วันจันทร์ที่ ๑๓ ก.พ. ๕๕ ซึ่งเป็นวันแรกของการปิดภาคเรียนจิตตะ ช่วงชั้นที่ ๒ ได้จัดเวลาให้สำหรับคุณครูทุกท่านได้มาทำการทบทวนการจัดการเรียนการสอนของภาคเรียนที่ผ่านมาแล้ว ๙ สัปดาห์ (เนื่องจากต้องทดเวลาเรียนในช่วงน้ำท่วมใหญ่ไป ๑ สัปดาห์) โดยประเด็นที่นำมาทำการทบทวนกันคือการเรียนรู้ที่เกี่ยวเนื่องกับการทำ Lesson Study
คุณครูเล็ก – ณัฐทิพย์ เริ่มกระบวนการด้วยการ Check in ความรู้สึกนึกคิดของคุณครูทุกคน เพื่อให้เกิดความเข้าใจในสภาวะความพร้อมทางด้านจิตใจของคุณครูแต่ละคน ต่อจากนั้น ให้คุณครูทุกท่านได้ทบทวนและอ่านแผนผังความคิด (Concept Map) เกี่ยวกับ Lesson Study ที่คุณครูได้ทำไปแล้วในภาคเรียนวิริยะ และมีการเขียนบันทึกไว้ในรูปแบบของแผนผังความคิด (Concept Map) จำนวน ๖ แผ่น ด้วยความความสงบ
เมื่อทุกคนได้ทบทวนและอ่านอย่างใคร่ครวญด้วยความสงบแล้ว ก็ถึงเวลาที่ให้ทุกคนได้แลกเปลี่ยนความคิดเห็นกันในประเด็นคำถามต่อไปนี้
๑. เกิดอะไรขึ้นบ้างในห้องเรียนจากการทำ Lesson Study
๒. เกิดการเรียนรู้อะไรบ้างจากการทำ Lesson Study
๓. เกิดการเปลี่ยนแปลงอะไรบ้างในตัวครูและผู้เรียน
ประเด็นคำถามที่ ๑ และ ๒ ทำการแลกเปลี่ยนภายในวงใหญ่และทำการบันทึกด้วยแผนผังความคิด (Concept Map)
ส่วนประเด็นที่ ๓ ให้คุณครูแต่ละคนได้ใคร่ครวญและเขียนลงกระดาน A4 คนละหนึ่งหน้ากระดาษ โดยในประเด็นที่ ๓ นี้ ครูเล็กได้อ่านและลองรวบรวม สรุป เพื่อให้ง่ายต่อความเข้าใจ และคิดว่าสามารถนำเป็นข้อมูลสำคัญในการมองพัฒนาการของครูในเรื่อง Lesson Study ได้
การเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นจากการทำ Lesson Study
Pre : การทำแผนการสอน
- เปิดใจและลดอัตตาในการทำแผนการสอน
- ฟังความคิดเห็นของเพื่อนคู่วิชา
- วางแผนการสอนร่วมกันล่วงหน้า
- ทบทวนตนเอง วางแผนอย่างละเอียด ชัดเจน เป็นลำดับขั้นตอน
- คาดการณ์ความรู้สะสมและความรู้ใหม่ที่ต้องการสร้าง
- คาดการณ์บรรยากาศการเรียนรู้ และคำตอบของผู้เรียนล่วงหน้า
- ใส่ใจในทุกขั้นตอนก่อนสอน เช่น สื่อ สถานการณ์โจทย์ และ Met Before
- มีแผนการสอนที่ละเอียดและชัดเจนก่อนสอน
- มีความเข้าใจในแผนการสอน
- พัฒนาแผนให้เหมาะกับธรรมชาติของผู้เรียนในแต่ละห้อง
- ปรับปรุงแผนอย่างต่อเนื่อง
- สร้างโจทย์ปัญหาที่ท้าทายความคิดของผู้เรียน
Pre : เตรียมพร้อมก่อนสอน
- ครูต้องทบทวนและตั้งสติทุกครั้งก่อนสอน
- ลดความคาดหวังในตัวเองและในตัวผู้เรียน
- เตรียมสื่อ อุปกรณ์ให้พร้อม
- เตรียมความพร้อมก่อนเข้าห้องเรียนมากขึ้น
- จัดลำดับในการสอนแต่ละขั้นตอน
- จัดลำดับการพูดให้ร้อยเรียง
- จัดวางลำดับการเขียนกระดาน
While : กระบวนการและบรรยากาศที่เกิดในห้องเรียน
- ครูมีจังหวะการพูดที่ชัดเจน ไม่เร็วจนเกินไป
- รอคอยและฟังคำตอบของผู้เรียนอย่างตั้งใจ
- เปิดใจรับฟังความคิดเห็นของผู้เรียน
- ใช้คำถามกระตุ้นผู้เรียนมากขึ้น
- พูดน้อยลงและฟังผู้เรียนมากขึ้น
- ใช้คำตอบของผู้เรียนมาต่อยอดความรู้ในห้องเรียน
- เขียนกระดานช้าลง ชัดเจน เป็นระเบียบ เรียบร้อยมากขึ้น
- เขียนสิ่งที่เป็นประเด็นสำคัญขึ้นบนกระดานเท่านั้น
- มีความคิดที่ละเอียด ถี่ถ้วนมากขึ้น
- ทำทุกอย่างช้าลงและทำทีละอย่าง และทำอย่างเป็นลำดับขั้นตอน
- สังเกตเห็นการเรียนรู้ของผู้เรียนอย่างที่ผู้เรียนเป็น
- ประเมินสภาพผู้เรียนทุกขณะและตัดสินใจว่าจะทำอะไรต่อไปบ้าง
- จัดสรรเวลาในการเรียนรู้ให้เหมาะสมโดยคำนึงถึงผู้เรียนเป็นสำคัญ
- เปิดใจและยอมรับฟังเสียงสะท้อน
- เรียนรู้ข้อบกพร่องของตนเอง
- ยอมรับจุดอ่อนและลดความเป็นตัวตนได้มากขึ้น
- มีมุมมองที่กว้างขึ้นในการรับฟังความคิดเห็น
- เติมเต็มความรู้ในส่วนที่เราไม่เข้าใจได้ดีขึ้น
- ปรับแผนครั้งต่อไปให้เหมาะสมกับการเรียนรู้ของผู้เรียน
- เกิดการเรียนรู้และพัฒนาตนเอง
น่าจะมาสอนครูแพทย์สมัยนี้บ้างนะ