ตลอดครึ่งเทอมของการเรียนการสอน ในรายวิชา ฟิสิกส์สำหรับครูวิทยาศาสตร์ ในภาคการศึกษาที่ 2/2555 นี้ ผมแทบจะไม่ได้สอนตามตารางเวลาปกติเลย โดยเฉพาะกลางเดือนพฤศจิกายนเป็นต้นมา ผมใช้วิธีนัดหมายในวันเวลาเสาร์-อาทิตย์ ทดแทนช่วงเวลาช่วงวันดังกล่าว ที่ผมออกพื้นที่ไปขับเคลื่อน ปศพพ. สู่สถานศึกษา อ่านบันทึกได้ที่นี่  ผมโชคดีที่นิสิตที่ผมสอนในรายวิชานี้เป็นที่มีวินัยและขยันเรียน หลายคนเรียนในแบบที่ผมทำไม่ได้ (และไม่ได้ทำ)ในช่วงเวลาอายุเท่าๆ พวกเขา คือ เรียนโดยการตั้งคำถาม เรียนรู้เอง เรียนด้วยตนเอง เป็นนักเรียนรู้  และสามารถถ่ายทอดกระบวนการเรียนรู้ผ่านบันทึกบน gotoknow.org ของตนได้ และเป็นประโยชน์ต่อผู้อื่นด้วย

ผมตกลงกับนิสิตเทอมนี้ว่า เราจะประเมินผลสัมฤทธิ์จาก 4 ส่วน ได้แก่ 

  • คุณธรรม (ขยัน ซื่อสัตย์ มีวินัย) 10 คะแนน
  • การบ้าน โดยตกลงว่า แต่ละบทที่เราเรียนผ่านไป ให้แต่ละคนเลือกทำแบบฝึกหัดท้ายบทๆ ละ 1 ข้อ  มีข้อแม้ว่าห้ามซ้ำข้อกัน (ผู้ไม่ซื่อสัตย์จะถูกหักคะแนนในส่วนแรกด้วย) 10 คะแนน
  • โครงงานเพื่อพัฒนาการเรียนรู้ โดยตกลงว่า เป็นหัวเรื่องที่มีส่วนเกี่ยวข้องกับเนื้อหาในรายวิชานี้ 20 คะแนน
  • คะแนนสอบกลางภาค 30 คะแนน
  • คะแนนสอบปลายภาค 30 คะแนน
สำหรับการบ้านก่อนสอบกลางภาค เราตกลงกันว่า วันสุดท้ายของการส่งคือวันที่สอบกลางภาคนั่นเอง (ฝากเกรียงไร หัวหน้าชั้นเรียน รวบรวมนำไปส่งที่เดิมด้วยนะครับ)
เกี่ยวกับข้อสอบกลางภาค เป็นดังนี้ครับ 
  • ข้อสอบจะทดสอบทั้งขั้น นิยาม ตีความหรือความเข้าใจ และขั้นการนำไปประยุกต์ใช้ในการแก้ปัญหาซึ่งต้องมีทักษะในการคำนวณความสัมพันธ์ต่างๆ ด้วย 
  • ในขั้นนิยามนั้น เกี่ยวข้องโดยตรงกับปริมาณฟิสิกส์ ที่นิสิตได้เรียนรู้จากทั้ง 8 บทเรียนแรก (ของหนังสือที่ใช้ประกอบการเรียน) ดังนั้น นิสิตต้องสามารถเขียนอธิบายถึงนิยามหรือความหมายของปริมาณต่างๆ สามารถบอกความสัมพันธ์ และสามารถบอกวิธีหรือแนวทางในการคำนวณหาปริมาณต่างๆ เหล่านั้นได้ 
  • ในขั้นตีความ นิสิตต้องใช้ความรู้ความเข้าใจ วิเคราะห์หาคำตอบ และ/หรือ สามารถยกตัวอย่างประกอบได้ เช่น ประจุไฟฟ้าคืออะไร รู้ได้อย่างไรว่าประจุเป็นแบบที่เราเข้าใจ แรงไฟฟ้า หาขนาดของแรงคูลอมบ์ได้อย่างไร สนามไฟฟ้า จะหาสนามไฟฟ้าของวัตถุรูปทรงสมมาตรต่างๆ ได้อย่างไร ความต่างศักย์ ศักย์ไฟฟ้า กำลังไฟฟ้า กระแสไฟฟ้า ในวงจรไฟฟ้ากระแสตรงเราจะวัดความต่างศักย์ตกคร่อมอุปกรณ์ต่างๆ อย่างไร จะวัดกระแสไฟฟ้าในวงจรได้อย่างไร กฎของโอห์มมีประโยชน์อย่างไร ยกตัวอย่างได้หรือไม่ ความต้านทานไฟฟ้าคืออะไร ความต้านทานของเส้นลวดขึ้นกับลักษณะหรือชนิดของเส้นลวดอย่างไร เส้นลวดที่ใช้ส่วนใหญ่ใช้โลหะชนิดใด ทำไม ตัวต้านทานมีลักษณะเป็นอย่างไร ความจุไฟฟ้า ตัวเก็บประจุมีประโยชน์อย่างไร ที่บ้านเราใช้ไฟฟ้าและความต่างศักย์ขนาดไหน เท่าไหร่จะเป็นอันตราย ข้อควรระวังในการใช้เครื่องใช้ไฟฟ้า 
  • ในขั้นนำไปใช้ นิสิต ต้องสามารถ แก้โจทย์ปัญหา ที่กำหนดให้ได้ โดยเฉพาะการประยุกต์ใช้กฎของเคอร์ชอฟฟ์ (Kirchhoff's law) เป็นต้น 
ข้อสอบกลางภาคมีทั้งแบบเลือกตอบและแบบเขียนตอบ  เป็นเขียนตอบจะเน้นตรวจสอบความรู้ความจำและการนำไปใช้ ส่วนข้อสอบแบบเลือกตอบจะใช้ทดสอบความรู้ความเข้าใจ (ทักษะการคิด) เป็นหลัก 

สุดท้าย แนะนำว่า นิสิตที่จะสอบ ควรอ่านและสรุปในประเด็นดังต่อไปนี้ 
  • แต่ละบทได้เรียนรู้ปริมาณทางฟิสิกส์ใดใหม่ๆ เพิ่มขึ้นจากบทก่อน (ควรทำสรุปของแต่ละบท ทั้งนิยาม ความหมาย และความสัมพันธ์)
  • ควรศึกษาทำความเข้าใจจากตัวอย่างในหนังสือ และแบบฝึกหัดท้ายบท (การทำการบ้านเป็นการฝึกเตรียมตัวอยู่แล้ว)
  • ฝึกทักษะการแก้โจทย์สมการหลายตัวแปร 

สำหรับนิสิตที่เข้ามาอ่าน ขอให้ทุกคนทำข้อสอบให้เต็มที่นะครับ อย่าลืมว่ามีคะแนนความ "ขยัน" หรือคือ "อดทน" จากความพยายามด้วย 
สวัสดีครับ