การจัดทำเอกสาร หรือหนังสือสักเล่มหนึ่ง (ในฐานะคนพิมพ์จัดเล่ม) ความยากมิได้อยู่ที่การพิมพ์ หรือการจัดหน้าเท่านั้น สิ่งที่ยากเหนือสิ่งอื่นใด คือ การตรวจพิสูจน์อักษร ซึ่งเรื่องนี้ อาจจะทำให้ พระเอกตกม้าขาวตายตอนจบได้เหมือนกับเหตุการณ์ที่เกือบจะเกิดขึ้นกับ หนังสือที่พวกผมกำลังจัดทำอยู่ในขณะนี้...
การได้รับมอบหมายให้จัดทำเอกสารประกอบการบรรยายในวันที่ ๒๖ มิ.ย. นี้ ผมทำหน้าที่เป็นคนอ่านลายมือ และข้อความจากต้นฉบับและพิมพ์ลงในโปรแกรม และจัดรูปแบบเบื้องต้น และรอแก้ไขจากเจ้าของงาน ในขณะเดียวกัน เมื่อได้เนื้อหาครบแล้ว ก็จะมีน้องอีกคนทำหน้าที่ออกแบบปก และจัดวางหน้าเพื่อสั่งพิมพ์ออกมาเป็นต้นฉบับรูปแล่มที่สมบูรณ์ ... ในระหว่างการทำขั้นตอนต่าง ๆ ก็มีพี่ ๆ คอยตรวจสอบพิสูจน์อักษรกัน คนแล้วคนเล่า รอบแล้วรอบเล่า แก้แล้วแก้อีก ทั้ง คำถูก-ผิด การวรรคตอน จนสุดท้ายก็คิดว่าจะไม่พบข้อผิดพลาดแล้วล่ะ
และแล้วก็เข้าสู่สายการผลิด โดยนำต้นฉบับไปถ่ายแบบโรเนียว (ที่ทำงานผมจะเรียกว่า ดิจิตอล) แล้วเรียงเป็นชุด ส่งต่อมาแผนกเข้าปกเย็บสัน ... ทุกคนคิดอย่างภาคภูมิใจว่า เอกสารเล่มนี้ผลิตออกมา ใช้เวลาไม่ถึง ๑ สัปดาห์ และรูปแบบก็สวยงาม ถูกใจเจ้าของงาน ในราคาประหยัดดี นี่ถ้าส่งโรงพิมพ์ทำให้ ก็ต้องใช้เวลาไม่น้อยกว่า ๒ สัปดาห์ และต้องแพงกว่านี้แน่ เพราะทำแค่ ๑๐๐ เล่ม (โรงพิมพ์ยิ่งน้อยยิ่งแพง) และแล้ว ความภาคภูมิใจก็ชะงักกึก เมื่อมีคนพบว่า อ้าว.. ด้านหลังสุดมีคำผิด .... คราวนี้ทุกคนต่างกรูกันเข้ามาดู ปรากฎว่า เป็นส่วนของ ผู้จัดทำรูปเล่มและพิสูจน์อักษร มีคำผิดตรงตำแหน่งของผู้จัดทำรูปเล่ม.... ซึ่งทุกคนที่ทำหน้าที่พิสูจน์อักษรบอกเป็นเสียงเดียวกันว่า เออ.. พี่ก็ลืมดูตรงนี้เหมือนกัน นึกว่าไม่น่าจะผิด...
และแล้วสายงานผลิตก็ต้องหยุดและรื้องานออกก่อน ด้วยเหตุผลที่ว่า หน้าสุดท้ายตรงส่วนนี้แหละที่ชาวบ้านเขาจะเข้ามาดูว่าใครจัดทำ ถ้าผิดก็จะอัดได้เต็มที่หน่อย (หรือถ้าถูกใจก็เฉย ๆ ไม่ชมให้ได้ยินบ่อยนัก) ดังนั้นมติของคณะทำงานจึง ต้องแก้และเปลี่ยนแผ่นใหม่ดีกว่า อย่าทำให้พระเอกขี่ม้าขาวต้องมาตกม้าตายตอนสุดท้ายเลยเนอะ
ความภูมิใจในงานนี้อยู่ตรงที่ แม้่เราจะมิใช่โรงพิมพ์แต่ก็สามารถสร้างสรรค์งานออกมาได้ไม่น้อยหน้าไปกว่ากันสักเท่าไร เพียงแค่ทุกคนเติมเต็มความสามารถของตนลงไปในงาน งานก็จะออกมาดูดีและมีคุณค่ามากมาย ...

ชื่นชมครับ...
ขอบคุณครับ
ทำเสร็จแล้วก็ต้องชื่นชมผลงานนะคะ หนังสือสวยค่ะ
เป็นงานที่พี่ชอบมากค่ะอาจารย์
สวัสดีค่ะคุณnobita...ชื่นชมการทำงานค่ะ...โรงพิมพ์สำนักการศึกษาหรือที่อื่นค่ะ...สนใจเรื่องการพิมพ์หนังสือค่ะ...
ดร.พจนา ครับ หนังสือเล่มนี้ จัดพิมพ์ด้วย โปรแกรมพิมพ์เอกสารธรรมดา สั่งพิมพ์ด้วยเครื่องอิงค์เจท และกระดาษพิมพ์ภาพ จากนั้นใช้การ ดิจิตอล (ถ่ายเอกสาร) เรียงเล่มด้วยมือ เย็บสันด้วยมือ แค่นี้ครับ มิได้ข้องเกี่ยวกะโรงพิมพ์เลย ครับ
ขอปรบมือให้ดังๆ ค่ะน้อง
ขอบคุณครับ ครู tuknarak
มีความตั้งใจดีเยี่ยมเลยนะคะ.. ขอชื่นชมจริงๆค่ะ
รัก....ในงานที่ทำ สุขเห็น ๆ นะคะ