การเปิดโอกาสให้นักเรียนทำงานนอกเวลาบ่อย ๆ เป็นการฝึกพฤติกรรมความรับผิดชอบต่อหน้าที่ พฤติกรรมกลุ่ม คุณธรรมจริยธรรม และฝึกให้นักเรียนรู้จักตัวเอง

จะเห็นได้ว่าการวางเค้าโครงการดำเนินเรื่องนั้นจะวางไว้หยาบ ๆ  เพื่อจะตั้งชื่อหน่วยย่อยได้  กำหนดเวลาได้ เฉพาะเวลาที่สอนในชั้นเรียน  ส่วนเวลานอกหรือการบ้านนั้นกำหนดไม่ได้  แต่ใช้การตกลงว่าทำเมื่อไร   เสร็จเสนอกลุ่มใหญ่ได้เมื่อไร

                การเปิดโอกาสให้นักเรียนทำงานนอกเวลาบ่อย ๆ เป็นการฝึกพฤติกรรมความรับผิดชอบต่อหน้าที่   พฤติกรรมกลุ่ม  คุณธรรมจริยธรรม  และฝึกให้นักเรียนรู้จักตัวเอง  ผมพบสิ่งนี้ตลอดเวลาที่จัดกิจกรรมการเรียนแบบนี้มาแล้ว  แม้ว่าตอนต้นเริ่มฝึกผู้เรียนนั้นจะต้องคอยกระตุ้นเตือน  แต่เมื่อผู้เรียนเห็นคุณค่าของสิ่งที่ตนทำได้ และความสำเร็จมีขึ้นในตัวผู้เรียน  ความรู้จักตนเองของผู้เรียนมีขึ้น  ทุกอย่างก็เข้ารูปตามต้องการ  แต่คุณครูต้องอดทนและต้องเฝ้ารอ

                คำบางคำในตัวมาตรฐานการเรียนรู้ช่วงชั้น (ตัวบ่งชี้) นั้นอาจจะยากที่จะนำไปบอกผู้เรียนให้เห็นภาพ  เช่นคำว่า  มิติสัมพันธ์  ลองให้ผู้เรียนนึกถึงห่วงโซ่อาหาร  ความเชื่อมโยงต่อกันและกัน  หรือที่มักจะกล่าวกันว่า  เพราะสิ่งนี้มีสิ่งนี้  สิ่งนี้จึงเกิดขึ้น  ตัวอย่าง

 (ลงไม่ได้ครับ สนใจ ดูที่ https://sites.google.com/site/chatreesamran/hnangsux/-doc-27 ครับ)

 

ฝึกให้ผู้เรียนคิดอย่างนี้ให้เห็นภาพ โยงใย ระหว่างอาชีพหนึ่งสู่อาชีพหนึ่งคิดกันเป็นกลุ่ม ๆ เมื่อนำภาพเหล่านี้มาต่อกันก็จะเกิดมิติสัมพันธ์  เป็นกิจกรรมชุมชนอย่างหนึ่ง  ตัวอย่างง่าย ๆ อีกตัวอย่างหนึ่ง เราผู้เป็นครูต้องมีความสัมพันธ์กับร้านขายเสื้อผ้า  ขายรองเท้า   ร้านเสริมสวย  ร้านอาหาร   สำนักงานต่าง ๆ  ตลาดสินค้า และอื่น ๆ  ฝึกให้ผู้เรียนคิดภาพเชื่อมโยงกันให้ได้แล้วในที่สุดผู้เรียนจะเรียนรู้หรือสำนึกได้เองว่า ชีวิตของเขาหาได้อยู่โดดเดี่ยวเดียวดายไม่  สรรพสิ่งทั้งหลายในโลกนี้ล้วนแล้วแต่ต้องพึ่งพาอาศัยกันและกัน

                สำหรับการบอกจำนวนชั่วโมงการสอน  ในหน่วยใหญ่นั้น  กำหนดให้เป็นเผื่อเหลือ  เผื่อขาด  คือ เพื่อยึดหยุ่นได้  อย่าคิดว่าสิ่งที่กำหนดไว้นั้นจะเปลี่ยนแปลงไม่ได้  ทุกอย่างไม่คงที่มันเปลี่ยนแปลงได้เสมอ  ดังที่มักจะกล่าวกันว่า  ความไม่แน่นอนคือความแน่นอน  เวลาที่สอน เนื้อหา  สาระ  กิจกรรม ที่กำหนดไว้ก็สามารถเปลี่ยนแปลงได้ทั้งนั้น  แม้แต่แผนการเรียนรู้  จงทำใจไว้อย่างนี้และจะไม่ทุกข์กับการเปลี่ยนแปลงของสรรพสิ่ง เพราะในความเป็นจริงนั้น  สรรพสิ่งทั้งหลายมันเปลี่ยนแปลงด้วยตัวของมันเองเสมอมา ถ้าเรามองเห็นความจริงด้วยความเป็นจริง

                การวางแผน คือ การคาดการณ์ไว้ล่วงหน้าพอถึงเวลาอาจจะเป็นไปตามแผนที่วางไว้หรือคลาดเคลื่อนไปก็ได้  แต่ถ้าวางแผนไว้ล่วงหน้าจะดี    ยิ่งมีแผนหนึ่งแผนสองแผนสามจะดีมากขึ้น  เพราะสามารถดึงมาแก้สถานการณ์ได้ทันท่วงที

                เมื่อเรากำหนดเค้าโครงเรื่องสอนได้แล้ว      เราก็กำหนดเรื่องย่อย ๆ  โดยดูที่เค้าโครงเรื่องสอนนั่นแหละ  นำแต่เค้าโครงเรื่องแต่ละกลุ่มมาเขียนเป็นรูปแบบดังนี้

กำหนดการจัดกิจกรรมการเรียนรู้

หน่วยการเรียนรู้ที่ 5         ชื่อหน่วย หมู่บ้านสงบสุข

ช่วงชั้นที่ 2  (ป.4-6)        จำนวนชั่วโมง  30  ชม.

บูรณาการจำนวน  8  กลุ่มสาระ                      มีหน่วยย่อย  14   หน่วย

ลำดับที่

ชื่อหน่วยย่อย

เวลา / ชม.

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

บ้านเมืองสงบสุขที่ฉันต้องการ

เป็นอย่างไรนะ

ทำไมจึงเป็นอย่างนั้น

ทางที่จะเดิน

นักสำรวจน้อย

นักสืบน้อยผู้พากเพียร

นักล่าข้อมูล

คนล่าฝัน

วางแผนผู้ล่าหาความจริง

ปฏิบัติการล่าข้อมูล

สิ่งที่เราได้มา

จิตรกรน้อย

ก่อนจะถึงวันที่รอคอย

วันที่รอคอย

1.5  ชม.

1.5 ชม.

1  ชม.

2  ชม.

3  ชม.

นอกเวลา

1  ชม.

2 ชม.

2 ชม.

3 ชม.

2 ชม.

2  ชม.

นอกเวลา

5 ชม.

เวลาเย็บเล่มเป็นหลักสูตรสถานศึกษา “กำหนดการจัดกิจกรรมการเรียนรู้” จะอยู่ในอันดับที่ 3 เรียงไว้ก่อนคำอธิบายรายวิชาจะเป็นงบหน้าเรื่องสอน

อ่านเป็นเล่มได้ที่ https://docs.google.com/docume...