การพัฒนาแกนนำเด็กเพื่อสร้างเสริมสุขภาวะในชุมชน

เมื่อสัปดาห์สุดท้ายของเดือนสิงหาคมที่ผ่านมา พี่ที่ทำงาน (กานต์ จันทวงษ์)ได้ชวนไปช่วยเป็นผู้ดำเนินการเวทีพัฒนาเครือข่ายเด็กแกนนำในอำเภอพุทธมณฑล ในโครงการพัฒนาแกนนำเครือข่ายพลเมืองเด็กเพื่อการสร้างเสริมสุขภาวะในระดับอำเภอ สนับสนุนโดย สอส./สสส. ณ ห้องบุญศิริ อาคารฝึกอบรม สถาบันพัฒนาสุขภาพอาเซียน มหาวิทยาลัยมหิดล ผู้เข้าร่วมในครั้งนี้ประกอบไปด้วย เด็กๆ เยาวชนที่เป็นแกนนำในอำเภอพุทธมณฑลที่มี ๑๘ ตำบลด้วยกัน นักเรียนจาก กศน. และอสม.ในแต่ละพื้นที่ที่จะมาเป็นพี่เลี้ยงให้กับเด็กๆ รวมแล้วประมาณ ๑๒๐ คน

DSC_0220.jpg picture by waweeme

 ต้นทุนทางสังคมและประสบการณ์

 ผู้ใหญ่
คณะทำงานนำโดย ผศ.(พิเศษ)ดร.เนตร หงษ์ไกรเลิศ  เริงวิชญ์ นิลโคตร  สนั่น ไชยเสน และ กานต์  จันทวงษ์ เป็นหัวหน้าโครงการ โดยมี ผศ.ดร.วิรัตน์ คำศรีจันทร์ เป็นที่ปรึกษาโครงการ ซึ่งเป็นทีมที่มีทุนทางสังคมสูง ก่อนวันที่จะมีการพัฒนาแกนนำ ได้มีเวทีแลกเปลี่ยนเรียนรู้ระหว่างสถาบันวิชาการและชุมชน เมื่อวันที่ ๗ กรกฎาคม ๕๓ ผู้ร่วมเวทีประกอบไปด้วย อาจารย์ นักวิจัย นักวิชาการสาธารณสุข ตัวแทนจาก อปท. แกนนำ อสม. แกนนำครูจากโรงเรียนในเขตอำเภอพุทธมณฑล กลุ่มปัจเจก และตัวแทนจากชมรมสร้างเสริมสุขภาพ รวมแล้วประมาณ ๓๐ ท่านด้วยกัน

ทุกท่านเป็นกลุ่มคนอาสาที่ลุกขึ้นมาทำอะไรเพื่อเด็กในชุมชนมากมาย เป็นผู้ใหญ่ที่รวมตัวกันทำกิจกรรม รวมตัวกิจกรรมให้กับเด็กๆ เช่น โครงการสิ่งแวดล้อมในโรงเรียนและชุมชน โครงการโรงเรียนสร้างเสริมสุขภาพ โครงการค่ายเด็กศาลาดิน (พี่สอนน้อง) เป็นการผนวกการทำงานของท้องถิ่น สถานศึกษา สมาชิกในชุมชน ซึ่งต่างก็เป็นภูมิปัญญาให้กันและกันเสมอมา

 เด็ก/เยาวชน
ความเป็นลูกหลานในชุมชนที่ไม่ธรรมดา อำเภอพุทธมณฑลมีสถานศึกษาตั้งแต่ระดับประถม มัธยม สายอาชีพ สายสามัญ ระดับหัวกะทิทางด้านวิทยาศาสตร์ ศิลปะ/การแสดง ระดับบัณฑิตศึกษา อย่างเทคโนโลยีราชมงคล  มหาวิทยาลัยมหิดล เด็กๆ เยาวชนในชุมชนมีภาวะผู้นำที่ดี ผ่านเวทีย่อยๆ ที่ทั้งชุมชน สถานศึกษาต่างๆ จัดกิจกรรมให้ ตัวกิจกรรมในแต่ละกิจกรรม แต่ละโครงการจะเป็นตัวช่วยกรอง ช่วยย่อยองค์ความรู้ให้กับเด็กๆ การจัดเวทีย่อยๆ ให้เด็กได้แสดงออก พัฒนาภาวะผู้นำ สร้างเสริมประสบการณ์ ให้เครื่องมือที่อาจแตกต่างกันไป เวทีแต่ละเวทีอาจพาไปสู่การพัฒนาเป็นเวทีเพื่อสร้างสภาเด็กต่อไป

 ความพิถีพิถันในกระบวนการและบรรยากาศ

คุณกานต์ ได้สื่อโปสเตอร์ สติกเกอร์มากมายนำมาสร้างบรรยากาศรอบๆ ห้องประชุม จัด display ให้มีบรรยากาศแห่งการเรียนรู้ นอกจากมีสื่อเยอะแยะแล้ว ยังมีทีมพี่ๆ ในที่นี่ได้คุณชาตรี จากคณะเทคนิคการแพทย์มาเป็นผู้ดำเนินการช่วยกัน เป็นตัวกระตุ้นอีกทางให้กับเด็กได้ตื่นตัวตลอดเวลา

IMG_0220.jpg

DSC_1438.jpg

 

IMG_0239.jpg

อาจารย์ประภาพรรณ อาจารย์เป็นประธานหลักสูตรศิลปศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาวิทยาการเสพติด ของสถาบันพัฒนาสุขภาพอาเซียน ได้นำเยาวชนจากโครงการของพระองค์หญิงฯ ซึ่งเป็นเยาวชนในชุมชนแถบเขตบางแคมาพูดคุยถึงประสบการณ์ในการใช้สารเสพติดทุกชนิด ซึ่งส่งผลเสียทั้งเรื่องการเรียน สุขภาพ ครอบครัว และสังคมของพวกเขา

IMG_0237.jpg

เด็กๆ ให้ความสนใจ

IMG_0229.jpg

ผู้ใหญ่ อย่างอสม.ก็ได้เรียนรู้

 

IMG_0273.jpg

อาจารย์หมอสุริยเดว จากสถาบันแห่งชาติเพื่อการพัฒนาเด็กและครอบครัว มาพูดคุยเรื่อง ทุนชีวิต ซึ่งอสม.บางท่านเป็นคุณพ่อ คุณแม่ของเยาวชนที่ได้พามาในวันนั้นด้วยให้ความสนใจพูดคุยแลกเปลี่ยนเรียนรู้กันเป็นพิเศษ

 การดึงประสบการณ์เพื่อการสร้างสรรค์งาน

ในวันสุดท้ายก่อนที่จะมีการพัฒนาโครงการย่อยๆ ของเด็กเพื่อนำไปปฏิบัติในชุมชน ได้พาเด็กๆ ไปรู้จักอำเภอพุทธมณฑลให้มากขึ้น โดยพาเรียนรู้เรื่องราวด้วยชุดภาพ พุทธมณฑล และต่อด้วยเกมเล็กๆ น้อย ซึ่งวันนี้เราได้อาจารย์ประภพจากคณะเทคนิคการแพทย์มาสมทบ และจะมาช่วยเป็น commentator ในการพัฒนาโครงการของเด็กๆ ในช่วงบ่ายอีกแรง

หลังจากที่เด็กๆ ได้เห็นภาพของพุทธมณฑลแล้วก็พาเด็กๆ นั่งสบายๆ นิ่งๆ เงียบๆ หลับตาลง หายใจเข้าช้าๆ หายใจออกยาวๆ พาคิดทบทวน และลองคิดจินตนาการว่าเราอยากเห็นพุทธมณฑลหรือชุมชนของเราเป็นอย่างไรต่อไปประมาณ ๒-๓ นาที ซึ่งเด็กๆ ก็ทำได้ดี .. เมื่อลืมตาขึ้น ทุกโต๊ะก็จะเห็นอุปกรณ์มี กระดาษปรู๊ฟ และสีเทียน ปากกาสักหลาด และให้ทุกคนช่วยกันวาดภาพตามที่เราจินตนาการ เด็กๆ ก็ไม่รอช้ารีบลงมือสร้างสรรค์ผลงานกันทันที ..

IMG_0296.jpg

IMG_0300.jpg

IMG_0302.jpg

IMG_0309.jpg

พี่ๆ จาก กศน.

IMG_0314.jpg

IMG_0317.jpg

IMG_0331.jpg

IMG_0333.jpg

ผลงานของเด็กๆ แต่ละชุมชนที่สร้างสรรค์กันเต็มที่ถึงแม้จะมีเวลา หรือมีอุปกรณ์อันจำกัดแต่ภาพแต่ละภาพก็สามารถสะท้อนประสบการณ์ที่ดีของเด็กๆ ได้เป็นอย่างดี

โครงการที่ได้รับการสนับสนุนจาก สอส./สสส. ยังไม่จบ แถมยังเกิดโครงการที่พัฒนาโดยเด็กๆ ในแต่ละชุมชนขึ้นมาอีก ร่วม ๒๐ โครงการ ซึ่งสะท้อนความถนัด(ทักษะ) ความเข้าใจ(ทัศนะ) ในการทำงานร่วมกันของพวกเขา ซึ่งในช่วง ๓ เดือนพวกเราจะตามลงไปดูพัฒนาการของพวกเขากัน.

IMG_0335.jpg


-------------------------------------------------

เรื่องราว : ณัฐพัชร์ ทองคำ
ภาพ : ณัฐพัชร์ ทองคำ, ไพฑูรย์ กลั่นไพฑูรย์
สถานที่ : สถาบันพัฒนาสุขภาพอาเซียน มหิดล ศาลายา