อสม.จิตอาสา รพ.สต.มหาสวัสดิ์ ต.มหาสวัสดิ์ อ.พุทธมณฑล จ.นครปฐม
บริบททั่วไป
- เป็นชุมชนชนบทมีการช่วยเหลือเกื้อกูลซึ่งกันและกัน มีน้ำใจเอื้อเฟื้อเผื่อแผ่
- อยู่แบบเครือญาติ ครอบครัวใหญ่ มีความสนิทสนม
- ส่วนใหญ่ประกอบอาชีพเกษตรกรรม โดยเฉพาะการทำนา ทำสวน เพราะมีคลองและแหล่งน้ำเพียงพอ
บทเรียน
ที่ผ่านมาเจ้าหน้าที่สาธารณสุขมักจะทำงานเชิงรับ(ด้านการรักษาพยาบาล) มากกว่าเชิงรุก เนื่องจากจำนวนเจ้าหน้าที่น้อยและมีภาระงานมากทำให้ประชาชนได้รับบริการไม่ทั่วถึง โดยเฉพาะด้านส่งเสริมสุขภาพ ด้านควบคุมป้องกันโรค ด้านฟื้นฟูสมรรถภาพ
ดังนั้นจึงทำการเพิ่มศักยภาพ อสม. โดยการ อบรม อสม.ใหม่ ฟื้นฟูความรู้ให้ อสม. เก่า ศึกษาดูงาน สร้างขวัญและกำลังใจ โดยการส่ง อสม. เข้าประกวด อสม. ดีเด่น ตลอดจนจัดงานเลี้ยงขอบคุณ อสม. ประจำปี มีของขวัญของรางวัลให้ อสม. จัดทีม อสม.จิตอาสา วันละ 1-2 คน ปฏิบัติงานที่ รพ.สต.(ต้อนรับประชาชน คัดกรองสุขภาพเบื้องต้น เช่น ชั่งน้ำหนัก วัดความดันโลหิต เป็นต้น)
ปัจจัยที่ทำให้สำเร็จ
ทำโดยสร้างคุณค่าให้แก่ อสม. ให้ได้รับเกียรติในสังคม ซึ่งมี อสม. ในพื้นที่ได้รับรางวัล อสม.ดีเด่น ระดับหมู่บ้าน ระดับอำเภอ ระดับจังหวัด และระดับเขต นอกจากนี้ อสม.ยังเป็นคณะกรรมการต่างๆ ในชุมชนเช่น เป็นคณะกรรมการกองทุนหลักประกันสุขภาพถ้วนหน้าระดับท้องถิ่นหรือพื้นที่, เป็นคณะกรรมการ รพ.สต. , เป็นคณะกรรมการผู้สูงอายุ , เป็นคณะกรรมการกลุ่มแม่บ้านกลุ่มสตรี เป็นต้น
เน้นการทำงานเป็นทีม โดยเฉพาะช่วงของการรณรงค์ เช่น รณรงค์ควบคุมป้องกันโรคไข้เลือดออก ณณรงค์การคัดกรองเบาหวาน ความดัน มะเร็งปากมดลูก
มีการแบ่งพื้นที่รับผิดชอบโดย อสม. 1 คน รับผิดชอบประชากร 10 – 15 หลังคาเรือน และมีการรายงานผลการปฏิบัติงานให้แก่ รพ.สต. ทุกเดือน
และที่สำคัญ อสม. เห็นความสำคัญของการมีส่วนร่วม ร่วมคิด ร่วมทำ ร่วมปฏิบัติ ร่วมรับผิดชอบ ของการดูแลสุขภาพประชาชน ของตนเอง ของครอบครัว และของชุมชน
ปัญหาอุปสรรค
- ชุมชนเจริญขึ้นอย่างรวดเร็วมีหมู่บ้านจัดสรรเป็นจำนวนมาก ทำให้การให้บริการยุ่งยากซับซ้อนมากขึ้น
- มีประชากรแฝงเป็นจำนวนมากทั้งคนไทยและคนต่างด้าว
- การคมนาคมมีรถยนต์เพิ่มจำนวนมากขึ้น จะทำให้มีอุบัติเหตุเพิ่มมากขึ้น และปัญหามลพิษทางอากาศสูงขึ้น ก่อให้เกิดปัญหาสิ่งแวดล้อมเสื่อมโทรม โดยเฉพาะปัญหาขยะ
