เรื่องเล่าจากบ้านแม่ตาด :
ลงแขกตีข้าว
ศิลปิน : ยอดรัก สลักใจ
คำร้อง/ทำนอง : ชลธี ธารทอง
ดนตรี : ประยงค์ ชื่นเย็น
<p>
</p>
หลังจากตากข้าวที่เกี่ยวไว้วันก่อนจนแห้งดีแล้ว คราวนี้ก็ถึงช่วงของการ "ลงแขกตีข้าว" (ฟาดข้าว หรือนวดข้าว) ซึ่งจะเริ่มจากการทำลานตีข้าว หาบข้าวไปกองรวมกัน การตีข้าว การบรรจุใส่กระสอบ และการขนไปเก็บไว้ในยุ้งฉางที่บ้านของเจ้าของนา
การตีข้าวหรือนวดข้าวนี้เป็นงานของผู้ชายเป็นหลัก เนื่องจากเป็นงานที่ต้องใช้พลังงานอย่างหนัก ส่วนผู้หญิงจะมีหน้าที่ในการทำอาหารมาเลี้ยงดูคนทำงาน
การลงแขกตีข้าว ถือเป็นวัฒนธรรมหรือวิถีชีวิตที่มีความงดงาม เป็นวิถีชีวิตที่แสดงให้เห็นถึงการพึ่งพาอาศัยกัน การช่วยเหลือเกื้อกูลกัน ความมีน้ำใจไมตรี และความรักสามัคคีกันของคนในหมู่บ้านหรือชุมชน ซึ่งปัจจุบันนี้เริ่มหาดูได้ยากเต็มที จะมีให้พบเห็นได้ก็เฉพาะในหมู่บ้านหรือชุมชนที่มีความเข้มแข็งเท่านั้น (บ้านแม่ตาดเป็นหนึ่งในนั้น)
วันนี้เลยเก็บภาพบรรยากาศการ "ลงแขกตีข้าว"ที่บ้านแม่ตาดมาแบ่งปันให้เพื่อนๆ ได้ชมด้วยนะครับ
Happy Ba....ขอให้ทุกท่านมีความสุขกับวันสุข(ศุกร์)แห่งชาตินะครับ
ไม้ตีข้าวหรือไม้ฟาดข้าว
"หลาว" สำหรับหาบข้าว
สมัยก่อนลานตีข้าวจะใช้ขี้ควายเปียกมาฉาบทาพื้นดินเอาไว้จนแห้ง
แต่ปัจจุบันใช้ผ้าเต้นท์แทน
เจ้าของนากำลังเอาข้าวใส่ไว้บนหลาว
เจ้าของนาอายุ 60 แล้ว แต่ยังฟิตเปรี๊ยะอยู่เลยนะครับ
ชาวนาเจ้าอื่นมา "เอามื้อ" ด้วย
มัดข้าวที่หาบมากองไว้
ช่วงเวลาแห่งการ "ตีข้าว"
เหนื่อยนัก ก็พักหน่อย
รับประทานอาหารกลางวันร่วมกัน
กำลังช่วยกันใช้เครื่องเป่าข้าวลีบออก
ข้าวที่ได้จากการเกี่ยวและตีด้วยมือจะสวยงามและสะอาดกว่าข้าวที่ใช้รถเกี่ยว
ภูเขาข้าวเปลือก
ช่วยกันบรรจุข้าวใส่กระสอบ
ขนขึ้นรถเพื่อนำไปเก็บไว้ที่ยุ้งข้าวของเจ้าของนา
-สวัสดีครับ.
-เย้ ๆ ขอเป็นคนแรกที่ได้มาร่วมลงแขก... 5555
-จำได้ว่าสมัยก่อนเป็นเด็ก ๆ ชอบการตีข้าวมาก ๆและอากาศจะหนาวสุด ๆ
-ผมกับพี่ชายชอบเอาฟางมาทำซุ้ม..แล้วก็นอน..สบายใจ..
-จำได้ว่าแม่ชอบไล่ให้ไปอาบน้ำหลังจากตีข้าว/เล่นกองฟาง...แม่จะรู้หรือไม่ว่า....เวลาอาบน้ำมันแสบสุด ๆ 5555
-ก็ต้องอาบแบบแสบ ๆ แต่ต้องอาศัยความเร็วในการอาบนิดหนึ่ง 555
-อีกอย่าง..ฤดูนี้จะมีผลไม้ป่า"บะตันขอ" ด้วย ลูกดำ ๆ ชอบเก็บกิน..
-เมื่อปีก่อนได้บันทึกเรื่อง"บะตันขอ"
-เก็บภาพมาฝากอีกซักรอบ...รำลึกถึงวันวาน....
-ขอบคุณครับ..
สมัยก่อนผมไปเรียนหนังสือและไปฝึกงานบ้านดอนช้าง ตำบลบ้านเหล่านาดี ผมไปช่วยกันลงแขกนวดข้าวกองสูงๆ แขกชาวบ้านเอาแรงกัน ข้างล่างฝังไหน้ำขาว หรือสาโทไว้ หากเสร็จเร็วใกล้ค่ำจะได้ดื่มกินแก้เหนื่อย พร้อมข้าวเหนียวกับลาบไก่งวงและต้มยำไก่งวง บวกคำส้มมะละกอ ไข่ทอดเจียว อร่อยสุดๆ ขอบคุณที่ทำให้ผมนึกถึงบรรยากาศเก่าๆและเพ่ื่อนๆพี่ๆน้องๆ
สวัสดีครับ คุณ
เพชรน้ำหนึ่ง
* น่าเสียดายนะครับ ที่อยู่ไกลกันไปหน่อย ไม่งั้นจะเชิญมากิน "ลาบควาย" ด้วยกันสักมื้อ 555
** อดีตในช่วงวัยเยาว์ คิดถึงทีไรก็รู้สึกมีความสุขและอบอุ่นเสมอนะครับ
*** ช่วงนี้ "บะตันขอ" กำลังจะเริ่มออกแล้วนะครับ เห็นแล้วรู้สึกเปรี้ยวปากเลยละครับ 555
สวัสดีครับ คุณหมอ
หมออนามัย
* เรื่องราวในอดีตบางอย่าง คิดถึงทีไรก็รู้สึกมีความสุขและอบอุ่นใจทุกทีเลยนะครับ
** เมนูอาหารที่คุณหมอว่ามา พอจินตนาการตามแล้ว เห็นภาพชัดเจนและรู้สึกเปรี้ยวปากเลยนะครับ(โดยเฉพาะสาโท) 555
สวัสดีครับ คุณ
คุณมะเดื่อ
* วิถีชีวิตอันงดงามและอบอุ่นแบบนี้ที่บ้านแม่ตาดยังมีให้เห็นอยู่นะครับ
** ขอบคุณมากๆ เลยครับ ที่กรุณาแวะเข้ามาเยี่ยมและให้กำลังใจ
สวัสดีครับ พี่กิ่ง
Sila Phu-Chaya
* ช่วงนี้การลงแขกตีข้าวที่บ้านแม่ตาดยังมีอยู่นะครับ วานนี้ "พี่กานดาน้ำมันมะพร้าว" มาเที่ยวที่บ้านแม่ตาด ก็ทันได้เห็นการลงแขกตีข้าวพอดีเลยครับ
** เพลงเข้ากับบรรยากาศดีนะครับ สมวัยด้วย หวังว่าคงจะถูกใจพี่กิ่งเช่นกันนะครับ 555
-สวัสดีครับ..
-แวะมา"ลงแขก"อีกครั้ง...
-ก่อนอื่น....ขอเป็น"ลาบคั่ว"ก็แล้วกันนะครับ!!!55555
-บะตันขอ..ปีนี้ยังไม่ได้กินเหมือนกัน..กะไว้ว่าเดี๋ยวจะไปนาของป้าอึด...
-นาป้าอึดต้องมี"บะตันขอ" แน่ ๆ
-แล้วจะเก็บภาพมาฝากนะครับ..
-ไว้มีโอกาสจะไปเยี่ยม"บ้านแม่ตาด" ครับ..
สวัสดีครับ คุณ
เพชรน้ำหนึ่ง
บ้านแม่ตาด...ยินดีต้อนรับผู้มาเยือนเสมอนะครับ
ว่างเมื่อไหร่ก็แวะเข้ามาแอ่วได้เลยครับ
ที่บ้านตอนนี้ จะเป็นวัฒนธรรม ลงแขก โม่ข้าว (ใช้รถโม่) ค่ะ เมื่อก่อนก็ใช้แรงคนตีข้าว
สวัสดีครับ คุณ
กอหญ้า
ช่วงไปเวียงแหงคราวก่อน ผมเห็นที่นั่นใช้รถโม่ข้าวนะครับ
แต่ที่สันกำแพงไม่มีเลย ต้องใช้แรงคนอย่างเดียวครับ
ตอนเด็กๆ ผมไปตีข้าว...จะมีให้ลอดบ่วงด้วยครับ....สนุกสนานแต่ตีข้าว จนมืดมองไม่เห็นอะไรเลยครับ