การคิดนอกกรอบ (Lateral thinking)

                การที่คนมีความคิดหรือประสบการณ์เรียนรู้อะไรสักอย่าง แล้วถูกบันทึกเป็นความทรงจำ เปรียบได้กับการมีกล่อง แฟ้ม ถัง ฯลฯ เมื่อมีประสบการณ์ก็จะสังเกต ถ้าเหตุการณ์มีคุณลักษณะไม่ว่าจะรูปลักษณ์ภายนอก การใช้ประโยชน์หรือคุณลักษณะที่แสดงออกมาอย่างใดอย่างหนึ่ง เราก็มักจะสรุปเรื่องราวเหล่านั้นทันที แล้วนำไปเก็บในกล่องที่มีอยู่แล้ว จะถูกผิดอย่างไร ไม่สนใจ เมื่อนำไปเก็บแล้วก็จบ จึงเกิดเป็น “ฝนตกน้ำไหลเป็นทาง” เมื่อมีฝนใหม่ตกลงมาอีกก็จะมีการไหลมารวมตัวเป็นทางเช่นเดิม เปรียบได้กับความคิดของคนเราที่คิดอย่างไรก็ยังอยู่ในกรอบเช่นเดิม...

ธรรมชาติกำหนดให้ใช้งานสมอง 2 ซีก ซีกซ้ายเกี่ยวกับการคิดคำนวณ ซีกขวาเกี่ยวกับศิลปะ ดนตรี สีสัน และการจัดระเบียบความคิด  การคิดสร้างสรรค์เป็นสิ่งที่เรียนรู้ได้สำหรับทุกคน 

 ความคิดสร้างสรรค์เกิดได้ 2 ลักษณะใหญ่ ๆ คือเป็นพรสวรรค์แต่กำเนิด กับวิธีที่สองคือการฝึกฝนพัฒนา คนเราส่วนใหญ่คิดถึง "กรอบ" ของรูปแบบมากกว่า "เป้าหมาย" การฝึกคิดสร้างสรรค์ต้องเริ่มต้นคิดที่ "เป้าหมาย" แล้วค่อยคิดรูปแบบ ไม่ติดกรอบรูปลักษณ์แบบเดิม ๆ ด้วยคำถามง่าย ๆ ว่า "ทำไมต้องเหมือนกับที่เป็นมา"

                วิธีคิดนอกกรอบเริ่มด้วย Focus จุดที่สนใจเข้าไปคิด ศึกษา เพื่อหาแนวทาง วิธีการใหม่ๆ ในการแก้ไขปัญหาที่เกิดขึ้น หรือจะคิดเพื่อพัฒนา...คิดเพื่อสร้างนวัตกรรมใหม่ก็ได้... (งานมี 3 อย่าง แก้ปัญหาเดิม พัฒนางานใหม่ สร้างนวัตกรรม)  Focus ปัญหาชัดก็จะรู้วัตถุประสงค์หรือแก่นที่ต้องการ  ขั้นที่ 2 ให้หาคำนามมา 1 คำ เรียกว่า Step Stone เมื่อพบคำนามคำแรก ก็นำไปใช้ได้เลย แล้วจะพบทางเลือก(ทางออก) ซึ่งจะเป็นวิธีการใหม่ๆ ที่ต่างคน ต่างคิด ต่างคน ต่างได้ เรียกว่า Alternative เพื่อใช้คิดเชื่อมต่อไปสู่ทางออกใหม่เป็น New Idea ใหม่เป็นขั้นที่ 3

กล้องถ่ายรูป

สบู่

ถ่ายรูปแล้วมีกลิ่นของสถานที่ถ่ายทำ

ทำกล้องให้มีขนาดเล็กเท่ากับสบู่ในโรงแรม

Focus

Random Word

Alternative

(Step Stone)

New  Idea

 

 

 

 

 

เริ่มจากโจทย์กำหนด กล้องถ่ายรูป จับได้คำว่า “สบู่” (Random word) สาระของกล้องถ่ายรูปคือ “ต้องมีภาพ” ความคิดนอกกรอบ คือ การเชื่อมลักษณะสบู่ คุณสมบัติ องค์ประกอบ หรือประโยชน์ใช้สอยของสบู่ (พื้นฐานจะมี 3 ส่วน คือ รูปลักษณะ คุณสมบัติ ประโยชน์ใช้สอย) สรุปได้ว่าตัดสินใจเลือกมา 2 ทางเลือกใหม่ คือ กล้องถ่ายภาพแล้ว มีกลิ่นจากสถานที่ถ่ายจริงติดมากับภาพได้ด้วย (นึกถึง Card ปีใหม่, วันเกิด ก็ได้) และ/หรือทำกล้องให้เล็กมีขนาดเท่ากับสบู่ในโรงแรม ก็จะเกิด Idea ใหม่ๆ 2 Idea

ที่มา    http://bsid.dip.go.th/km2udip          :   โดย  มาณพ ชิวธนาสุนทร