PROGRAMMED INSTRUCTION

การสอนแบบบทเรียนโปรแกรม  (Programmed Instruction)

   บทเรียนโปรแกรม (Programmed Lesson) คือการจัดระบบการเรียนการสอนที่เปิดโอกาสให้ผู้เรียนประกอบกิจกรรมการเรียนด้วยตนเองตามเนื้อหา ซึ่งจัดไว้เป็นขั้นตอนเล็ก ๆ ผู้เรียนมีโอกาสประเมินผลการเรียนรู้ด้วยตนเอง ด้วยการดูจากผลสะท้อนกลับอยู่เสมอ และบางครั้งก็อาจจะได้รับความรู้เพิ่มเติมในเนื้อหาที่นักเรียนยังมีความรู้ไม่ดีพอ ผู้เรียนจะเลือกเรียนได้ตาม ความสนใจ และก้าวไปตามความสามารถของแต่ละคน  บทเรียนโปรแกรม เป็นการจัดระบบการเรียนการสอนให้ผู้เรียนได้เรียนตามความสามารถของตนเองอย่างมีประสิทธิภาพ ซึ่งผู้ผลิตบทเรียนโปรแกรมอาจจะสร้างออกมาในลักษณะของเครื่องมือที่เรียกว่า เครื่องช่วยสอน หรือในลักษณะของตำรา หนังสือ หรือแบบเรียน ก็เรียกว่า แบบเรียนโปรแกรม หรืออาจจะสร้างในลักษณะอื่น ๆ ซึ่งขึ้นอยู่กับความเหมาะสมในการใช้งาน บทเรียนโปรแกรม เป็นระบบการเสนอบทเรียนอย่างมีระเบียบ ทีละเล็กทีละน้อยแก่ผู้เรียน บทเรียนแต่ละตอน จะมีเรื่องที่จะให้ผู้เรียนเรียนรู้เรื่องใดเรื่องหนึ่งโดยเฉพาะ และจะมีปัญหาถามเกี่ยวกับเรื่องนั้นโดยตรง เพื่อให้ผู้เรียนตอบปัญหานั้นจากนั้นก็จะเฉลยคำตอบที่ถูกเกี่ยวกับเรื่องนั้น
รูปแบบของคอมพิวเตอร์ช่วยการเรียนการสอน
คอมพิวเตอร์ช่วยการเรียนการสอนมีหลายรูปแบบ
(1)  แบบบทเรียนโปรแกรม(Programmed–Instruction Based CAI)
       เป็นการเอาวิธีการสร้างบทเรียนโปรแกรมมาพัฒนาเป็นบทเรียนโปรแกรมคอมพิวเตอร์โดยการเปลี่ยนรูปแบบของบทเรียนโปรแกรมที่เป็นเอกสาร สิ่งพิมพ์ หรือวัสดุที่ใช้กับเครื่องสอน มาเป็นโปรแกรมที่ใช้กับเครื่องอิเล็กทรอนิกส์
ลักษณะของบทเรียนโปรแกรม
บทเรียนโปรแกรมถูกนำมาสร้างในลักษณะต่างๆ กันตามความเหมาะสมของจุดประสงค์ เช่น ในลักษณะของเครื่องสอนหรือบทเรียนโปรแกรม
บทเรียนโปรแกรมมีคุณลักษณะสำคัญดังนี้
                1.กำหนดจุดประสงค์ไว้อย่างชัดเจนหรือเรียกว่าจุดประสงค์เชิงพฤติกรรม
                2. เนื้อหาวิชาถูกแบ่งออกเป็นหน่วยย่อยๆ แล้วนำมาจัดลำดับแต่ละขั้นย่อยๆ เรียกว่า กรอบ (Frame)
                3. ลำดับกรอบของบทเรียนเรียงเอาไว้อย่างต่อเนื่อง จากง่ายไปยาก เหมาะกับความสามารถของผู้เรียน
                4.ผู้เรียนมีโอกาสตอบสองในการเรียน
                5.มีการให้ข้อมูลย้อนกลับทันที ผู้เรียนสามารถตรวจสอบคำเฉลย และอาจารย์อธิบายเพิ่มเติมได้
                6.มีการเสริมแรงช่วยให้ผู้เรียนเกิดความสนใจ
                7.ไม่จำกัดเวลาในการเรียน คนเรียนอ่อนอาจใช้เวลามากกว่าคนเรียนเก่ง แต่ก็สามารถเรียนสำเร็จได้เช่นกัน

                8.มีการวัดผลที่แน่นอนคือทดสอบย่อยระหว่างเรียนทดสอบก่อนเรียนหลังเรียน.1.โปรแกรมแบบการฝึกและการปฏิบัติ

*โปรแกรมลักษณะนี้ช่วยให้ผู้เรียนที่เรียนกับคอมพิวเตอร์ช่วยการเรียนการสอน ได้ฝึกทักาะพิเศษบางอย่างด้วยเทคนิคที่เรียกว่า การฝึกและการปฏิบัติ (Drill - and Practice Program) คือ การฝึกทักษะซ้ำ ๆ กันจนผ่านเกณฑ์จึงฝึกขั้นสูงต่อไป ตัวอย่างทักษะที่สามารถฝึกด้วยโปรแกรมนี้ได้แก่การจับคู่สิ่งของการใช้คำศัพท์ต่างๆการฝึกสะกดคำ

(2)โปรแกรมทบทวน
โปรแกรมแบบนี้ค่อนข้างจะมีบทบาทในการใช้น้อยเพราะเราจะใช้เป็นเพียงโปรแกรมเพื่อนำเข้าสู่ทักษะใหญ่ในรายวิชามากกว่าที่จะเน้นการฝึกทักษะส่วนย่อยและใช้ทบทวนหรือสรุปบทเรียน
ชนิดของบทเรียนโปรแกรม
          1. บทเรียนโปรแกรมแบบเชิงเส้นหรือเส้นตรง (Linear Programmed) จัดลำดับเนื้อหา
บรรจุกรอบ จากกรอบ1 กรอบ2 กรอบ3 ไปจนครบ แต่คนเก่งอาจเรียนได้เร็วกว่าคนอ่อน
          2. บทเรียนโปรแกรมแบบสาขา จัดเนื้อหาย่อยเป็นกรอบแต่จะมีกรอบย่อยแตกออกมาจากกรอบหลัก มีประโยชน์สำหรับให้ความรู้พื้นฐานเพิ่มเติม ผู้เรียนทุกคนไม่จำเป็นต้องเรียนทุกกรอบ คนเรียนเก่งอาจเรียนจบเร็วกว่าคนเรียนอ่อน
          3. บทเรียนโปรแกรมแบบแตกสาขา ไม่มีการจัดหน้าเรียงตามเนื้อเรื่องแบบหนังสือทั่วไป ผู้เรียนต้องเปิดอ่านตามหน้าที่แบบเรียนกำหนดให้ถ้าเป็นบทเรียนโปรแกรมที่ใช้กับเครื่องสอน ผู้เรียนจะถูกสั่งให้กดปุ่มต่างๆ เพื่อเลือกคำตอบที่ถูก เครื่องสอนจะมีการบังคับด้วยกลไกอัตโนมัติให้เลื่อนไปทีละกรอบ
         4. การแตกสาขาลักษณะ มีลักษณะเป็นบ่วง แตกสาขาไปแล้วจะวกกลับมาสู่กรอบยืนเดิม แล้วจึงค่อยเรียนกรอบต่อไป จำนวนสาขาในบ่วงมีตั้งแต่ 2 สาขาขึ้นไป