จิตประสาท - รู้ตัวว่าคิดลบมาก

ขอบคุณกรณีศึกษาครอบครัวหนึ่งที่มีฐานะ แต่กระบวนการเลี้ยงดูที่สร้างปมชีวิตให้เกิดความไม่สมดุลของการรู้คิดในตนเองและครอบครัวอันเป็นที่รักมานานมากกว่า 10 ปี

ขอบคุณกรณีศึกษาครอบครัวหนึ่งที่มีฐานะ แต่กระบวนการเลี้ยงดูของกรณีศึกษานี้ที่สร้างปมชีวิตให้เกิดความไม่สมดุลของการรู้คิดในตนเองและครอบครัวอันเป็นที่รักมานานมากกว่า 10 ปี และมีประวัติติดยาจนระบบจิตประสาทอาจทำงานด้านการรู้คิดแบบย้ำคิดมากเกินพอดี และสะสมความคิดวิตกกังวลมากจนไม่มีความสุข

ผมในฐานะนักกิจกรรมบำบัดจิตสังคมจะให้คำปรึกษาอย่างไร

"รู้และเข้าใจชีวิตผู้อื่นอย่างลึกซึ้งเชิงจิตวิเคราะห์และอย่างกว้างแบบภาพรวมของสิ่งแวดล้อมภายในและภายนอกตัวตน ทั้งผู้บำบัดและผู้รับการบำบัด อาจส่งเสริมความตระหนักรู้ของตัวผู้ที่มีความบกพร่องทางจิตสังคม จนถึงคนรอบข้างที่กังวลในตัวผู้ป่วยจนไม่มีความสุข แม้ว่าจะมีเศรษฐานะที่ดีและดูเหมือนจะมีความเป็นอยู่ที่ดีแบบผิวเผิน"

ผมแนะนำเบื้องต้นกับผู้ป่วยโดยทบทวนสิ่งที่เขารู้คิดว่า "คุณ ช. คิดเชิงลบมากๆ เกี่ยวกับภรรยา เช่น กลัวมีแฟนใหม่ จนไม่ยอมให้ภรรยาทำงานนอกบ้าน ทั้งๆ ที่รู้ความบกพร่องทางจิตของตนเอง รักภรรยายและลูกมากๆ แต่ไม่เคยได้ทำกิจกรรมดีๆ ร่วมกับภรรยาและลูกอย่างต่อเนื่อง เพราะมัวกลัว กังวล และย้ำคิดมาก บางครั้งคิดเพ้อเจ้อขณะเล่นดนตรีเศร้าๆ รู้ว่าคนรอบข้าง เช่น พ่อ พี่ คิดว่าคุณ ช. ไม่ปกติ และจับตัวไปพบแพทย์ ที่ให้กินแต่ยานอนหลับ ตอนนี้คุณ ช. ต้องการพัฒนาจิตอย่างไร"

คุณ ช. "ผมอยากฝึกจิต แต่กลัวว่าจะไม่ดีขึ้น ไม่เคยอยากพบใคร เพราะไม่หาย แต่ไม่ไหวแล้ว 10 ปี แล้ว ทรมานใจมากๆ อยากลองตั้งใจฝึกจิตกับ ดร. ป๊อป ครับ"

ดร.ป๊อป "เท่าที่คุณ ช. รับรู้จิตและมุ่งมั่นที่จะบำบัดฟื้นฟูด้วยกิจกรรมบำบัด ผมขอให้คุณ ช. มั่นใจที่จะทดสอบและพยายามฝึกตนเองใน 6 อาทิตย์ๆ ละครั้งด้วยกระบวนการจัดการความคิดด้วยตนเองเพื่อควบคุมจิตของตนเองให้สื่อสารอารมณ์ ความรู้สึก และความคิดเชิงบวกกับภรรยาและลูก และเพื่อจัดการอารมณ์โกรธจากอาการย้ำคิดของตนเองผ่านการปรับสมดุลของสิ่งแวดล้อมที่หลากหลายความรู้สึกและกิจกรรมระหว่างครอบครัวที่อบอุ่น คิดว่าจะมั่นใจทำกิจกรรมบำบัดเหล่านี้อย่างไร

คุณ ช. "ดร. ป็อป วิเคราะห์ได้ดี ผมเชื่อมั่นว่าจะไปฝึกจิตกับ ดร. ป๊อป ให้ได้ 6 อาทิตย์ๆ ละครั้ง ที่คลินิกกิจกรรมบำบัดครับ"

ดร. ป๊อป "เริ่มจากวันนี้ ก่อนนอน ลองควบคุมตนเองไม่ให้พูดบ่นเรื่องความทุกข์ต่างๆ มากเกินไป ให้ฝึกฟังภรรยาพูดคุยในสิ่งที่ดีระหว่างคู่รัก แล้วคุณ ช. ก็พูดคุยตอบในสิ่งที่ดีๆ กับภรรยา ภายใน 15 นาที" ผมจะให้ภรรยาของคุณ ช. บันทึกความคิดและการกระทำของคุณ ช. และรายงานให้ผมทราบ เพื่อกระตุ้นให้ทำกิจกรรมบำบัดทุกอาทิตย์ให้เต็มที่ที่สุด แล้วลองวัดผลการเปลี่ยนแปลงจิตของคุณ ช. ด้วยการประเมินตนเอง การประเมินจากภรรยาและคนรอบข้าง และการประเมินจากผมเอง"

ผมกำลังทบทวนตนเองเช่นกัน เพื่อแสดงบทบาทนักกิจกรรมบำบัดจิตสังคมให้เป็นตัวอย่างแก่คุณ ช. และออกแบบโปรแกรมเพื่อพัฒนากระบวนการจัดการตนเองและการฟื้นคืนสภาพชีวิตที่มีความสุขตามกรอบอ้างอิงกิจกรรมบำบัด แนวคิดการจัดการตนเอง รูปแบบการฟื้นคืนสภาพ ประกอบกัน

หากมีความคืบหน้าของกรณีศึกษานี้อย่างไร ผมคงได้บันทึกแลกเปลี่ยนเรียนรู้แก่ผู้สนใจต่อไป  

 

 

บันทึกนี้เขียนที่ GotoKnow โดย  ใน กิจกรรมบำบัดชีวิต



ความเห็น (3)

Ajarn Pop
IP: xxx.28.180.202
เขียนเมื่อ 

ขอประชาสัมพันธ์ให้ชื่มชมกับความสามารถของนักกิจกรรมบำบัดเพื่อคุณภาพชีวิตของคนไทย

วันที่ 29 ต.ค.53 นี้ ทางสถานีโทรทัศน์ทีวีไทย สามารถรับชมคลิปรายการย้อนหลังได้ที่ http://www.thaipbs.or.th/TermJai/ ชื่อตอนว่า "บำบัดทุกข์ให้กาย บำบัดใจให้สังคม"

อภิชาติ
IP: xxx.67.241.180
เขียนเมื่อ 

ผมเครียดเรื่องลูกมากครับ น้องเค๊าอายุ19 พอแฟนทิ้งไป5 เดือน เค๊าเกเร และ อารมณ์โกรธรุนแรงมากครับ แต่ตอนนี้แฟนเค๊ากลับมาหาแล้วประมาณ ร่วม2 อาทิตย์แต่เค๊ายังกังวล มีความคิดลบว่าแฟนไม่รัก แฟนจะทิ้ง แล้วก็ทะเลาะกันตลอดเวลา ผมกลัวว่าลูกจะทำอะไรรุนแรง หรือ ตัดสินใจอะไรผิดๆ ผมกังวล และ ห่วงมากๆครับ อีกอย่างคือ ห่วงว่าแฟนเค๊าทนไม่ไหว แล้วทิ้งไปอีกครั้ง คราวนี้ จะยิ่งทำให้ความรู้สึกเค๊าเลวร่ายลงไปอีกมากครับ ผมห่วง และ รักเค๊ามากจนตอนนี้ไม่เป็นอันทำอะไรแล้วครับ กราบขอความกรุณาช่วยแนะนำด้วยนะครับ

ขอบพระคุณครับ

อภิชาติ

Ajarn Pop
IP: xxx.28.180.202
เขียนเมื่อ 

แนะนำคุณอภิชาติว่า ควรจัดการความเครียดของตนเองโดยลดความกังวลลงบ้าง แล้วหาโอกาสจัดกิจกรรมครอบครัว เช่น กิจกรรมพักผ่อนและทานอาหารนอกบ้านระหว่างคุณอภิชาติ แฟนคุณอภิชาติ ลูก และแฟนของลูก มีการคุยและเล่าเรื่องความรักสลับกันทั้งสี่คนว่า "เราจะจัดการความเครียดด้วยความรักได้อย่างไร" แล้วฝึกทักษะการแก้ไขปัญหาจากกรณีสมมติว่า "ถ้านาย ก. รัก นส.ข มาก แต่วันหนึ่งนาย ก. ไม่อยากเป็นแฟนกับ นส. ข. ด้วย นส. ข ควรจัดการอารมณ์อย่างสร้างสรรค์ได้อย่างไร" เป็นต้น

กิจกรรมครอบครัวข้างต้นอาจทำให้ลูกของคุณอภิชาติน่าจะได้เรียนรู้ทักษะชีวิตบ้าง และคุณอภิชาติควรปล่อยให้ลูกเรียนรู้ชีวิตความรักเองบ้าง แต่คอยแนะนำอยู่ห่างๆ ผ่านกิจกรรมครอบครัวครับ