จากการเข้าไปเป็นประธานคณะกรรมการประเมินผลการบริหารงานของผู้อำนวยการสำนักหอสมุด มช. ทำให้ผมได้รับรู้การนำ KM ไปใช้ประโยชน์ของหน่วยงาน ตามรายงานต่อไปนี้
1.1.7 การเป็นองค์กรแห่งการเรียนรู้ (Learning Organization)
- นำการจัดการความรู้ (knowledge Management – KM) มาใช้ในการดำเนินงาน ดังนี้
1) เพื่อให้เป็นไปตามพระราชกฤษฎีกาว่าด้วยหลักเกณฑ์และวิธีการบริหารกิจการบ้านเมืองที่ดี พ.ศ. 2546 มาตรา 11 และยุทธศาสตร์การบริหารตามพันธกิจของมหาวิทยาลัยด้านการพัฒนาระบบบริหารมหาวิทยาลัยให้มีการพัฒนาบุคลากรในมหาวิทยาลัยทุกกลุ่ม ทุกระดับให้มีพื้นฐานความรู้ร่วมกัน (knowledge Management)
2) เพื่อให้บุคลากรทราบถึงความสำคัญ กระบวนการ เป้าหมาย เครื่องมือที่ใช้ในการจัดการความรู้และประโยชน์ที่ได้รับ
3) เพื่อจัดทำแผนการจัดการความรู้ (KM Action Plan)
4) เพื่อจัดตั้งชุมชนแนวปฏิบัติ (Community of Practice)
5) เพื่อพัฒนาการปฏิบัติงานสู่ความเป็นเลิศ (Best Practice)
ในด้านการบริหารจัดการ สำนักหอสมุดได้แต่งตั้งผู้บริหารด้านการจัดการองค์ความรู้ (Chief Knowledge Officer – CKO) ตามนโยบายของมหาวิทยาลัยในการที่ให้ทุกหน่วยงานมีการพัฒนาระบบบริหารจัดการองค์ความรู้ (KM Action plan Template) ให้เป็นมาตรฐานเดียวกัน และแต่งตั้งคณะกรรมการจัดการองค์ความรู้ของสำนักหอสมุด เพื่อทำหน้าที่ดำเนินการพัฒนาระบบบริหารการจัดการความรู้ ให้เป็นมาตรฐานเดียวกัน ดังนี้
1) การจัดทำวิสัยทัศน์การจัดการความรู้ (knowledge Vision – KV) ซึ่งจากการสัมมนา เรื่อง การจัดทำวิสัยทัศน์การจัดการความรู้ ได้เกิดชุมชนแนวปฏิบัติ (Community of Practice – CoPs) จำนวน 5 กลุ่ม
2) การแลกเปลี่ยนเรียนรู้ (knowledge Sharing – KS) โดยสำนักหอสมุดได้จัดให้มีเวที
แลกเปลี่ยนเรียนรู้ “พุธสุนทรียเสวนา” เพื่ออำนวยความสะดวกในการจัดกิจกรรมแลกเปลี่ยนเรียนรู้ของบุคลากรสำนักหอสมุด
3) การสร้างขุมความรู้ (Knowledge Assets – KA) โดยสำนักหอสมุดได้จัดทำ “ขุมทรัพย์ความรู้” เผยแพร่ในระบบเครือข่ายภายในของสำนักหอสมุด (http://info.lib.cmu.ac.th) และ KM Corner ที่ (http://kmcorner.lib.cmu.ac.th) ซึ่งบุคลากรทุกคนจะได้รับทราบเรื่องราวความเคลื่อนไหวของกิจกรรมและความรู้ต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้องกับ KM ตลอดจนข่าวสารและภาพกิจกรรมและการเชื่อมโยงไปยังขุมความรู้เกี่ยวกับ KM ของหน่วยงานอื่น
การจัดการความรู้ ในปี 2550 – 2552 ได้ดำเนินการ ดังนี้
(1) การพัฒนาบุคลากรด้านการจัดการความรู้เป็นการพัฒนาบุคลากรให้ทราบถึงความสำคัญ กระบวนการ เป้าหมาย เครื่องมือที่ใช้ในการจัดการความรู้ และประโยชน์ที่ได้รับ และให้มีการดำเนินงานอย่างต่อเนื่อง
(2) กิจกรรมพุธสุนทรียเสวนา สำนักหอสมุดจัดให้มีเวที “พุธสุนทรียเสวนา” เพื่ออำนวยความสะดวกในการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ และการเติมเต็มความรู้ เรื่องที่เกี่ยวข้องกับการพัฒนาตนเอง (เทคนิคการทำงาน/บริการเชิงรุก การเป็นผู้ให้บริการที่ดี) ความรู้ด้านเทคโนโลยี ความรู้ทั่วไปที่เกี่ยวข้องกับสุขภาพและการออกกำลังกาย งานฝีมือ เป็นต้น
(3) การดำเนินงานชุมชนแนวปฏิบัติ กิจกรรมสำคัญอีกประการหนึ่งที่สำนักหอสมุดพยายามผลักดันให้เกิดขึ้น ได้แก่ การจดทะเบียนชุมชนแนวปฏิบัติของสำนักหอสมุด ซึ่งถือว่าเป็นเครื่องมือสำคัญที่จะช่วยสนับสนุนพฤติกรรมของการแลกเปลี่ยนความรู้ เติมเต็มความรู้ ของบุคลากรในกลุ่มงานเดียวกัน หรือมีความสนใจในเรื่องเดียวกัน ได้ปรับปรุงกระบวนการทำงานให้มีวิธีการปฏิบัติที่เป็นเลิศ หรือ Best Practices สามารถนำไปเทียบเคียงสมรรถนะกับห้องสมุด หน่วยงานสารนิเทศอื่น เพื่อพัฒนาไปสู่การเป็นองค์กรแห่งการเรียนรู้ได้ โดยได้มีการจดทะเบียนกลุ่มชุมชนแนวปฏิบัติ 6 กลุ่ม แต่ละกลุ่มมีการดำเนินกิจกรรมต่อเนื่อง โดยการทบทวนวิสัยทัศน์ที่นำเสนอ และพิจารณาเครื่องมือชุด “ธารปัญญา” เพื่อนำไปสู่การจัดการความรู้ในที่สุด โดยมีการรายงานความก้าวหน้า ในที่ประชุมคณะกรรมการจัดการองค์ความรู้ของสำนักหอสมุด พร้อมทั้งเผยแพร่เอกสารการประชุมกลุ่มใน KM Corner และรายงานผลการดำเนินงานของกลุ่มชุนชนแนวปฏิบัติของสำนักหอสมุด ในกิจกรรม KM Day
(4) การสร้างขุมความรู้
สำนักหอสมุดได้จัดทำขุมความรู้ ชื่อ “ขุมทรัพย์ความรู้” ได้เผยแพร่สู่สาธารณชน ในระบบอินเทอร์เน็ต ที่เว็บไซต์ http://kmcorner.lib.cmu.ac.th เนื้อหาสาระที่นำเสนอ ประกอบด้วย ประวัติความเป็นมา รายงานความก้าวหน้าของการจัดการความรู้ของสำนักหอสมุด กิจกรรมที่จัด อาทิเช่น กิจกรรมพุธสุนทรียเสวนา การจัดงาน KM Day เป็นต้น รวมทั้งการสร้างช่องทางเชื่อมต่อหน่วยงานที่มีการดำเนินงานจัดการความรู้
(5) การประกวดคำขวัญ
จัดการประกวดคำขวัญการจัดการองค์ความรู้ เพื่อให้บุคลากร มีความตื่นตัว ตระหนักถึง
ความสำคัญของการจัดการองค์ความรู้
(6) การจัดงาน KM Day เพื่อเสริมสร้างให้บุคลากร มีความรู้และความเข้าใจเกี่ยวกับการดำเนินการจัดการความรู้ของสำนักหอสมุด และตระหนักถึงความสำคัญของการนำการจัดการความรู้ เป็นเครื่องมือพัฒนาไปสู่การเป็นองค์กรแห่งการเรียนรู้ พร้อมทั้งเผยแพร่การดำเนินงานการจัดการความรู้ของสำนักหอสมุดให้กว้างขวาง โดยคาดหวังว่าจะก่อให้เกิดความร่วมมือในอนาคต สำหรับการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ระหว่างหน่วยงานภายในมหาวิทยาลัย ตลอดจนห้องสมุดสถาบันอุดมศึกษาในจังหวัดเชียงใหม่
1.1.8 การยกย่องชมเชยบุคลากร
- จัดให้มีการคัดเลือก “บุคลากรดี” เป็นประจำทุกปี โดยพิจารณาจากการครองตน การครองคน และการครองงานเป็นแนวทาง
ผมมีความเห็นเพิ่มเติมว่า น่าจะได้เชิญผู้ได้รับยกย่องเป็นบุคลากรดี ประจำปี มาเล่า (storytelling) วิธีทำงานที่นำไปสู่ผลงานที่ภาคภูมิใจในเวที พุธสุนทรียสนทนา ซึ่งจะช่วยเพิ่มความเข้มข้นของการ ลปรร. เทคนิคการทำงาน
วิจารณ์ พานิช
๒๗ พ.ย. ๕๓
มาชื่นชมกับสำนักหอสมุด มช ที่ใช้ KM เติมเต็ม คุณภาพชีวิต และ งาน ครับ