จากที่อยู่บ้านและสังเกตการดูแลคุณยายติดเตียงที่บ่นเรื่อง "อากาศร้อน" บ่อยครั้ง ตอนแรกผู้ดูแลได้แก่ พ่อ แม่ และผม (บางครั้ง) ก็แก้ปัญหาให้คุณยายด้วยการเปิดแอร์ครึ่งวันบ่ายทุกวัน ก็ยังคงมีคำบ่นจากคุณยายเช่นเดิม เช้านี้ดร.ป๊อปตื่นขึ้นมาเรียนรู้ผ่านข้อความมือถือที่เคยบันทึกไว้ขณะฟังการบรรยายของคุณหมอด้านเวชศาสตร์ผู้สูงอายุแล้วสืบค้นข้อมูลเพื่อตอบโจทย์ว่า "ทำไมคุณยายติดเตียงถึงร้อนมากๆแบบนี้"
คำตอบคือ "ไม่ใช่เพราะหน้าร้อน แต่เป็นเพราะรูขุนขนที่ผิวหนังของผู้สูงอายุจะเสื่อมลง...ทำให้ระบายความร้อนจากร่างกายได้ไม่ดี...และนำมาถึงภาวะคลื่นความร้อนที่ทำให้ผู้สูงอายุไม่สบายกายใจ คือ Heat Wave" คลิกอ่านความรู้จากแผนกสุขภาพ รัฐบาลออสเตรเลียตะวันตก ซึ่งดร.ป๊อปได้ใช้ชีวิตที่ร้อนสุดๆ เกือบ 45 องศาบางวัน ที่นั่นเพราะภูมิประเทศทะเลทรายปนกับพื้นดิน ตอนไปศึกษาป.โท-เอกเมื่อ 12 ปีที่แล้ว
โดยสรุปแล้วผมจะต้องปรับสภาพแวดล้อมให้คุณยายของผมคลายร้อนดังนี้:-
- อธิบายให้คุณยายเข้าใจและมีทัศนคติที่ดีว่า "คุณยายร้อนมากอยู่แล้วในหน้าฝนกับหน้าหนาว...ยิ่งหน้าร้อนก็จะร้อนมากขึ้น เพราะผิวหนังระบายความร้อนไม่ดี"
- คุณยายต้องจิบน้ำบ่อยๆ และลดปริมาณมื้ออาหารหลักลง เช่น เพิ่มมื้ออาหารและแต่ละมื้อก็ให้ปริมาณอาหารไม่มากเกินไป จะได้เกิดการเผาผลาญอาหารที่ไม่ทำให้ร่างกายร้อนจนเกินไป
- คุณยายไม่ต้องกลัวค่าไฟที่เปิดแอร์ ซึ่งไม่ต้องเปิดตลอดครึ่งวัน แต่ให้ตรวจสอบว่า เปิดใน 1-2 ชม.ช่วงร้อนสุดๆ เท่านั้น ถ้าเปิดนานมากจะทำให้ผิวหนังแห้ง และจะส่งผลให้คุณยายที่ใส่ท่อหายใจและมีสายอาหารทางจมูกจะแห้งมากขึ้น
- ก่อนเปิดแอร์ ให้เตรียมคุณยายให้เย็นก่อน (Keep Cool) ด้วยวิธีหลากหลาย เช่น นำผ้าหรือกระเป๋าเย็นมาวางที่ข้อพับคอ/รักแร้/สะโพก/เข่าสัก 3-5 นาที เช็ดตัวเบาๆด้วยผ้าเย็นและใส่เสื้อผ้าบางๆสีเย็นๆ นำน้ำแข็งใส่ถ้วยวางหน้าพัดลมที่เปิดให้ส่ายข้างลำตัว ใช้พัดลมแบบไอเย็นแทนแบบไอน้ำ (ศึกษาความแตกต่างทีี่นี่) เป็นต้น
- ไม่ควรอาบน้ำเย็นบ่อยๆ เกินไป ไม่ควรทาโลชั่น ไม่เปิดพัดลมให้นิ่ง (ไม่ส่าย-จ่อตัว) และไม่ควรทำให้ผิวหนังแห้งและลดการระบายความร้อนเกินไป
จากการดูแลคุณยายมาบ้างใน 3 อาทิตย์ที่ผ่านมา ทำให้ดร.ป๊อป ได้ใช้ความรู้ทางกิจกรรมบำบัดในการปรับสิ่งแวดล้อมทางกายภาพ เช่น ไอเดียใช้รอกดึงเลื่อนคุณยายขึ้นซึ่งทำให้คุณพ่อคุณแม่ไม่ต้องเจ็บปวดไหล่และแขนจากการยกคุณยาย ประกอบด้วย รอก 4 จุด (คุณพ่อเพิ่มไอเดียและทดลองทำได้ผลจริงๆ) + ผ้ารองตัวคุณยายเย็บหนังด้านบนเพื่อติดห่วงร้อยเชือกได้ (คุณแม่ไอเดียออกแบบเป็นเลิศ) + ความร่วมมือในการใช้ขาถีบตัวของคุณยาย (คุณยายตั้งใจที่จะลดภาระการยกของผู้ดูแลได้ยอดเยี่ยม)
กับการปรับสิ่งแวดล้อมทางสังคม เช่น ไอเดียการระบายความร้อนข้างต้นเป็นการแลกเปลี่ยนเรียนรู้กับคุณยายและผู้ดูแลหลักคือ คุณพ่อคุณแม่ของผมเกิดความรู้ความเข้าใจมากขึ้น และเรากำลังจะลดค่าแอร์ด้วยการซื้อพัดลมแบบไอเย็นครับผม
ขอบคุณรูปภาพจาก http://www.masterkool.com/sellproduct_detail.php?id=115


ขอบคุณครับ ผมก็เพิ่งซื้อพัดลมแบบไอเย็นให้คุณแม่ใช้ครับ คุณแม่ชอบใช้มากบอกว่าดีกว่าพัดลมธรรมดา
ขอเสริมนิดนะครับว่าความร้อนที่รู้สึกได้มากกว่าปกติมักเกิดในหญิงวัยทองเมื่อหมดรอบเดือนด้วยนะครับ
มาอ่านเก็บเป็นความรู้ค่ะ คุณยายโชคดีมีลูกหลานดูแลบริบาลนะคะ ขอให้คุณยายแข็งแรงและค่อย ๆ แก้ไขปัญหาเรื่องอากาศและการผจญความร้อนให้ได้ค่ะ
ขอบพระคุณมากๆครับพี่ rojfitness อ.ภูสุภา และคุณบุษยมาศ
น่ารักกันทั้งบ้านนะคะ คุณยายยิ่งน่ารัก (ช่วยยันตัว)
ขอบพระคุณมากครับพี่หมอธิรัมภาและอ.นุ
พัดลมไอเย็นให้ความเย็นที่เป็นลมเย็นดีค่ะ พี่โอ๋ก็เพิ่งหามาใช้ พบว่าน่าจะช่วยโลกได้มากกว่าการสร้างความเย็นให้ตัวเองด้วยเครื่องปรับอากาศที่ทำให้ภาวะภายนอกร้อนมากขึ้นในขณะที่เราเย็น (รู้สึกผิดที่จะใช้น่ะค่ะ) คุณยายก็น่าจะชอบมากกว่าพัดลมหรือแอร์
ขอแบ่งปันเรื่องความแตกต่างของพัดลมไอหมอกกับไอเย็นหน่อยนะครับ เผื่อใครที่กำลังจะซื้ออาจสนใจ
พนักงานขายบอกว่าให้พัดลมไอเย็นให้ความเย็นโดยไม่มีความชื้นมากเท่ากับพัดลมไอหมอกซึ่งเป่าเป็นควันไอน้ำ
ดังนั้นพัดลมไอเย็นจึงเหมาะสำหรับใช้ในห้อง ส่วนพัดลมไอหมอกใช้กลางแจ้ง นะครับ
ใจ ทำให้ร้อน และเย็น ได้ในเวลาเดียวกันได้ครับ...
ชื่นชมมากค่ะ
ขอบพระคุณมากๆครับคุณภาทิพ คุณพ.แจ่มจำรัส พี่ rojfitness พี่โอ๋
...ชื่นชมน้อง.Dr. Pop...มากๆนะคะ
ขอบคุณมากๆครับ ผมชื่นชมพี่ดร.พจนาเช่นกันครับ
เห็นด้วยกับท่านอ.พ.แจ่มจำรัส นะครับ
ใจเป็นนาย กายเป็นบ่าว
แต่ยังไงช่วงที่อากาศร้อนมากๆเช่นนี้ก็ควรระวังสุขภาพกายให้ดีด้วยนะครับ 555
ขอบคุณมากๆครับพี่ rojfitness
dr,Pop คะ มีวิธีที่จะลดอาการผิวแห้ง ซึ่งใช้ได้ผลดี คือ เวลาอาบน้ำให้ผิวมีน้ำเหลือเกาะอยู่แล้วชะโลมด้วยเบบี้ออย ทำให้ผิวชุ่มชื้นขึ้นค่ะ วิธีนี้ พยาบาลแนะนำค่ะ พี่ใช้กับแม่ ได้ผลดีค่ะ แม่เคยผิวแห้งเมื่อช่วงหน้าหนาวที่ผ่านมาและคันตามตัวค่ะ คงพอจะปรับใช้กับคุณยายได้ค่ะ
ขอบพระคุณมากๆครับพี่ใบบุญ มีประโยชน์มากครับผม