น้ำสกัดจากมูลสุกร
อุปกรณ์
- มูลสุกรแห้ง 1 กก.
- ถังหมัก
- ถุงตาข่ายหรือมุ้งเขียว
- น้ำสะอาด 10 ลิตร
วิธีการทำ
- มูลสุกรบรรจุในถุงไนลอน(มุ้งเขียว) มัดปากให้แน่น
- แช่ในน้ำอัตราส่วนมูลสุกร 1 กิโลกรัมต่อน้ำ 10 ลิตร ปิดฝาถังหมักให้สนิท หมักไว้ 24 ชั่วโมง
- ครบ 24 ชั่วโมง ยกถุงบรรจุมูลสุกรออกจากถัง นำน้ำสกัดส่วนใสที่ได้มาเจือจางกับน้ำ เพื่อใช้เป็นปุ๋ยรดทางดินหรือฉีดพ่นทางใบ ส่วนกากมูลสุกรสามารถนำไปเป็นปุ๋ยทางดิน
ข้อจำกัดการใช้น้ำสกัดมูลสุกร
- การฉีดพ่นทางใบ ไม่ควรให้มากเกินไป ควรใช้ในอัตราที่เหมาะสมหรือตามคำแนะนำ หากพืชได้รับปุ๋ยที่มีความเข้มข้นสูงหรือในปริมาณที่มากเกินไปอาจทำให้ใบพืชเหลือง
- ไม่ควรใช้ร่วมกับการให้ธาตุอาหารเสริมชนิดอื่น เนื่องจากพืชจะได้รับธาตุอาหารมากเกินไป
การใช้ประโยชน์
การใช้ประโยชน์ในนาข้าว
1.1 การหมักตอซังโดยไม่ต้องเผา ประโยชน์ คืนธาตุอาหารในตอซังให้กับดิน ทำให้ดินมีอินทรีย์ธาตุอาหารเพิ่มขึ้น ดินโปร่ง รากข้าวแผ่กระจายในดินได้ดีขึ้น ต้นข้าวแข็งแรง อีกทั้งเมล็ดข้าวดีด ข้าวปน และหญ้าที่ตกหล่นในแปลงนาจะถูกย่อยสลายไปด้วยการหมัก ทำได้ทันทีหลังเก็บเกี่ยวข้าว โดยไม่ต้องนำฟางข้าวออกและไม่ต้องเผาตอซัง
ปฏิบัติดังนี้
- หว่านมูลสัตว์แห้ง เช่น มูลสุกร มูลโค อัตรา 250 กก.ต่อ ไร่ให้ทั่วแปลง
- ใช้ปุ๋ยอินทรีย์น้ำ (หมักจากผัก ผลไม้ หรือสัตว์) จำนวน 5 ลิตรต่อไร่ผสมน้ำ 100 ลิตร จากนั้นเทน้ำหมักไปกับน้ำที่ปล่อยเข้านาหรือสาดให้ทั่วแปลงนาแล้วใช้รถย้ำฟางให้จมดินหรือปล่อยให้น้ำท่วมฟางข้าวให้ย่อยสลายประมาณ 15 วันค่อยทำเทือกเพื่อเตรียมหว่านหรือปักดำ
1.2 ใช้น้ำสกัดมูลสุกรแช่เมล็ดพันธ์ข้าว ประโยชน์ ช่วยให้เมล็ดข้าวมีธาตุอาหารสะสมในเมล็ดมากขึ้น ต้นและรากอ่อนเจริญได้เร็ว
ปฏิบัติดังนี้
วิธีที่
1 นำน้ำสกัดมูลสุกร 1
ลิตรผสมน้ำ 20 ลิตร
แช่เมล็ดพันธุ์ข้าวที่บรรจุในกระสอบเป็นเวลา 8- 12
ชั่วโมง
นำข้าวขึ้นจากน้ำแล้วใช้น้ำสกัดที่เหลือราดลงบนกระสอบข้าวประมาณ
4-5
ชั่วโมงต่อครั้งหรือเมื่อข้าวแห้งจนเมล็ดข้าวงอกพร้อมที่จะปลูก
วิธีที่ 2 หากข้าวมีปริมาณมาก ให้แช่ข้าวในน้ำตามปกติ แต่เมื่อนำข้าวขึ้นจากน้ำแล้วให้ใช้น้ำสกัดมูลสุกร 1 ลิตรผสมน้ำ 20 ลิตร ราดลงบนกระสอบข้าวประมาณ 4-5 ชั่วโมงต่อครั้งหรือเมื่อข้าวแห้งจนเมล็ดข้าวงอกพร้อมที่จะปลูก
1.3 ใช้น้ำสกัดมูลสุกรฉีดพ่นทางใบ ประโยชน์ ช่วยทำให้พืชได้รับธาตุอาหารหลัก ธาตุอาหารรองและจุลธาตุอาหารเร็วขึ้น ช่วยทำให้ข้าวมีการเจริญเติบโตอย่างรวดเร็ว ใบเขียว ใบตั้งทำให้พืชมีการสังเคราะห์แสงได้อย่างเต็มที่ อีกทั้งแมลงศัตรูพืชขาดแหล่งอาศัย ข้าวมีความแข็งแรง ต้านทานต่อโรคและแมลงศัตรูพืช เก็บเกี่ยวได้เร็วขึ้น เมล็ดข้าวเต่ง ได้ผลผลิตมากขึ้น
1.4 ใช้น้ำสกัดมูลสุกรรดให้พืชทางดิน ประโยชน์ ช่วยทำให้พืชได้รับธาตุอาหารหลัก ธาตุอาหารรองและจุลธาตุผ่านทางรากได้เร็วขึ้น เป็นการให้ปุ๋ยที่ประหยัดค่าใช้จ่าย และให้ผลเร็ว
ตาราง : การให้น้ำสกัดมูลสุกรในนาข้าว
ช่วงอายุข้าว |
การใช้ |
15 วัน |
- ฉีดน้ำสกัดมูลสุกรทางใบ โดยใช้ น้ำสกัดมูลสุกร 1 ลิตร เติมน้ำ 20 ลิตร พร้อมสารจับใบ 3-5 ซีซี ฉีดพ่นช่วงเช้าหรือเย็น อัตรา 40 ลิตร ต่อไร่ |
30 วัน |
- ฉีดน้ำสกัดมูลสุกรทางใบ โดยใช้ น้ำสกัดมูลสุกร 1 ลิตร เติมน้ำ 20 ลิตร พร้อมสารจับใบ 3-5 ซีซี ฉีดพ่นช่วงเช้าหรือเย็น อัตรา 40 ลิตร ต่อไร่- ให้น้ำสกัดมูลสุกรทางดิน อัตรา 100 ลิตรต่อไร่ |
45 วัน |
- ฉีดน้ำสกัดมูลสุกรทางใบ โดยใช้ น้ำสกัดมูลสุกร 2 ลิตร เติมน้ำ 20 ลิตร พร้อมสารจับใบ 3-5 ซีซี ฉีดพ่นช่วงเช้าหรือเย็น อัตรา 40 ลิตร ต่อไร่ |
60 วัน |
- ฉีดน้ำสกัดมูลสุกรทางใบ โดยใช้ น้ำสกัดมูลสุกร 2 ลิตร เติมน้ำ 20 ลิตร พร้อมสารจับใบ 3-5 ซีซี ฉีดพ่นช่วงเช้าหรือเย็น อัตรา 40 ลิตร ต่อไร่- ให้น้ำสกัดมูลสุกรทางดิน อัตรา 100 ลิตรต่อไร่ |
75 วัน |
- ฉีดน้ำสกัดมูลสุกรทางใบ โดยใช้ น้ำสกัดมูลสุกร 2 ลิตร เติมน้ำ 20 ลิตร พร้อมสารจับใบ 3-5 ซีซี ฉีดพ่นช่วงเช้าหรือเย็น อัตรา 40 ลิตร ต่อไร่- กรณีที่ข้าวออกรวงไม่สม่ำเสมอให้ฉีดน้ำสกัดมูลสุกรทางใบบริเวณข้าวเจริญเติบโตช้า |
การใช้ประโยชน์ในแปลงพืชผัก
2.1 ใช้มูลสุกรหมัก หรือกากตะกอนมูลสุกร เนื่องจากผักเป็นพืชอายุสั้น จึงควรใช้มูลสัตว์ที่ผ่านการย่อยสลายมาแล้ว ซึ่งจะมีธาตุอาหารที่พืชสามารถนำไปใช้ประโยชน์ได้ทันทีและยังมีธาตุไนโตรเจนอยู่สูงเหมาะสำหรับพืชที่ต้องการทางใบ หรือลำต้นอวบใหญ่
วิธีการใช้ ให้ใส่ ปุ๋ยมูลสุกรประมาณ 0.5- 1 กก. ต่อพื้นที่ 1 ตารางวา จากนั้นพรวนดินเพื่อเตรียมปลูกต่อไป
2.2 ใช้น้ำสกัดมูลสุกรแช่เมล็ดพันธุ์ก่อนปลูก ทำให้เล็ดผักงอกเร็วและเจริญตั้งตัวได้เร็วกว่าเมล็ดที่ไม่ได้แช่
วิธีการใช้ นำน้ำสกัดจากมูลสุกร 1 ลิตรผสมน้ำ 20 ลิตร แล้วนำเมล็ดพันธุ์พืชที่จะปลูก แช่ประมาณ 6-12 ชั่วโมง ก่อนหว่าน หรืออาจผึ่งลมให้แห้งก่อนปลูก
2.3 ใช้น้ำสกัดมูลสุกรฉีดพ่นทางใบ ประโยชน์ ทำให้พืชได้รับธาตุอาหารต่าง ๆ เพิ่มมากขึ้น พืชจะมีสีเขียวเข็ม ใบมีขนาดใหญ่ หนาและยาวขึ้น กาบใบหรือก้านใบแข็งมีลักษณะตั้งขึ้น พืชมีน้ำหนักใบและลำต้นดีขึ้น
วิธีการใช้ ใช้น้ำสกัดมูลสุกร 1 ลิตร ผสมน้ำน้ำ 10- 20 ลิตร พร้อมสารจับใบ 3-5 ซีซี ฉีดพ่นช่วงเวลาเช้าหรือเย็น สัปดาห์ละครั้ง ไม่ควรเติมกากน้ำตาลเพราะจะทำให้เกิดเชื้อรา
2.4 ใช้กากตะกอนมูลสุกรโรยบางๆ ทางดินหลังจากพืชโตแล้วก่อนเก็บเกี่ยวจะทำให้พืชเก็บเกี่ยวได้เร็วขึ้นหรือหลังเก็บเกี่ยวจะทำให้การเก็บเกี่ยวในครั้งต่อไปเร็วขึ้น ออกไปได้อีกและยืดอายุการเก็บเกี่ยว
2.5
ใช้น้ำสกัดมูลสุกรรดให้พืชทางดิน
ก่อนหว่านเมล็ดหรือในช่วงที่เร่งการเจริญเติบโตทาง
ลำต้นละใบ โดยใช้น้ำสกัดมูลสุกร 1 ลิตร
ผสมน้ำ 10 ลิตร รดทางดิน
หมายเหตุ
น้ำสกัดมูลสุกรส่วนใสสามารถหมักเก็บไว้ได้นาน ซึ่งจะทำให้น้ำสกัดยิ่งใสขึ้น มีธาตุอาหารในรูปที่พืชสามารถใช้ประโยชน์ได้ในปริมาณที่มากขึ้นและยังช่วยลดกลิ่นลงได้ การทำน้ำสกัดมูลสุกรจะทำให้ประหยัดกว่าการใช้มูลสุกรเป็นปุ๋ยทางดิน เนื่องจากมูลสุกร 1 กก. หมักน้ำ 10 ลิตร จะได้น้ำสกัด 8 ลิตรและเจือจางต่อจะได้ 80 – 160 ลิตร
เรียบเรียงโดย....