“มหัศจรรย์แห่งน้ำ”
น้ำเป็นทรัพยากรธรรมชาติที่มีคุณค่ายิ่งแก่มวลมนุษย์ น้ำมีความผูกพันกับวิถีชีวิตของคนไทยสืบต่อกันมาทุกยุคทุกสมัย และมีบทบาทสำคัญอย่างมากต่อการอยู่รอดของสิ่งมีชีวิตทั้งมวลบนโลกใบนี้ น้ำเป็นสัญลักษณ์แห่งการเริ่มต้น การดำรงอยู่ และการสิ้นสุดของสรรพสิ่ง โดยปรากฏในรูปแบบของพิธีกรรม วัฒนธรรมและประเพณี เป็นเครื่องหมายของความสะอาดบริสุทธิ์ ความชุ่มฉ่ำ ร่มเย็น ไม่ว่าเราจะทำให้น้ำร้อนขึ้นด้วยวิธีใด ชั่วระยะเวลาหนึ่งน้ำก็จะกลับมาเย็นดังเดิม
นอกจากนี้น้ำยังมีความหมายถึงการประสานสามัคคีอีกด้วย ทั้งนี้เพราะน้ำเป็นสิ่งที่ไม่แยกจากกัน แม้จะใช้สิ่งอื่นคั่นไว้ เมื่อเอาสิ่งนั้นออก น้ำก็จะหลอมรวมกันเหมือนเดิมอย่างแนบสนิท ไม่มีรอยร้าวใดๆ ทั้งสิ้น ฉะนั้น มนุษยชาติจึงใช้น้ำทำหน้าที่เป็นตัวกลาง ประสานความศรัทธาของมนุษย์ในรูปแบบต่างๆ และนั่นเองคือความมหัศจรรย์ของน้ำ ที่ปรากฏอยู่บนพื้นพิภพ ทั้งเรื่องราว ความเชื่อ และความเป็นจริง
น้ำจากมวยผมพระแม่ธรณี
ในสมัยพุทธกาล เมื่อครั้งที่พระโพธิสัตว์กำลังตรัสรู้นั้น พญามารได้ยกทัพมาขัดขวาง ข่มขู่ แต่ด้วยบุญบารมี พระแม่ธรณีได้ปรากฏกายขึ้นบิดมวยผม ทำให้เกิดน้ำท่วมใหญ่พัดพากองทัพมารแตกพ่ายไป ครั้นวันรุ่งขึ้นพระโพธิสัตว์ก็ตรัสรู้เป็นพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ด้วยเหตุนี้ น้ำจากมวยผมพระแม่ธรณีจึงเป็นความมหัศจรรย์ของน้ำที่ทรงคุณค่าต่อพุทธศาสนา
น้ำเสี่ยงทาย
สิ่งต่าง ๆ ที่เกิดขึ้นกับชีวิตล้วนเป็นสิ่งไม่แน่นอน ดังนั้นเพื่อความสบายใจ มนุษย์เราจึงมีความเชื่อเรื่องโชคชะตาและการเสี่ยงทาย การใช้น้ำในการเสี่ยงทาย นับเป็นความเชื่อที่มีมาแต่ครั้งพุทธกาล ก่อนตรัสรู้ องค์พระสัมมาสัมพุทธเจ้า ก็ได้มีการลอยถาดข้าวมธุปายาสของนางสุชาดา เพื่อเป็นการเสี่ยงทายว่าจะได้บรรลุสัมมาสัมโพธิญาณหรือไม่ หรือกระทั่งในวรรณคดีอย่างลิลิตพระลอก็มีความเชื่อเรื่องการเสี่ยงทายกับแม่น้ำกาหลง เป็นต้น
น้ำอมฤต
เมื่อครั้งที่เหล่าเทวดาและอสูรใช้พญานาคพันรอบเขาพระสุเมรุ เพื่อกวนเกษียรสมุทรนั้น ได้เกิดของ 14 สิ่งผุดขึ้นมาด้วย และน้ำอมฤตหรือน้ำทิพย์ ก็เป็นหนึ่งในของวิเศษที่เกิดจากพิธีนั้น ครั้นเมื่อเกิดอมฤต พระราหูจึงแอบคว้าไปดื่ม แต่พระจันทร์เห็น จึงบอกพระนารายณ์ พระองค์จึงขว้างจักรไปตัดคอพระราหูขาดเป็น 2 ท่อน แต่ด้วยฤทธิ์ของน้ำอมฤต จึงทำให้พระราหูไม่ตาย และตามล้างแค้นพระจันทร์ ดังนั้น เมื่อพระราหูเห็นพระจันทร์ จึงตรงเข้ากัดกินตั้งแต่นั้นเป็นต้นมา
น้ำอบ น้ำปรุง
เป็นน้ำที่ผ่านการอบด้วยดอกไม้และเทียนหอม เพื่อให้มีความหอมเย็นใช้ในการประกอบพิธีในงานมงคลตามประเพณีของไทย โดยเฉพาะช่วงสงกรานต์ หรือเทศกาลขึ้นปีใหม่ไทย จะใช้ในการสรงน้ำพระรดน้ำดำหัวผู้ใหญ่ และประพรมกันเพื่อเป็นการมอบสิ่งดีๆ และส่งความสุขร่มเย็นให้แก่กัน
น้ำมนต์
น้ำมนต์เป็นน้ำอันเป็นมงคล ที่ผ่านการเข้าพิธีบริกรรมคาถาปลุกเสก ให้มีความศักดิ์สิทธิ์ตามความเชื่อของชาวพุทธ ใช้ประกอบในพิธีมงคลต่าง ๆ เพื่อให้เป็นสิริมงคล และให้มีโชคลาภ ใช้ประพรม ดื่ม อาบ สะเดาะเคราะห์ และปัดเป่าภูตผีและสิ่งชั่วร้าย
น้ำกระสายยา
น้ำกระสายยา เป็นเครื่องแทรกในตัวยา เพื่อให้ยานั้นมีผลตามต้องการตรงกับโรค ทั้งยังสามารถช่วยเสริมฤทธิ์ของตัวยาด้วย น้ำกระสายยาหลายชนิดมักมีสรรพคุณเป็นยา เช่นเดียวกับเครื่องยาหลักต่างๆ ดังนั้นจึงนับได้ว่าน้ำกระสายยาเป็นสิ่งแสดงถึงความมหัศจรรย์ของน้ำที่สามารถผสมผสานรวมกับสรรพสิ่งต่างๆ ได้เป็นอย่างดีและช่วยเสริม หรือดึงเอาคุณสมบัติ รวมถึงคุณค่าในสิ่งนั้นๆ ออกมาให้เป็นประโยชน์ ได้อย่างน่าอัศจรรย์
น้ำสังข์มงคล
ประเพณีมงคลสมรสของไทย ใช้สังข์อันเป็นภาชนะมงคลใส่น้ำมนต์ รดคู่บ่าวสาวเพื่ออวยพรให้ทั้งคู่อยู่กันยั่งยืน มีความสุขในตำนานกล่าวไว้ว่า สังข์อสูรลักเอาพระเวทไปซ่อนไว้ในหอยสังข์ จนพระนารายณ์ต้องอวตารไปปราบ แล้วล้วงเอาพระเวทออกมา ดังนั้นที่ปากสังข์จึงมีรอยพระหัตถ์ของพระนารายณ์อยู่ สังข์จึงถือเป็นสิ่งมงคล เพราะเคยรองรับพระเวทไว้
น้ำฝน
ฝนที่ตกลงมาบนโลกเรานั้น นับว่าเป็นวัฏจักรอันน่ามหัศจรรย์ของวงจรน้ำที่หมุนเวียนอยู่ในโลกนี้อย่างไม่มีที่สิ้นสุด เริ่มจากน้ำบนผิวโลกได้รับความร้อนจนระเหยและกลายเป็นไอลอยขึ้นไปรวมตัวกับไอน้ำที่พืชคายออกมา แล้วกลายเป็นเมฆ เมื่อเมฆลอยไปกระทบความเย็น ก็จะกลั่นตัวกลายเป็นน้ำฝนตกลงมาสู่โลก เพื่อสร้างคุณประโยชน์ อันเอนกอนันต์แก่มวลมนุษย์ และสรรพสัตว์
น้ำประปา
เป็นน้ำที่ผ่านกรรมวิธีผลิตจนสะอาด ได้มาตรฐาน และเป็นปัจจัยหลักในชีวิตประจำวัน ทั้งด้านอุปโภคบริโภคของคนไทยในปัจจุบัน ซึ่งเป็นเพราะพระมหากรุณาธิคุณขององค์ระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 5 ที่ทรงมีพระราชดำริ จัดตั้งการประปาขึ้นในประเทศไทย เมื่อ พ.ศ. 2457
น้ำพุร้อน
น้ำพุร้อนเป็นความมหัศจรรย์ของน้ำที่พวยพุ่งออกมาจากใต้พื้นโลก นำพาเอาความร้อนและแร่ธาตุต่างๆขึ้นมา ให้มวลมนุษย์ได้ใช้อาบและใช้ดื่มเพื่อรักษาโรครวมทั้งใช้บำรุงสุขภาพให้แข็งแรง และพื่อ ความงาม ตลอดจนการใช้พลังงานจากน้ำพุร้อนนี้อีกด้วย
พลังน้ำผลิตไฟฟ้า
หยดน้ำแต่ละหยาดเมื่อรวมตัวกันกลับมีพลังมหาศาล สามารถใช้ผลิตกระแสไฟฟ้า ซึ่งเป็นพลังงานสำคัญในปัจจุบันได้อย่างน่าอัศจรรย์ ด้วยเหตุนี้ความสว่างไสวยามค่ำคืน และความสะดวกสบายจากเครื่องใช้ไฟฟ้าที่มนุษย์ใช้อยู่นั้น จึงล้วนเป็นพลังงาน อันเกิดจากความมหัศจรรย์ของน้ำ
"น้ำมีประโยชน์มากมายหลายอย่าง เราควรใช้น้ำอย่างรู้คุณค่า"
เรียน คุณศราวุธ
ขอบคุณสำหรับความรู้ดีๆแล้วจะนำไปเล่าให้นักเรียนฟังค่ะ