การฟอกสีฟัน

ปัจจัยที่ทำให้ฟันของเรามีสีเข้มขึ้นโดยทั่วไปจะมี 2 อย่าง คือ
       1.ปัจจัยภายนอก เช่น คราบอาหารที่ทำความสะอาดไม่หมด คราบหินปูน คราบชา กาแฟ บุหรี่ ซึ่งสามารถ กำจัดออกได้ โดยการขูดหินปูนและขัดฟัน
       2. ปัจจัยภายในจากฟันเราเอง เช่น
           -สีจากการกินยาเตตราซัยคลิน ซึ่งจะทำให้มีสีเหลือง เทา น้ำตาล ได้
           -สีจากการกินฟลูออไรด์มากเกินตอนเด็ก
           -ถ้าฟันมีการกระแทกที่รุนแรง อาจมีเม็ดสีจากเลือดไปค้างในเนื้อฟันทำให้ ฟันมีสีเข้มได้
           -สีจากรอยผุ หรือติดสีจากวัสดุอุดฟันเก่าๆ
           -เมื่ออายุมาก ฟันก็จะมีสีเข้มขึ้นโดยธรรมชาติ
           -โรคประจำตัวบางอย่าง แต่พบน้อย

        ถ้าให้ทันตแพทย์ประจำตัวตรวจดู ขูดหินปูน-ขัดฟัน อุดฟันเรียบร้อยแล้ว ยังไม่พอใจกับสีฟัน อยากฟันขาว มีทางเลือกดังนี้
        การฟอกสีฟัน ใช้กับสีที่เข้มไม่มาก หรือจากสีที่เข้มจากอายุที่มากขึ้น สีจากการกินฟลูออไรด์มาก หรือสีจากการกินยาเตตราที่เข้มไม่มาก ทันตแพทย์จะใช้สารที่มี peroxide ปล่อยออกซิเจนที่ไม่สเถียรไปทำปฏิกิริยากับเม็ดสีในเคลือบฟันและเนื้อฟัน ย่อยให้โมเลกุลเล็กลง หรือหมดไป
         การทำเคลือบฟัน หรือ laminated veneer สำหรับฟันที่สีเข้มมากขึ้น ซึ่งจะคล้ายกับการทำครอบฟัน แต่มีการแต่งเนื้อฟันออกน้อยกว่าทำเพื่อความสวยงามโดยเฉพาะรายละเอียดจะไม่ขอกล่าวในที่นี้

การฟอกสีฟันมี 3 แบบ คือ
        1.ให้ ทพ.ฟอกในคลีนิกโดยใช้ hydrogen peroxide หรือ carbamide peroxide ความเข้มข้นสูง 30-35% ฟอกสีฟันโดยใช้ความร้อนหรือแสงช่วย จะเห็นผลเร็ว ไม่ต้องอมถาดฟอกสีฟันที่บ้าน ให้เกิดความรำคาญ แต่อาจต้องเสียเวลามาที่คลีนิก1-6 ครั้ง แสงอาจเป็นแสงที่ฉายวัสดุอุดฟัน แสงโคม ฯลฯ
           ส่วนแสงเลเซอร์ไม่แน่ใจว่าในบ้านเราจะมีคลีนิกหรือรพ.ไหนไว้ฟอกสี เพราะราคาแพง
         2.ให้ ทพ.ทำถาดฟอกสีเฉพาะตัวใส่เจลฟอกสีฟันไปอมเองที่บ้าน เจลมักเป็น carbamide peroxide 10 % ต้องอมในปากราว4-6 ชม. ต้องอยู่ในความควบคุมของทพ.ที่จะปรับระยะเวลาใช้เจลบางชนิด สามารถปรับความเข้มข้นได้ ซึ่งควรให้ทพ.เป็นผู้ปรับเช่นกันมิฉะนั้นอาจเกิดอันตราย กับเนื้อเยื่อในช่องปาก
         3. ซื้อเองที่ซุปเปอร์มาร์เกต มาฟอกเอง แต่ค่อนข้างเสี่ยง เพราะ ถาดฟอกมักขอบไม่พอดีกับฟันของแต่ละคน ยาอาจเกินมาที่เหงือก กัดเนื้อเยื่อในช่องปากเป็นอันตรายได้ นอกจากนี้คนไข้มักอยากขาวเร็ว เลยใช้ยาทั้งเยอะและบ่อย อาจมีอันตรายกับเคลือบฟันได้
          ผู้ป่วยที่ฟอกสีฟันต้องขูดหินปูนจนเหงือกไม่อักเสบอุดฟันให้เรียบร้อยที่รอยผุ เพราะเจลฟอกสีฟัน อาจเข้าไปที่รอยผุถึงโพรงประสาทฟันทำให้ปวด-เสียวได้

การฟอกสีฟันในแต่ละบุคคลจะมีผลการตอบสนองที่แตกต่างกันจาก
         1 .ตำแหน่งสี ถ้าอยู่ในเนื้อฟันจะฟอกยากใช้เวลานานกว่า
         2 .ความเข้มและชนิดของสี สีที่อ่อนจะฟอกง่ายและเร็ว สีที่ตอบสนองต่อการฟอกได้ดี จากมากไปน้อย คือ เหลือง เทาอ่อน น้ำตาลอ่อน เหลืองเข้ม น้ำตาลเข้ม เทาดำ สีที่ฟอกอาจกลับมาคล้ำใหม่ใน3-8 ปีขึ้นกับสีของแต่ละบุคคล สีวัสดุอุดที่มีสีเหมือนฟันเดิมจะไม่ซีดไปตามการฟอก พอฟอกจนขาวแล้วต้องอุดใหม่ ภายหลังฟอกจนสีคงที่ประมาณ 1 สัปดาห์ ราคาถ้าฟอกทั้งปากตกประมาณ 6000-10000 ขึ้นกับวิธีการของทันตแพทย์