.
สำนักข่าวรอยเตอร์ตีพิมพ์เรื่อง 'More iron linked to reduced risk of severe PMS'
= "เหล็กมากขึ้นมีความสัมพันธ์กับความเสี่ยงกลุ่มอาการก่อนหมดประจำเดือนลดลง" = "ธาตุเหล็กลดเสี่ยงวูบวาบ (กลุ่มอาการก่อนหมดประจำเดือน)", ผู้เขียนขอนำมาเล่าสู่กันฟังครับ
= "เหล็กมากขึ้นมีความสัมพันธ์กับความเสี่ยงกลุ่มอาการก่อนหมดประจำเดือนลดลง" = "ธาตุเหล็กลดเสี่ยงวูบวาบ (กลุ่มอาการก่อนหมดประจำเดือน)", ผู้เขียนขอนำมาเล่าสู่กันฟังครับ
.
การศึกษาใหม่ จากมหาวิทยาลัยแมสซาชูเซทส์ แอมส์เฮิร์สท์ สหรัฐฯ ทำในกลุ่มตัวอย่างผู้หญิงประมาณ 3,000 คน ติดตามไป 10 ปี
ผลการศึกษาพบว่า ผู้หญิงที่กินธาตุเหล็กในอาหารมากกว่า 20 มก.(มิลลิกรัม)/วัน ลดเสี่ยงกลุ่มอาการวูบวาบก่อนหมดประจำเดือน (perimenopausal syndrome; peri- = ปริ = รอบๆ ใกล้; menopausal = ซึ่งหมดประจำเดือน; syndrome =กลุ่มอาการ / PMS) 30-40%
- [ menopause ] > [ เม้น - โน - ผอส - s/สึ (เสียงพ่นลม-เบา-สั้น) ] > http://www.thefreedictionary.com/menopause > noun = ภาวะหมดประจำเดือน
- [ meno- ] > http://www.thefreedictionary.com/meno- = month = เดือน
- [ - pause ] > http://www.thefreedictionary.com/pause > verb, noun = stop = หยุดชั่วคราว
.
คำ 'meno-' = "เดือน"+ 'pause' = หยุด; รวม = หมดประจำเดือน มาจากภาษากรีก.
"เดือน" ในที่นี้ = เดือนข้างขึ้น-ข้างแรม หรือจันทรคติ
.
ผู้หญิงส่วนใหญ่ มีรอบเดือนประมาณ 28 วัน
.
รอบเดือนผู้หญิงอาจมากหรือน้อยกว่า 28 วัน ทว่า... ส่วนใหญ่ไม่เกิน 7 วัน = 28-7 = 21 วัน จนถึง 28+7= 35 วัน
.
.
กลุ่มอาการวูบวาบก่อนหมดประจำเดือน หรือ PMS มีหลายอย่าง เข้ากับสำนวนว่า "เลือดจะมา-ลมจะไป" เช่น
- เจ็บแน่นเต้านม
- ท้องอืด
- ซึมเศร้า-เหงา-เซง
- เครียด-หงุดหงิดง่าย
.
PMS อาจทำให้ผู้หญิงหลายๆ ท่านรู้สึกไม่สบายมากจนรบกวนชีวิตประจำวัน หรือสังคมได้
.
ผู้หญิง 100 คน มีกลุ่มอาการ PMS ชัดเจน 8-15 คน = 8-15%
.
การศึกษานี้ทำในกลุ่มตัวอย่างพยาบาล อายุ 25-42 ปี ในปี 1989/2532 ติดตามไป 10 ปี
.
กลุ่มตัวอย่างที่กินธาตุเหล็ก (จากอาหาร วิตามินรวม และอาหารเสริมอื่นๆ รวมกัน) = 22 มก./วัน ลดเสี่ยงกลุ่มอาการวูบวาบช่วงใกล้หมดประจำเดือน หรือ PMS = 33% เมื่อเทียบกับผู้หญิงที่ได้รับธาตุเหล็ก 18 มก./วัน
.
.
ธาตุเหล็กมีส่วนช่วยสร้างเม็ดเลือดแดง สารช่วยจับออกซิเจนในกล้ามเนื้อ และช่วยการทำงานของเอนไซม์ หรือน้ำย่อยในร่างกายหลายชนิด
.
คำแนะนำทั่วไปในสหรัฐฯ คือ ไม่ควรกินธาตุเหล็กมากเกิน 42 มก./วัน เนื่องจากธาตุเหล็กที่มากเกินไปอาจเพิ่มเสี่ยงตับเสื่อม-ตับแข็ง กล้ามเนื้อหัวใจเสื่อมสภาพได้
.
ธาตุเหล็กในผลิตภัณฑ์สัตว์ หรืออาหารจากสัตว์ เช่น เลือดต้ม เนื้อ ไก่ เป็ด สัตว์ปีก ฯลฯ ดูดซึมเข้าสู่ร่างกายได้ดีกว่าธาตุเหล็กในผลิตภัณฑ์พืช หรืออาหารจากพืช
.
การศึกษานี้พบว่า กลุ่มตัวอย่างที่มีอาการ PMS น้อยลง ได้รับธาตุเหล็กเกือบทั้งหมดจากแหล่งที่ "ไม่ใช่เนื้อ (non-meat)" เช่น ผักใบเขียว ถั่ว ฯลฯ
.
.
มีความเป็นไปได้ว่า สารพฤกษเคมี หรือสารคุณค่าพืชผัก อาจช่วยบรรเทาอาการวูบวาบตอนใกล้หมดประจำเดือน (PMS) ด้วย ทว่า... เรื่องนี้ยังไม่มีสถิติยืนยันจากการศึกษานี้
.
คำแนะนำทั่วไปในสหรัฐฯ คือ คนที่กินมังสวิรัติ (vegetarian diet) หรือกินอาหารจากสัตว์น้อยมาก ควรกินธาตุเหล็กจากอาหาร 2 เท่า จึงจะดูดซึมได้มาก = คนที่กินเนื้อ
.
คนที่เสียเลือดมากขึ้น เช่น ประจำเดือนมามาก ประจำเดือนมาบ่อย ตั้งครรภ์ คลอดลูก ให้นมลูก ฯลฯ จะเสียธาตุเหล็กมากขึ้น
.
ท่านที่บริจาคเลือดเป็นประจำ จะเสียธาตุเหล็กมากขึ้นเช่นกัน
.
.
ประเทศไทยมีคนประมาณ 10-30% เป็นโรคเลือดจางพันธุกรรมธาลัสซีเมีย (thalassemia)
.
โรคเลือดจางเรื้อรังทำให้ลำไส้ดูดซึมธาตุเหล็กมากขึ้น เพิ่มเสี่ยงภาวะธาตุเหล็กเกิน
.
ท่านที่ได้รับเลือดจากคนอื่น จะได้รับธาตุเหล็กมากขึ้น
.
ถ้าได้รับบ่อยๆ หรือนานๆ เช่น ธาลัสซีเมียชนิดรุนแรง ฯลฯ อาจทำให้ระดับธาตุเหล็กสูง และอาจมีพิษต่อตับ-กล้ามเนื้อหัวใจได้
.
.
การตรวจเลือดว่า เป็นโรคเลือดจางพันธุกรรมธาลัสซีเมียหรือไม่ เป็นโรคเลือดจางชนิดขาดธาตุเหล็กหรือไม่ (ค่าตรวจประมาณ 30-80 บาท) ช่วยให้เราตัดสินใจได้ว่า เราขาดธาตุเหล็กจริงหรือไม่
.
ถ้าขาดจริง... น่าจะได้รับประโยชน์จากธาตุเหล็กเสริมมาก
.
ท่านที่กินมังสวิรติก็กินยาบำรุงเลือดที่มีธาตุเหล็กเสริมได้
.
อาจารย์ท่านหนึ่งกินมังสวิรัติ ไปบริจาคเลือดพบว่า เลือดลอย หรือความเข้มข้นเลือดต่ำ
.
.
ท่านเล่าว่า พอกินยาบำรุงเลือดที่มีธาตุเหล็กก็บริจาคเลือดได้ เลือดไม่จม แถมทางเดินอาหารยังดีขึ้น ท้องไม่ผูกง่าย
.
ยาบำรุงเลือดที่มีธาตุเหล็กอาจทำให้อุจจาระ (อึ) มีสีดำ, ท้องผูก
.
คนส่วนน้อยอาจมีท้องเสีย หรือถ่ายง่ายแทน ซึ่งอาจเป็นเพราะคนเรามีธรรมชาติต่างกัน แบบที่โบราณเรียกว่า "ลางเนื้อชอบลางยา" หรือยาบางอย่างดีกับคนบางคน-ร้ายกับคนบางคน
.
ถ้าเป็นโรคเลือดจางพันธุกรรม หรือธาลัสซีเมีย... ไม่ควรกินธาตุเหล็กเสริม และควรหลีกเลี่ยงอาหารที่มีธาตุเหล็กสูง เช่น ลดเนื้อลง 1/2, ลดตับ-เครื่องใน-เลือดสัตว์ ฯลฯ
.
.
ถึงตรงนี้... ขอให้ท่านผู้อ่านมีสุขภาพดีไปนานๆ ครับ
.
> -
Thank Reuters > http://www.reuters.com/article/2013/03/04/us-iron-pms-idUSBRE92012220130304 > American Journal of Epidemiology.
- นพ.วัลลภ พรเรืองวงศ์ รพ.ห้างฉัตร ลำปาง. 3 มีนาคม 56. ยินดีให้ท่านนำบทความไปใช้ได้ โดยอ้างที่มา และไม่จำเป็นต้องขออนุญาต... ขอบคุณครับ > CC: BY-NC-ND.
- ข้อมูล ทั้งหมดเป็นไปเพื่อการส่งเสริมสุขภาพ ไม่ใช่วินิจฉัยหรือรักษาโรค; ท่านที่มีโรคประจำตัวหรือความเสี่ยงต่อโรคสูง จำเป็นต้องปรึกษาหมอที่ดูแลท่านก่อนนำข้อมูลไปใช้
