ไหว้พระก่อนนอน

           ยามเรานอนหลับ ถ้ามีภัยอันใดที่จะมาถึงเรา เราก็ไม่ทันรู้ตัว ไม่มีทางหลบหลีกได้เลย คนปัจจุบันบางคนกลัวผีเวลานอนปิดประตู ปิดหน้าต่างอย่างดีจนอากาศไม่ถ่ายเท ทำให้กลายเป็นคนซึมเศร้าเพราะขาดออกซิเจนหายใจ บางคนก็เปิดไฟฟ้านอนทั้งคืน โบราณหรือคนแต่ก่อนหาทางคุ้มกันภัยยามที่ตนเองนอนหลับไว้หลายทางหลายวิธีเช่นแขวนพระที่คอบ้าง เอาอาวุธมาไว้ใต้หมอนบ้าง และอีกวิธีหนึ่งที่คนสมัยก่อนนิยมปฏิบัติคือการสวดมนต์ไหว้พระ อาราธนาคุณพระศรีรัตนตรัยคือพุทธคุณธรรมคุณสังฆคุณให้ช่วยคุ้มกันเช่น สวดมนต์ว่า “ นโม ตสฺส ภควโต อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส” สามจบ กราบสามครั้งแล้วก็นอน  บางคนสวดคาถาประจำวันเกิดให้เท่าวันเกิดตนเอง  สุนทรภู่ก็ได้เขียนสอนให้เราไหว้พระไว้ว่า....

                “ อนึ่งเล่า เข้าที่ ศรีไสยสน์ อย่าประมาท หมั่นคำนับ ลงกับหมอน   

                  เป็นนิรันดร์สรรเสริญเจริญพร คุณบิดรมารดาครูอาจารย์”.....

คือสอนให้ไหว้พระไหว้บิดามารดาและครูอาจารย์โดยกราบพระที่หมอนสามครั้ง กราบบิดามารดาหนึ่งครั้ง กราบครูอาจารย์และผู้มีคุณอีกครั้งรวมห้าครั้ง

              พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวรัชกาลที่ 4  ได้ทรงพระราชนิพนธ์คำนมัสการพระรัตนตรัยให้ครบสามคือพระพุทธเจ้า พระธรรมและพระสงฆ์ ไว้ให้เราได้ใช้สวดกันถึงปัจจุบันหรือคำไหว้พระรัตนตรัยที่เราเรียกกัน เวลาไหว้พระทำได้ดังนี้ 

         สวดปณามคาถาว่า “ นโม ตสฺส ภควโต อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส” สามจบ

         ไหว้พระพุทธเจ้าให้สวดว่า “ อรหํ สมฺมา สมฺพุทฺโธ ภควา พุทฺธํ ภควนฺตํ อภิวาเทมิฯ

         ไหว้พระธรรมให้สวดว่า “สวากฺขาโต ภควตา ธมฺโม  ธมฺมํ นมสฺสามิฯ

         ไหว้พระสงฆ์ให้สวดว่า “ สุปฏิปนฺโน ภควโต สาวกสงฺโฆ  สงฺฆํ นมามิฯ

         ไหว้พระครบสามบทแล้วก็เข้านอนหรือจะขออำนาจพระศรีรัตน์ตรัยคุ้มครองก่อนนอนหรืออธิษฐานอื่นๆตามปรารถนา ถ้าไหว้หลายพร้อมกันหลายคนก็สวดเฉพาะภาษาบาลีได้ สวดมนต์ไหว้พระทุกวันทำให้ มีสติ มีสัญญา เทวดาคุ้มครอง เกิดฌาน และความศักดิ์สิทธิ์ ถ้าสวด ถ้าสวดมนต์แปลด้วยจะเกิดสติ สัญญา ปัญญา เทวดาคุ้มครองฯ

         ปัจจุบันคนไทยเราไหว้พระไม่มีความเป็นเอกกภาพ  บางคนสวด “นโม ตสฺส ภควโต อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส” สามจบ ก็กราบแล้วนอน บทสวดมนต์บทนี้ชาวพุทธสวดตั้งแต่ต้นพุทธกาล ก่อนนอนก็สวดบทนี้ กลัวภัยก็สวดบทนี้เพื่อให้พระคุ้มครอง หลายปีต่อมาจึงมีการสวด อิติปิโส ....สวากฺขาโต....สุปฏิปนฺโน...โดยเริ่มมีการสวดเมื่อพระพุทธเจ้าเทศนาธชัคคสูตรปรากฏในพระไตรเล่มที่ 15 สังยุตตนิกาย สคาถวรรค

         ปัจจุบันคนไทย ทุกค่ำคืนเราเราดูทีวีดูข่าวดูละครแต่ไม่ย้อนดูตัวเอง เราหลงละครทีวีที่มีคนแสดงเช่นแสดงบทกระเทย แสดงบทตัวร้ายชกต่อย แสดงบทรักส่งเสริมเรื่องกามตัณหา จนลืมไหว้พระก่อนนอน อันเป็นวัฒนธรรมเป็นฮีตคองประเพณีอันดีของคนอีสานดั้งเดิมไปสิ้น

              เมื่อเราลืมสิ่งที่พ่อแม่ไทยสอนไปหลงไหลเพลิดเพลินดูข่าวทีวีจากสื่อต่างๆว่าใครทำอะไรบ้างแต่ลืมหันกลับมาดูใจตัวเองลืมไหว้พระในบ้าน เราทุกท่านดูละครก่อนนอน ดูตัวอย่างต่างๆตามละครแล้วก็ทำตามละครนุ่งห่มผ้าตามพระเอกนางเอก  ลูกชายหญิงก็ดูทีวีตามพ่อแม่ ต่อไปอีกไม่นานเด็กก็คงไหว้พระไม่เป็นเพราะพ่อแม่ไม่เคยไหว้พระให้ลูกดู ไม่เคยใส่บาตรเลยก็มี ไม่เคยพาลูกไปทำบุญไม่เคยประนมมือไหว้พระ ไม่ประนมมือยามพูดกับพระ ไม่ไหว้พระก่อนนอนแล้วอะไรหละจะเป็นสิ่งศักดิ์สิทธิ์คุ้มครองเราให้พ้นภัยยามนอนหลับ เราส่วนใหญ่พาลูกไปเดินห้างสรรพสินค้า บอกว่าไปเดินตากแอร์เย็นๆประหยัดไฟฟ้าที่บ้าน วันนี้ไปไม่ซื้อสินค้าแต่ไปตากแอร์เย็นๆสบายๆ แต่คนเราถ้าไปบ่อยๆ ไปเดินห้างวันต่อไปจะต้องซื้อสินค้าสักวันจนได้ คนส่วนมากเห็นว่าวัดในเมืองไทยไม่มีอะไรน่าสนใจหรือลืมคิดถึงความดีของวัด เราคิดถึงพระเฉพาะมีงานศพ มีพระไว้ส่งวิญญาณคนตายเป็นส่วนใหญ่.

               มีเรื่องเล่าว่า มีนกยูงตัวหนึ่งก่อนออกจากคอนไปหากินมันจะท่องมนต์แล้วจึงออกไปหากิน เมื่อค่ำมาก่อนนอนมันจะท่องสวดมนต์แล้วจึงนอนและมีความปลอดภัยมาตลอด นายพรานพยายามมจับอย่างไรก็จับไม่ได้ จึงวางแผนเอานกตัวเมียมาล่อ วันนั้นนกยูงได้ยินเสียงร้องของนกตัวเมียในเวลารุ่งอรุณ มันคิดถึงนกตัวเมียใจคิดพิศวาสจึงลืมท่องมนต์แล้วรีบบินไปหาตัวเมียและก็ลืมระวังจึงติดบ่วงที่นายพรานดักไว้โดยเอานกตัวเมียมาล่อ และนกยูงตัวผู้ก็ถูกจับฆ่าเป็นอาหารเพราะหลงเสน่ห์ตัณหาและลืมสวดมนต์ ด้วยเหตุนี้โบราณจึงให้เราสวดมนต์ก่อนนอนและออกจากบ้าน

              อีกเรื่องหนึ่ง เล่าในพระไตรปิฏกไว้ว่า พระสงฆ์หลายรูปเข้าป่าเจริญกรรมฐานแต่โดนผีหลอก หลอกหลอนโดยแสดงภาพต่างๆ พระพุทธเจ้าจึงบอกวิธีป้องกันโดยตรัสบอกให้พระสงฆ์เหล่านั้นสวดพุทธมนต์กรณียเมตตสูตร บทนี้กล่าวถึงความดีที่เป็นหน้าที่ของคนดีพึงทำมีความอ่อนน้อมถ่อมตน อย่าบ้าหอบฟาง จงเป็นผู้ซื่อตรง เป็นผู้ว่าง่ายสอนง่าย ไม่ถือตัวว่าดีกว่าคนอื่น มีปัญญารักษาตนเป็นต้น และสอนให้รักษาความดีดุจดังมารดารักษาบุตรที่ตนเองรักและสอนแผ่เมตตาแก่สรรพสัตว์ก่อนจำวัด (พระนอนเรียกว่าจำวัด)

              ก่อนนอนผู้อ่านได้ไหว้พระสวดมนต์หรือยัง  คนเฒ่าคนแก่กล่าวว่า “ เทวดาจะคุ้มครองคนไหว้พระก่อนนอน และเทวดาจะคุ้มครองเขาในขณะนอนหลับ” หมายความว่า ผู้ใดที่สวดมนต์ด้วยไหว้พระรัตนตรัยด้วย คนคนนั้นจะไม่ฝันร้ายและจะปลอดภัยจากภยันตรายทั้งปวง คนก็รัก เทวดาก็คุ้มครองฯ