หาแนวทางพัฒนาศูนย์ผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวชุมชนจังหวัดกำแพงเพชร

ผมได้รับการประสานจากกลุ่มส่งเสริมและพัฒนาการผลิต ให้ไปร่วมจัดเวทีกลุ่มย่อยของตัวแทนศูนย์ผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวชุมชนของจังหวัดกำแพงเพชร วันที่ 21 กันยายน เป้าหมายเพื่อกำหนดทิศทางการพัฒนาศูนย์ผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวชุมชนของจังหวัดกำแพงเพชร ในปีหน้า

เราหารือกันว่าปีหน้าจะเน้นการพัฒนากลุ่มข้าวและมันสำปะหลังก่อน เพราะเป็นกลุ่มเกษตรกรที่ใหญ่ที่สุด นี่คือความคาดหวังนะครับ ส่วนจะทำได้แค่ไหน อีกหนึ่งปีค่อยดูกันอีกที

ย้อนกลับมาที่การจัดเวทีตัวแทนกลุ่มศูนย์ผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวชุมชนของจังหวัดกำแพงเพชร ที่จะหารือเพื่อกำหนดแนวทางพัฒนากันต่อ เป้าหมายแกนนำประมาณ 15 คน ส่วนทีมงานของเรานอกจากผมและพี่ สายัณห์ ปิกวงค์ แล้ว ยังมีน้องพลอย นันทมาส ทองปลี อีกคนที่จะช่วยกันจัดเวที

ก่อนทำงานก็ต้องวางแผนกันก่อน (BAR) เย็นวันที่ 20 หลังจากออกพื้นที่กันมาแล้วเราอาศัยข้างฝาห้องในฝ่ายยุทธศาสตร์ เป็นกระดานผมเป็นดาวยั่วก่อน โดยเริ่มจาก "ทบทวนและชวนคุย" ว่าเราจะจัดเวทีกันอย่างไร เป้าหมายต้องการอะไร เรามีทุนหรือทรัพยากรเท่าไร เราจึงมาทบทวนข้อมูลเดิมที่เราเคยทำมาแล้วเกี่ยวกับการพัฒนาเครือข่ายศูนย์ผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวชุมชนของจังหวัดกำแพงเพชร และกิจกรรมที่เกี่ยวข้อง

โชคดีที่มีบันทึกเก่าๆ ของพี่สายัณห์ บันทึกข้อมูลไว้ น้องนันทมาสจึงอาสาทำหน้าที่ค้นหาและดึงข้อมูลเดิมของเราออกมาใช้และต่อยอดจากบันทึกเหล่านี้

สรุปก็คือเราจะต่อยอดจากที่เราทำมาแล้วเมื่อปีที่แล้ว เป็นข้อมูลที่ได้วิเคราะห์สวอทและแมททริกซ์ไว้เรียบร้อยแล้ว

พี่สายัณห์ และน้องนันทมาสกำลังหารือและจัดลำดับเวทีฯ

หน้าตาของข้อหารือที่ได้ อาจวกวนบ้างแต่เราเข้าใจ..อิอิ มีหัวใจ 2 ดวงที่จะต้องคว้าให้ได้

วันที่ 21 กันยายน 2554 วันจัดเวที มีตัวแทนของศูนย์ผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวชุมชนของจังหวัดกำแพงเพชร 10 กว่าคนมาร่วมวงคุยกัน เราใช้เทคนิคของการสนทนากลุ่ม พี่สายัณห์ และคุณสวัลย์ ขาวทอง นักส่งเสริมการเกษตรจากสำนักงานเกษตรอำเภอคลองลานที่มาช่วยได้ดำเนินกระบวนการไปก่อน ผมและน้องนันทมาสมาเสริมตอนหลัง เพราะต้องไปเก็บข้อมูลประเมินโครงการที่อำเภอพรานกระต่าย

บรรยากาศเวทีการสนทนากลุ่มในช่วงเช้า

ช่วงเช้าทั้งหมดเป็นการทบทวนข้อมูลและเพิ่มเติมข้อมูลเดิมที่เราได้ทำการวิเคราะห์สวอทไว้แล้ว โดยพี่สายัณห์ และคุณสวัลย์ ขาวทองช่วยกัน ต่อด้วยผมนำการสนทนาเพื่อกำหนดแนวทางพัฒนาศูนย์ผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวชุมชนของจังหวัดกำแพงเพชรว่าควรเป็นอย่างไร ซึ่งผลออกมาก็สอดคล้องกับแนวทางเดิมที่ได้วิเคราะห์ไว้เมื่อปีที่แล้ว และก่อนพักทานข้าว ผมได้ให้กลุ่มฯ ร่วมกันกำหนดภาพฝันของศูนย์ผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวชุมชนของจังหวัดกำแพงเพชร ว่าควรมีหน้าตาที่อยากเห็นหรือธงที่จะไปให้ถึงร่วมกันในอนาคตอันใกล้นี้....ทานอาหารไปคิดไป

ตอนบ่ายกระบวนการดำเนินต่อในส่วนของภาพฝัน หรือกำหนดวิสัยทัศน์ร่วมกัน ซึ่งก็มีคำหลายคำที่กลุ่มได้ร่วมกันคิด พอสรุปได้ว่าทุกคนอยากเห็นการพัฒนาเครือข่ายของศูนย์ผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวชุมชนของจังหวัดกำแพงเพชร ให้เข้มแข็งและสามารถผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวมีคุณภาพได้มาตรฐาน..ประมาณนี้ครับ

กระบวนการต่อไปก็เป็นการกำหนดว่าแต่ละศูนย์ฯ จะต้องทำอะไรกันบ้างเพื่อที่จะทำให้ฝันนั้นเป็นจริงขึ้นมาได้ เรายกให้น้องนันทมาสเป็นคนนำการสนทนาในช่วงนี้ ซึ่งข้อสรุปว่าเริ่มต้นก็อยู่ที่กลุ่ม จะต้อง

กลับไปทบทวนการดำเนินการของตนเองก่อน ทำการปรับปรุงเงื่อนไข-ข้อตกลงภายในกลุ่มก่อนคือการเน้นกลับไปจัดการและบริหารกลุ่มก่อน
จากนั้นก็วางแผนการผลิตเมล็ดพันธุ์ของแต่ละกลุ่มให้สอดคล้องกับขีดความสามารถและความเหมาะสมในแต่ละกลุ่มเอง
ขั้นต่อไปก็จะต้องมีการจัดเวทีเพื่อเชื่อมโยงเครือข่ายของศูนย์ฯ ให้ได้มีโอกาสแลกเปลี่ยนข้อมูลและหาทางร่วมมือกันพัฒนาเครือข่ายกันต่อไปและ
ทีมนักวิชาการทั้งจังหวัด/อำเภอจะต้องเข้าไปเยี่ยมเยียนเพื่อกระตุ้นกลุ่ม และร่วมวางแผนการทำงานทำงานในพื้นที่กันอย่างจริงจัง..