ผู้รู้เขาว่ามาว่า ความเป็นกรด-ด่างต่ำ และอุณหภูมิสูง เป็นสภาวะที่ทำให้ก๊าซไข่เน่ามีพิษมากขึ้น ค่าความเป็นกรด-ด่างที่เปลี่ยนไปของน้ำ ที่ลดลงแม้เพียง 0.1 มีผลเพิ่มความเป็นพิษของมันในน้ำได้

ในเมื่อยังจัดการกลิ่นไม่ได้เบ็ดเสร็จ ก็ต้องหาวิธีมาจัดการต่อ ก๊าซไข่เน่าและแอมโมเนียมีผลต่อสุขภาพของคนด้วย ลงมือเรื่องก๊าซไข่เน่าก่อนละกัน

ก๊าซนี้มาจากการหมักหมมและการเน่าสลายของอินทรีย์สารก้นบ่อ เมื่อก้นบ่ออยู่ในภาวะที่ไม่มีออกซิเจน  ในสภาวะที่มีน้ำฝนลงไปปนมาก น้ำไหลไม่ทัน เวลาที่มีน้ำขัง การเปลี่ยนแปลงความเป็นกรดของน้ำจะมากขึ้นได้ มีความเป็นไปได้ว่าตรงก้นบ่อจะมีออกซิเจนต่ำ

จะอาศัยเครื่องวัดก๊าซที่น้องจูนนำมาช่วยก็แป่ว วัดไม่ได้ ไม่มีหัววัดก๊าซตัวนี้อยู่

ผู้รู้เขาว่ามาว่า ความเป็นกรด-ด่างต่ำ และอุณหภูมิสูง เป็นสภาวะที่ทำให้ก๊าซไข่เน่ามีพิษมากขึ้น  ค่าความเป็นกรด-ด่างที่เปลี่ยนไปของน้ำ ที่ลดลงแม้เพียง 0.1 มีผลเพิ่มความเป็นพิษของมันในน้ำได้

การทำงานที่ผ่านมา ให้ความรู้ว่ามีอย่างน้อย 2 วิธี ที่ใช้ปรับค่าเคมีน้ำให้เป็นด่างเพิ่มขึ้นได้  วิธีแรกใช้ลูกบอลน้ำหมัก วิธีหลังใช้ปูนขาวโรยในน้ำ

มีผู้รู้เขาบอกว่า พิษของน้ำจากก๊าซไข่เน่าสามารถลดลงได้ด้วยการถ่ายน้ำและใส่เกลือแกง หรือไม่ก็ใช้ปูนขาว   เกลือแกงนั้นเขาใช้  4 กรัมต่อตารางเมตร หรือ 20 กรัม ต่อ น้ำ 10 ลิตร ปูนขาวใช้  30 กรัม ต่อ น้ำ 1,000 ลิตร

บ่อน้ำทิ้งที่ไปลองไว้ ให้ความรู้ว่า ปูนขาวปรับค่า pH ให้เป็นด่างได้ แต่ให้ค่า DO ต่ำ ปลาอยู่ไม่รอด  ตรงนี้ก็เป็นอะไรที่ทำให้ลังเลใจ  เพราะว่าในคูมีปลาอยู่แล้วมากมาย

น้ำในคูมีน้ำผงซักฟอกลงมาปน ทำความรู้จักผลทางเคมีของน้ำผงซักฟอกก่อนลงมือด้วยดีกว่า ตามไปหาครูกู้เพื่อปรึกษาก็ได้ความมาว่า เดิมทีสารตั้งต้นทำผงซักฟอกมี 2 ตัว

ตัวหนึ่งเรียกว่า BAB  (Branched alkyl benzene) ตัวนี้ทำให้เกิดฟอง ใช้เวลาสลายตัวยาวนาน เป็นตัวที่ส่งผลให้น้ำเสียและทำลายสิ่งมีชีวิตในน้ำ  อีกตัวเรียกว่า LAB (Linear alkyl benzene)   ยุคหลังผู้ผลิตเปลี่ยนมาใช้มันเป็นสารตั้งต้นผลิตผงซักฟอกกันมากขึ้น

ผงซักฟอกมีฟอสฟอรัสผสมอยู่ด้วยจึงสามารถลดความกระด้างของน้ำได้   เมื่อใช้ผงซักฟอกแล้ว น้ำที่ปล่อยทิ้งจะมีฟอสเฟตสูง

ฟอสเฟตที่ปนในน้ำจำนวนมากจะสร้างปรากฏการณ์ที่เรียกว่า “ปรากฏการณ์ขี้ปลาวาฬ (red ride) ” ขึ้นมา

ปรากฏการณ์นี้เกิดจากสาหร่ายเติบโตมากจนทำให้น้ำเปลี่ยนสี  พอสาหร่ายตาย จุลินทรีย์ที่มาย่อยสลายใช้ออกซิเจนไปจำนวนมาก น้ำมีออกซิเจนลดลง ปริมาณแอมโมเนียเพิ่มขึ้น กลายเป็นน้ำเน่าเสีย ทำให้สัตว์น้ำตายได้มาก

วิธีลดฟอสเฟตในน้ำ ขณะนี้ไม่มีวิธีที่ได้ผลมากนัก  ปูนขาวและน้ำหมักชีวภาพช่วยลดฟอสเฟตในน้ำได้ลงได้ราวๆกึ่งหนึ่ง ใช้ปูนขาวอย่างเดียวได้ผลน้อยกว่า

อย่างนี้ก็ควรใช้ทั้งปูนขาวและลูกบอลน้ำหมักควบกันไป เพราะว่าได้ผลที่ต้องการหลายเด้ง คือ ลดทั้งกลิ่นและฟอสเฟตแล้วได้แถมลดก๊าซไข่เน่าที่อาจมีปนในน้ำด้วย

โอ๊ะ โอ....สิ่งซึ่งลงมือลองไปทำไปแล้ว...เป็นเรื่องในทางเดียวกัน...ขอบคุณมากเลยนะห้องเรียนที่ไม่มีใครแก้ได้...ที่สอนอะไรให้มากมายจริงๆนะเออ

24 กรกฎาคม 2554