หินลาวาภูเขาไฟในการเกษตร

 

เมื่อหินร้อนเหลวหรือแมกม่าภายใต้ส่วนลึกของเปลือกโลกถูกแรงผลักปะทุขึ้นมาสู่ชั้นบรรยากาศของโลกซึ่งมีความบางเบามากกว่า จึงเกิดการพองตัว เกิดฟองก๊าซและอากาศเดือดพล่านจนมีรูพรุนมหาศาลเมื่อหินลาวาเหล่านี้เย็นตัวลง เปรียบคล้ายๆกับการนำเม็ดข้าวโพดมาคั่วบนความร้อนที่เหมาะสมจนเกิดเป็นป๊อปคอร์น คือเม็ดข้าวโพดเกิดการโป่งพองจากพลังงานความร้อนด้านล่างที่ถูกส่งขึ้นมา แต่ไม่มีแรงกดจากอากาศภายนอกจึงเกิดการบวมพองได้ง่าย แมกม่าหรือลาวาเมื่ออยู่ใต้พื้นโลกจะมีปริมาณของแรงผลักกับแรงกดภายใต้พื้นพิภพอัตราที่เท่ากัน เมื่อเคลื่อนย้ายถ่ายเทสู่ชั้นผิวโลกเจอสภาพภูมิอากาศในส่วนที่บางเบากว่าใต้พื้นผิวโลก แรงกดมีน้อยลงจึงทำให้ลาวาที่เย็นตัวนั้นเดือดพล่าน บวมพองขยายตัวมีรูพรุนมากมายจากก๊าซที่เดือดระเหิดระเหยออกไป จนเกิดหินแร่ภูเขาไฟในรูปแบบต่างๆมากมายหลายชนิด

 

ลาวาเหล่านี้เป็นหินหลอมเหลวที่หลอมรวมเอาทรัพยากรแร่ธาตุสารอาหารที่จำเป็นสำหรับสิ่งมีชีวิตบนโลกนี้ต่างๆมากมายเข้าไว้ด้วยกันในรูปแบบที่พร้อมใช้งาน คือเป็นหินที่สุกแล้ว เดือดแล้ว แร่ธาตุและสารอาหารต่างๆที่เป็นส่วนประกอบอยู่ภายในหินแร่ภูเขาไฟจึงอยู่ในรูปที่พร้อมละลาย ละลายน้ำได้ และยังสามารถถูกย่อยสลายโดยผ่านกระบวนการทางธรรมชาติสายลมแสงแดดและจุลินทรีย์ในระยะยาวทำหน้าที่เพิ่มสารอาหารในดิน ช่วยให้ดินและระบบนิเวศน์ในบริิเวณนั้นมีความอุดมสมบูรณ์เพราะหินแร่ภูเขาไฟเหล่านี้เป็นได้ทั้งแหล่งอาหารของสิ่งมีชีวิตทั้งพืชและสัตว์ใช้ในการเจริญเติบโต อยู่ใกล้แหล่งน้ำไม่ว่าทะเลหรือแม่น้ำก็จะมีสิ่งมีชีวิตและสัตว์เจริญเติบอยู่ในบริเวณนั้นค่อนข้าง ท้องทุ่งหรือป่าเขาที่ด้านล่างเป็นหินแร่ภูเขาไฟบริเวณนั้นก็จะมีทุ่งหญ้าหรือผืนป่าที่อุดมสมบูรณ์

 

แร่ธาตุที่สำคัญอีกชนิดหนึ่งก็คือซิลิคอนที่ช่วยทำให้พืชแข็งแกร่งช่วยต้านทานต่อโรคแมลงเพลี้ยหนอน รา ไร ซิลิคอนหรือซิลิก้าที่ได้จากหินแร่ภูเขาไฟเหล่านี้จะแตกต่างจากซิลิก้าที่ได้จาก หิน ดิน ทรายและแกลบตรงที่ซิลิก้าเหล่านั้นมาจากแหล่งหินดิบ จึงย่อยสลายตัวเองได้ยาก ละลายออกมาเป็นประโยชน์ต่อการนำไปใช้ของสิ่งมีชีวิตทั้งสัตว์และพืชได้น้อยหรือค่อนข้างใช้เวลานาน เปรียบเทียบให้เห็นภาพชัดเจนก็เหมือนเรานำข้าวโพดคั่วหรือป๊อปคอร์นมาละลายน้ำเทียบกับเมล็ดข้าวโพดดิบ ทั้งสองชนิดนี้จะมีความสามารถในการละลายน้ำแตกต่างกัน ป๊อปคอร์นหรือข้าวโพดคั่วจะละลายน้ำได้ดีกว่า ตัวที่ละลายน้ำได้ดีกว่า พืชและสัตว์ก็จะนำไปใช้ประโยชน์ได้สูงกว่า

 

มนตรี บุญจรัส

ชมรมเกษตรปลอดสารพิษ www.thaigreenagro.com