บทสาขาที่ 3 เรื่องที่ 3.1  การเรียนการสอนดนตรีโดยบุรพาจารย์Musical Instruction by Parents(MIP)

ที่มา - บุรพาจารย์ดนตรี Musical Parents

ความหมายคำว่า บุรพาจารย์ หมายถึงครู ผู้ทำหน้าที่อุปถัมภ์การสอนแบบตัวต่อตัวกับศิษย์ Pedagogy กระบวนการสอนแนวมุขปาฐะโดยมอบประสบการณ์ให้ทั้งทฤษฎีและปัฏิบัต ระบบการสอนใช้ความเมตตานำ และห่วงใยในฐานะผู้ใหญ่อุปการะผู้อ่อนด้อย นอกจากนั้นแล้วยังมีความรู้สึกต่อศิษย์เปรียบเสมือนลูกหลานในตน รับผิดชอบดั่งเป็นบิดามารดา คุณค่าของครูประเภทนี้ได้รวม 3 คุณลักษรณะไว้คือ

1. คุณของบิดา ให้การกำเนิดและให้การเป็นผู้สร้างสรร

2. คุณของมารดา ให้ความคุ้มครอง ให้รู้คุณค่าความสามัคคี ความเมตตาและความเสียสละ

3. คุณของครู – อาจารย์ ให้วิชาความรู้เพื่อใช้ต่อการดำรงชีวิตในทางที่ถูกที่ควร

ทั้ง 3 คุณลักษณะนี้เมื่อรวมความหมายแล้วได้ = 1 บุรพาจารย์ (ทุกอย่างเป็นเหมือนบิดามารดา และให้วิขาเพื่อการดำรงชีวิตเพียงขาดแค่ไม่ได้ป็นผู้ใก้กำเนิด)

 

บูรพาจารย์ที่มีแต่ให้ ชอบแฝงตัวอยู่กับประเพณีวัฒนธรรม ไม่ชอบที่จะปรากฎตัวต่อสังคมวิทยา เงียบต่อการเข้ามาศึกษาเพิ่มพูนความรู้ให้กับตน และคอยสังเกตุความพัฒนาที่เป็นไปในวงการสังคมศึกษา เพื่อที่กลับไปสอนศิษย์ตนให้รู้เท่าทัน ตื่นตัวและฝึกฝนวิชาการที่มีอยูในตนอย่างสม่ำเสมอ พร้อมที่จะปะทะกับลูกศิษย์ของตนชนิดตัวต่อตัวก่อนที่ลูกศิษย์จะสำเร็จขั้นสุดท้ายจากไปเพื่อออกไปดำเนินชีวิต บูรพาจารย์ผู้ไม่รู้จักอิ่มความรู้ประเภทนี้ยังมีทั่วโลก และยังมีการสืบทอดอยู่ สมควรอนุรักษ์ไว้ ศิษย์จะเกาะติดอยู่ในบ้านเพื่ออาศัยใบบุญ เป็นแหล่งเรียนดนตรีศาสตร์ พร้อมให้การกินอยู่หลับนอนและสอนให้รู้จักความกตัญญูกัตเวที ศิษย์เหล่านี้รักบุรพาจารย์ดั่งบิดามารดายี่งเป็นเด็กกำพร้าย่อมรับความรู้สึกนี้ได้อย่างท่วมท้น และรักในวิชาที่มอบให้อย่างศรัทธาเชื่อในศักยภาพของวิชานั้น อย่างเลื่อมใส ศิษย์คุณลักษณะนี้สังเกตุได้ง่ายว่ามีศักยภาพทางฝีมือย่างเปล่งประกาย

 

การศึกษาระบบช่วยเหลือ Educationassistance

วิธีการศึกษาแบบระบบการช่วบเหลือสำหรับผู้เริ่มเรียนดนตรีเพื่อเพิ่มความสามารถต่อการบรรเลงเล่น โดยบูรพาจารย์ดนตรีให้การสนับสนุนโน้มน้าวผู้เรียนจนเกิดความชอบเป็นทุนความรู้ภาคทฤษฎีดนตรีและภาคดนตรีปฏิบัติ บุรพาจารย์นั้นต้องทำตนเป็นตัวแบบได้สำเร็จครบวงจรอย่างมีศักยภาพ ต้องเล่นเป็นทำเป็นอย่างแท้จริง ให้ผู้เริ่มเรียนดนตรีเห็น สามารถนำทฤษฎีมาใช้ปฏิบัติต่อสถานการณ์ และแก้ปัญหาที่ไม่สามารถบรรเลงเล่นต่อ Tutor บทนั้นและเพลงนั้นได้ ด้วยฝีมือของตัวเอง รูปแบบการศึกษาระบบช่วยเหลือ Educationassistanceตั้งสิ่งเร้านั้นคือตัวบูรพาจารย์ เป็นจุดสนใจอยากปฎิบัติได้ ให้กำลังใจแบบค่อยๆประคองการดำเนินไปด้วยความช้า จากนั้นยกระดับความเข้มขึ้น ประสงค์ให้ผู้เริ่มเรียนดนตรีไต่ระดับตามได้ด้วยตัวเอง แต่เมื่อช่วยตัวเองได้แล้ว การศึกษาระบบช่วยเหลือ Educationassistanceบุรพาจารย์ผู้นั้น ย่อมค่อยๆหมดหน้าที่การช่วยเหลือ

 

 ระบบของ วีดิสกี้ Vygotsky ศึกษาจากชีวิตเด็กและติดตามการเจริญวัยด้วยวิธีการสังเกตุการพัฒนาเปลี่ยนแปลงทุกระบบจนโต ศึกษาผลจากระยะเวลากำหนดเหตุ factor สิ่งนั้นพิสูจน์ขึ้น สำหรับจอห์น ดูว์อี้ John Dewey ใช้การศึกษาระบบช่วยเหลือ Educationassistance ไม่ระบุวัยเริ่มเมื่อไรย่อมได้ แต่กำนดใช้จากต้นระดับการศึกษาระบบช่วยเหลือ เป็นตัวเรื่ม

  

ประสบการณ์ของบูรพาจารย์ดนตรีไทยในเชิงผสมความคิดของวีดิสกี้ Vygotsky มองผู้เริ่มเรียนดนตรีหรือเด็กออกถึงเรื่องหน่วยก้าน Deportment มองเห็นภาพความสำคัญของการจัดการเรียนการสอนต่อเด็กผู้นั้น ควรเริ่มจากสิ่งใดก่อน สังเกตุว่าเด็กหรือผู้เริ่มเรียนดนตรีมีเชาวน์ศิลปดนตรีแห่งปัญญาจากการทดสอบสัมภาษณ์ด้วยเพลงระดับบต้นเช่นเพลง แขกบรเทศชั้นเดียว นาคราชชั้นเดียว แป๊ะ 3 ชั้นท่อน 1 อาจถึงท่อน 2 จะเข้หางยาว 3 ชั้นท่อน 1 เพลงนี้ใช้ศึกษาถึงปริญญาตรี จากประสบการณ์ของผู้ดำเนินการพบว่า เด็ก หรือผู้เริ่มเรียนดนตรีบางคนเรียนรู้ศิลปดนตรีด้วยตนเองจากครูพักลักจำ I remember the hotel music room บุรพาจารย์ช่วยเหลือเล็กน้อยย่อมเป็นแล้ว และเด็กหรือผู้เรื่มเรียนดนตรีที่มีเชาวน์ปัญญาไม่แตกต่างกัน บูรพาจารย์มีความต้องการที่จะพิสูจน์ความเด่นทางศิลปดนตรีเฉพาะด้านของศักยภาพ

 

ประสบการของบูรพาจารย์ดนตรีไทยในเชิงผสมความคิดของจอห์น ดูว์อี้ John Dewey แนว Learning by doing เรียนอย่างหาประสบการณ์นั้นผู้ดำเนินการมีความคิดเห็นว่า เด็กที่อยู่ในวัยเดียวกันหรือผู้เริ่มเรียนดนตรีต่างวัยกันแล้วมาเรียน ชั้นระดับเดียวกัน เด็กจะมีความใกล้เคียงของการพัฒนาเชาวน์ปัญญา Zone of proximal development มากกว่า แต่มีความประเมินค่าว่าแตกต่างกัน จัดได้ 3 ระดับคือ

  1. ระดับสูง การช่วยเหลือเด็กหรือผู้เรื่มเรียนดนตรีที่มีเชาวน์ปัญญาระดับสูง ระดับนี้ได้ผ่านวัฒนธรรมการเลี้ยงดูอย่างสนับสนุน หมายถึงการถูกมอบให้รู้จักเพลงด้วยบริบทสิ่งแวดล้อมการดนตรี เป็นต้นว่ามีวิทยุ ทีวี เครื่องดนตรีอยู่ในบ้าน ขณะที่เล่นไม่เป็นยังมีความสนใจอยู่บ้างแล้วย่อมสะดวกต่อการหยิบยืมมาใช้เล่นเพลง หรืออาจมีสมาชิกในครอบครัวรักดนตรี มีอาชีพเป็นนักดนตรี ในสาพการณ์นั้นย่อมได้เรียนรู้เป็นเร็วขึ้น
  2. ระดับกลาง อยู่ในเกนณ์ช่วงที่ต้องการความช่วยเสริมศักยภาพเพื่อการใต่ระดับได้จึงต้องได้รับการเรียนรู้ระบบช่วยเหลือ Learningsupport systemโดยตรงอย่างเหมาะสมแบบค่อยเป็นชั้นตอนไป ผู้เรียนจะได้รับสถานการณ์คุณภาพเพิ่มระดับเปลี่ยนไปจากเดิม เพราะมีทุนความรู้จากประสบการณ์ที่ได้รับมาแล้วจากต้นระดับ แบบวิธีสอนควบคุมในระบบอุปถัมภ์ เริ่มเปลี่ยนกระบวนกาเรียนการสอนสู่ระบบปฏิสัมพันธ์ ให้การสนับสนุนร่วมกัน บรรเลงเล่นระหว่างบุรพาจารย์กับศิษย์ เกิดกิจกรรมการบรรเลงทำให้รู้จักหน้าที่ของเครื่องมือขณะกำลังปฏิบัติ ต้องเดินทางเพลงให้เหมาะสมกับธรรมชาติของเครื่องมือนั้น เพื่อสร้างสมประสบการณ์ในครั้งต่อไป กิจกรรมอย่างบุรพาจารย์ได้เข้าร่วมบรรเลง ศิษย์สามารถสังเกตุการสาธิตอย่างเห็นตัวแบบ มองแล้วรู้สึกได้ถึงการรู้ประโยคทำนองถาม – ตอบ รู้ข้อต่อกระสวนทำนองและองค์ประกอบขึ้นเป็นเพลงนั้นรับไปสะสมเพื่อเป็นทักษะของตนเองเข้าสู่ระดับชำนาญการต่อไป
  3. ขณะสร้างกิจกรรมบรรเลงร่วมกันอยู่ ควรให้ความช่วยเหลือแนะนำด้วยทักษะทางฝีมือรวมถึงกลเม็ดเด็ดพราย Technique อย่างพอเหมาะตามวุฒิที่สมควรได้รับ กรณีการดำเนินทางเพลงสำหรับเด็กหรือผู้เริ่มเรียนดนตรีร่วมวงได้บ้างแล้ว ควรลดน้ำหนักการช่วยเหลือลงเพื่อให้ศิษย์ สามารถเดินทางเพลงร่วมวงดนตรีแต่ละหน้าที่ของตนเองได้
  4. วิธีช่วยเหลือด้วยการชักจูงผลอยู่ในระหว่างกลางช่วงพัฒนา Zone of proximal development ควรให้ศิษย์รุ่นพี่หรือผู้ที่มีเชิงดนตรีสูงกว่ามาเป็นผู้นำเพลง Song leadership เดินจูงทำนองเพื่อการไปด้วยกัน
  5. ระบบปฏิสัมพันธ์ระหว่างบูรพาจารย์กับศิษย์ควรมีกระบวนการช่วยเหลือแนะนำในขณะบรรเลงเพื่อช่วยให้ศิษย์มีโอกาสแก้ปัญหาด้านศิลปทางปัญญาเพื่อยกระดับจิตดนตรีให้สูงขึ้น คือการแกล้งไม่ปฏิบัติร่วมบ้างในขณะบรรเลงร่วม ย่อมทำให้ศิษย์ต้องพึ่งตัวเอง เดินกลยุทธ์ทางเพลงได้หลายทางในขณะบรรเลงร่วมเพลงเดียวกันนั้น จากความคิดด้วยตนเองเป็นทักษะทางปัญญาและพร้อมที่จะนำไปใช้ต่อสถานการณ์เพลงอื่นได้

 

พัฒนาการเรียนรู้เพื่อเข้ากับสังคมเพลงได้

 พื้นฐานการเรียนการสอนแบบช่วยเสริมศักยภาพBasedlearningto enhance

its potential

 

กล่าวได้ว่าดนตรี มิได้หยุดนิ่งอยู่กับที่ ในโลกทุกวันนี้ดนตรีมาจากประสบการณ์ของมนุษย์ตามขนบ ย่อมมีการพัฒนาการเรียนรู้ตามระยะเวลาเป็นระบบขั้นตอน อย่างระบบระดับเสียงของดนตรีไทย เรียงเสียงไว้ด้วยระบบ 1 เสียงเต็ม อาเล็กซานเดอร์ เจ.เอลิส Alexander J. Ellis นักคณิตศาสตรปรัชญาชาวอังกฤษ ได้กำหนดมาตราวัดคู่เสียง Thai Scale ด้วยระยะ 200 เซ็นต์เท่ากับ 1 เสียงเต็ม Whole Tone ทำให้ระยะขั้นคู่ระหว่างเสียงห่าง 171.4 เซ็นต์ เท่ากันเช่น โด - 171.4 – เร– 171.4 มี – 171.4 ฟา – 171.4 ซอล 171.4 ลา – 171.4 ที – 171.4 โด รวม = 1199.8 - 1200 เซ็นต์  โดยวัดระยะพื้นที่ 7 เสียงด้วยหลักเสียง Pillar tone 8 หลัก  ใช้ระดับบันไดเสียงปฏิบัติงานในสถานการณ์พิธีกรรมเป็นวัฒนธรรมขนานแท้ของเสียงดนตรีไทย ต้องอนุรักษาไว้เป็นมรดกของชาติไทย ถือเป็นสมบัติวัฒนธรรมอันล้ำค่าแขนงหนึ่ง

 

อีกระบบระดับเสียงชุดหนึ่ง ซึ่งได้รับวัฒนธรรมมาจากตะวันตกเดิมนั้นมาจาก Greek อาเล็กซานเดอร์ เจ.เอลิส Alexander J. Ellis ได้ใช้มาตราวัด Ionian  Mode ด้วยระยะ 200 เซ็นต์เท่ากับ 1 เสียงเต็ม แต่มีระยะคั่นครึ่งคู่เสียงที่ 3 – 4 และ7 – 8 ต่างกับระดับบันไดเสียงไทยเช่น Do – 200  Re- 200 – 3Me – 100 – 4Fa - 200 – Sol -200 – La – 200 – 7Ti - 100 - 8Doสังคมไทยยอมรับสิ่งนี้มาด้วยความยินดี นำมาใช้ในการบันเทิงอย่างมีความสุข มีสื่อนวตกรรมการแลกเปลี่ยนวัฒนธรรมเชิงพานิชปรากฏขึ้นเพราะช่วยกันได้ อาศัยกันได้ เอื้อประโยชน์กับฝ่ายประชากรผู้ชอบเพลง ตามสมัยนิยม การพัฒนาเรียนรู้เพื่ออาชีพบันเทิงตื่นตัว เกิดสังคมเพลงนำบริบทนั้นใช้ร่วมกับสังคม                  

ศิษย์เป็นผู้สร้างความรู้ด้วยตนเองโดยรู้จักความหมายด้านวัฒนธรรมเพลง

 

1. ความหมายด้านวัฒนธรรมเพลงThe meaningof culturalmusicความหมายของเพลงที่แจ้งไว้ด้วยเสียงเพลงนั้นบอกที่มาที่ไปได้ ทำไมศิษย์ถึงรู้ว่าเพลงนี้คือเพลงไทย แขก เพลงนั้นคือเพลงมอญ ฝรั่ง ลาว ญวณ เขมร พม่า (Myanma) ย่อมมาจากสำเนียงเสียงเพลง ความสงสัยโดยใช้หลักการเรียนรู้ด้วยตนเอง Self – directed learning กระบวนการสร้างความรู้เข้าหลักการเรียนรู้ที่ใช้ปัญหาเป็นฐาน Problems – Musical Instruction by Parents (MIP) และดำเนินรูปแบบการเรียนการสอนตามแนวคิด Constroctivism จากประสบการณ์ยังระลึกได้ ต่อมาอาจารย์ระดับสูงตามมหาวิทยาลัยรับการศึกษาวิชาดนตรีจากต่างประเทศ ได้นำเข้าด้วยการเปิดการศึกษาทั้งในเวลาและนอกเวลาแพร่หลายขึ้นผู้ดำเนินการขออนุญาตนำเสกลตามสมัยมาใข้โดยใช้ Piano เป็นตัวเทียบหลักเช่น