พบคนโกรธชนะด้วย อโกธา
พบชั่วความดีพา ชนะได้
พบตระหนี่สรรหา หอบฝาก ชนะแม่
พบพูดเหลาะแหละให้ ชนะด้วยสัจจา
(คุณครูภาทิพ)
ตามหลักพระพุทธศาสนา สอนให้เอาชนะคนไม่ดีด้วยความดี เรื่องนี้พระพุทธเจ้าก็ทรงแสดงให้ดูเป็นตัวอย่างมาแล้วในตอนที่ผจญพญามาร พระองค์ทรงอาศัยความดีที่เคยได้กระทำมาแล้วในอดีตมาเป็นที่พึ่งของพระองค์ ที่ในตำราเขาว่าทรงอาศัยบารมีนั่นแหละ ในที่สุดพญาวสวตีมารก็พ่ายแพ้ไป ด้วยอำนาจแห่งความดีนั้น เรื่องนี้ก็ทำให้ได้คิดว่า คนเราเมื่อทำความดีแล้วมีอุปสรรคอะไรมาขวางกั้น ไม่ว่าจะเป็นคนด้วยกันก็ดี หรือเรื่องราวอะไรต่าง ๆ ก็ดี ผู้ที่ทำความดีนั้น ต้องอดทน และมั่นคงในความดี อย่าได้ท้อแท้ ให้เอาพุทธจริยาของพระพุทธเจ้าเป็นตัวอย่าง พุทธจริยาในลักษณะนี้มีหลายเรื่องดังจะได้นำเสนอให้อ่านไปเรื่อย ๆ เรื่องนินทา สรรเสริญนี้เป็นเรื่องปกติ ทางพระท่านว่าโลกธรรม แม้พระพุทธเจ้าเองก็ยังมีมารมาผจญ ยังมีคนนินทาติเตียน แต่พระองค์ทรงมีวิธีปฏิบัติดังพระบาลีนี้
อกฺโกเธน ชิเน โกธํ อสาธุง สาธุนา ชิเน
ชิเน กทริยํ ทาเนน สจฺเจนาลิกวาทินํ
แปลว่า พึงชนะคนโกรธด้วยความไม่โกรธ พึงชนะคนไม่ดีได้ด้วยความดี พึงชนะคนตระหนี่ด้วยการให้ พึงชนะคนพูดไม่จริง(เหลาะแหละ)ด้วยคำจริง
เรื่องความโกรธนี้ อาจารย์ทวี วรคุณ ท่านสอนให้โกรธแต่พองาม คำว่า โกรธแต่พองาม คือไม่ได้แสดงอะไรออกไปตามอำนาจของใจที่มีความโกรธครอบงำ แสดงออกแต่พองาม พอให้เขารู้ว่าเราไม่พอใจ เรื่องนี้สามารถปฏิบัติได้ ที่สำคัญคือให้มีสติรู้เท่าทัน. (คำว่ามาร มีทั้งที่เป็นธรรมาธิษฐาน และปุคคลาธิษฐาน โดยความหมายก็คือสิ่งที่คอยล้างผลาญคุณงามความดี มารในพระพุทธศาสนา ท่านจัดไว้ ๕ อย่าง)
๐ โกรธแสดงออกแล้ว ฤางาม
กายพจีพฤติทราม ส่อไซร้
รู้ระงับงดตาม ต่อโทษ
แสดงแต่พอดีให้ แค่รู้รำคาญ
(พระมหาวินัย ๙.๕๔ น. : ๒ พ.ค. ๕๕)
มานมัสการพระคุณเจ้า
ดีแล้วร่วมด้วยช่วยกันประกาศพุทธธรรม...สาธุ ๆ ๆ ...
ขอบคุณอาจารย์ที่มาเยี่ยมให้กำลังใจ
นมัสการพระอาจารย์