรีรัมย์ และสำนักงานประมงจังหวัดนครราชสีมา
          รองศาสตราจารย์นงลักษณ์ สุพรรณไชยมาตย์ กล่าวว่า “ปัจจุบันการผลิตและการตลาดปลาน้ำจืดเพื่อการค้าในภาคตะวันออกเฉียงเหนือมีการขยายตัวอย่างมาก ประมาณการผลผลิตปลานิลในภาคตะวันออกเฉียงเหนือสูงถึง 57,500 ตันต่อปี ขณะที่ผลผลิตปลาตะเพียนประมาณ 18,744 ตันต่อปี และปลาดุก 15,723 ตันต่อปี รวมผลผลิตปลาน้ำจืดทั้ง 3 ชนิด คิดเป็นร้อยละ 20 ของปริมาณสัตว์น้ำจืดของไทย นอกจากนี้ยังพบว่าสินค้าปลาน้ำจืดที่สำคัญ เช่น ปลานิล ปลาดุก และปลาตะเพียน มีระบบการผลิตการตลาดเชื่อมโยงกับหลากหลายภาคีทั้งในและระหว่างภูมิภาค เกิดการแบ่งหน้าที่กันทำระหว่างผู้ประกอบการ ทั้งเกษตรกรผู้เพาะลูกปลา ผู้อนุบาลลูกปลา ผู้ค้าอาหารปลา เกษตรกรผู้เลี้ยงปลา พ่อค้าคนกลาง และผู้แปรรูป ช่วยให้ผู้ผลิตสามารถตอบสนองความต้องการของตลาดได้ ตลอดจนได้มีพัฒนาการด้านการผลิตลูกปลา อาหารปลา การเลี้ยงปลาหลากหลายระบบ ในหลายพื้นที่ รวมทั้งการจำหน่ายปลาเนื้อ และผลิตภัณฑ์ปลาทั่วภูมิภาค และมีศักยภาพจนถึงการผลิตเพื่อส่งออกไปยังประเทศเพื่อนบ้าน ทั้งนี้คณะผู้วิจัยโครงการพัฒนาศักยภาพการแข่งขันผู้เลี้ยงปลาน้ำจืด จากภาควิชาเศรษฐศาสตร์การเกษตร คณะเกษตรศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น ได้รวบรวมข้อมูลจัดทำเป็นองค์ความรู้เรื่องห่วงโซ่อุปทานปลาน้ำจืดในภาคตะวันออกเฉียงเหนือในเบื้องต้นแล้ว”

         ดร.พัชรี สุริยะ ข้อมูลข่าว
         กิตติศักดิ์ สิงหา ภาพ/วิเคราะห์ สังเคราะห์และเผยแพร่