เมื่อพูดถึงปัญหาสิทธิมนุษยชนในสังคมไทยที่เชื่อมต่อกับสังคมโลกนั้น คงจะหนีไม่พ้นกรณี การลี้ภัยความตายของชาวโรฮิงยเหตุที่กล่าวว่าเป็นปัญหาสิทธิมนุษยชนในสังคมไทยที่เชื่อมต่อกับสังคมโลกนั้นก็เพราะประเทศไทยก็เป็นหนึ่งในประเทศที่ถูกเลือกจากชาวโรฮิงยาในการที่จะอพยพลี้ภัยเข้ามา และไม่เพียงแต่ประเทศไทยเท่านั้น ยังมีการอพยพไปประเทศอื่นๆอีกมากมาย อีกทั้งปัจจุบันยังทวีจำนวนเพิ่มมากขึ้น
ภาพที่ 1 : สถิติโรฮิงญา ลักลอบเข้าไทย
ที่มา : http://hilight.kapook.com/view/33433
โรฮิงยาหรือโรฮิงญาเป็นกลุ่มชาติพันธุ์ที่นับถือศาศนาอิสลามในประเทศพม่าอาศัยอยู่ทางตอนเหนือของรัฐยะไข่ (อาระกัน) ทางตะวันตกของประเทศ ชาวโรฮิงยามีถิ่นฐานอยู่ในบริเวณรัฐยะไข่มาตั้งแต่ในคริสต์ศตวรรษที่ 7 ในอดีตบริเวณนี้เป็นถิ่นฐานของชาวมุสลิมอาหรับที่เดินทางค้าขายมาตั้งแต่โบราณ
เหตุแห่งการลี้ภัย [1]
ถูกเหยียดหยามและเลือกปฏิบัติโดยรัฐบาลทหารพม่าอย่างต่อเนื่อง และถูกละเมิดสิทธิมนุษยชนอย่างมากโดยรัฐบาลทหารพม่า ตั้งแต่การบังคับไม่ให้เคลื่อนย้ายออกจากพื้นที่ตามกฎหมายสัญชาติพม่าปี 1982 (Burma Citizenship Law) ต้องขออนุญาตจากรัฐบาลทหารถ้าจะออกจากพื้นที่ และต้องจ่ายเงินถ้าจะออกจากพื้นที่ ทำให้มีสถานภาพความเป็นอยู่ที่ต่ำมาก เนื่องจากไม่สามารถหางานทำหรือค้าขายได้ ซ้ำร้ายยังถูกละเมิดไม่ให้รับสิทธิที่จะได้รับสัญชาติ ห้ามแต่งงานโดยไม่ได้รับอนุญาตจากรัฐบาลทหารพม่า
นับว่าเป็นชนกลุ่มน้อยที่มีสถานการณ์ความเป็นอยู่ที่เลวร้ายที่สุดในพม่า ด้วยเหตุนี้ทำให้ชาวโรฮิงญาต้องหนีภัยจากพม่าเป็นจำนวนมาก หากพิจารณาเหตุปัจจัยเหล่านี้ ชาวโรฮิงญาจึงน่าจะมีสถานะเป็นผู้ลี้ภัย ซึ่งโดยหลักปฏิบัติของนานาชาติแล้ว ผู้ลี้ภัย หรือผู้หนีภัยความตาย จะต้องไม่ถูกส่งกลับเพื่อไปเผชิญหน้ากับภาวะความเสี่ยงต่อชีวิต และจะต้องได้รับการช่วยเหลือคุ้มครองจากประเทศที่เข้าไปลี้ภัยด้วยหลักมนุษยธรรมในฐานะมนุษยชนคนหนึ่ง
คำจำกัดความของคำวาผู้ลี้ภัย [2]
ผู้ลี้ภัย หมายถึง บุคคลที่จำเป็นต้องทิ้งประเทศบ้านเกิดของตนเอง เนื่องจากความหวาดกลัวการถูกประหัตประหาร หรือได้รับการคุกคามต่อชีวิต
อนุสัญญาว่าด้วยสถานภาพผู้ลี้ภัย พ.ศ. 2494 ให้คำนิยาม และความหมายของสถานภาพผู้ลี้ภัยว่า ผู้ลี้ภัย หมายถึง บุคคลที่จำเป็นต้องทิ้งประเทศบ้านเกิดของตนเอง เนื่องจากความหวาดกลัวการถูกประหัตประหารหรือได้รับการคุกคามต่อชีวิตเนื่องจากสาเหตุข้อหนึ่งข้อใด เช่น เชื้อชาติ ศาสนา สัญชาติสมาชิกภาพในกลุ่มทางสังคม สมาชิกภาพในกลุ่มความคิดทางการเมือง
ผู้ลี้ภัยส่วนใหญ่สูญเสียทุกสิ่งทุกอย่างรวมไปถึงชีวิตความเป็นอยู่ บ้านเรือน และแม้แต่ครอบครัว ผู้ลี้ภัย แตกต่างจากแรงงานต่างด้าวเพราะแรงงานต่างด้าวเดินทางออกนอกประเทศของตนโดยสมัครใจเพื่อหาโอกาสทางเศรษฐกิจ ในขณะที่ ผู้ลี้ภัยไม่อาจพึ่งพาความคุ้มครองจากรัฐบาลของตนเอง พวกเขาถูกบังคับให้หนีจากประเทศของตนเอง จึงจำเป็นที่ประชาคมนานาชาติต้องให้ความช่วยเหลือ และให้ความคุ้มครองผู้ลี้ภัยเหล่านั้น
ความเห็นของผู้เขียน
จากปัญหาดังกล่าวข้างต้น เราจึงอาจกล่าวได้ว่า ชาวโรฮิงญา มีสถานะเป็นผู้ลี้ภัย ที่ทั่วโลกต้องหันมาช่วยกันแก้ไข กล่าวคือในฐานะที่เราเป็นประเทศที่บุคลลเหล่านี้หลบหนีเข้ามา เพราะเขาเดือดร้อนถูกละเมิดสิทธิมนุษยชน แล้วการที่เขาเข้ามานั้น ประเทศของเราได้ปฏิบัติต่อบุคคลเหล่านี้ตามสมควรของความเป็นมนุษย์แล้วหรือยัง มันเป็นการหนีร้อนมาพึ่งเย็น หรือหนีเสือปะจรเข้กันแน่ ในเมื่อเขาก็เป็นมนุษย์ดังเช่นคนไทยทุกคน เราจึงควรเคารพศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ของพวกเขาเหล่านั้น
อีกทั้งประเทศไทยเองยังไม่ยอมรับสถานะของบุคคลเหล่านี้ กลับมองว่าเขาเป็นบุคคลผู้หนีความตายบ้างละ ผู้อพยพบ้างละ เพื่อแสดงตนอย่างชัดเจนว่า ประเทศเราไม่ยอมรับสถานะของบุคคลเหล่านี้ ตามกฎหมายระหว่างประเทศที่รับรองสถานะไว้
แต่อย่างไรก็ตาม ไม่ว่าประเทศไทยจะยอมรับสถานะของบุคคลเหล่านี้อย่างไรก็ตาม แต่สิ่งหนึ่งที่ไม่ว่ารัฐบาลประเทศไหนๆ หรืแม้กระทั่งพม่าเองก็หลีกเลี่ยงไม่ได้ว่า บุคคลทั้งหลายเหล่านี้ (พวกโรฮิงญา) เป็นมนุษย์พวกเขาควรได้รับการปฏิบัติอย่างเป็นธรรม ไม่ควรเลือกปฏิบัติเพราะเพียงสัญชาติ หรือสถานะใดๆในสังคม ดังนั้นประเทศไทยควรช่วยเหลือบุคคลเหล่านี้ ให้มีชีวิตรอด ตามความสามารถที่เราพึงกระทำได้ เช่นหากเราไม่มีงบ จัดหางานให้บุคคลเหล่านี้ทำเพื่อหารายได้ปะทังชีวิต ตามความสามารถเท่าที่มี อาจไม่ได้ถึงกับอยู่สบาย เพราะลำพังปัญหาคนไทยเองก็มากพออยู่เเล้ว แต่ก็ไม่ใช่ผลักให้เขาเหล่านี้กลับไปรอความตาย
ภาพที่ 2
ที่มา : http://board.postjung.com/690425.html#
อ้างอิง :
[1] "เหตุแห่งการลี้ภัย." (ออนไลน์). http://www.oknation.net/blog/print.php?id=447005 (สืบค้นวันที่ 12 พฤษภาคม 2557)
[2] " คำจำกัดความของคำวาผู้ลี้ภัย." (ออนไลน์). https://www.unhcr.or.th/th/refugee/about_refugee (สืบค้นวันที่ 12 พฤษภาคม 2557)
