การพัฒนางานแบบมีส่วนร่วม
การบริหารงานแบบมีส่วนร่วม เป็นส่วนหนึ่งของกระบวนการจัดการคุณภาพ เพื่อให้หน่วยงานได้รับความร่วมมือหรือตระหนักในความสำคัญของทุกคน ทุกส่วนที่เกี่ยวข้องกับงานที่ทำ เป็นการแสวงหาความเข้าใจตรงกันในการดำเนินงาน ผู้นำควรใช้การบริหารงานแบบมีส่วนร่วมเพื่อก่อให้เกิดประสิทธิภาพในการทำงาน แนวทางการสร้างและสนับสนุนการมีส่วนร่วมประกอบด้วย
1. การพัฒนาความรู้สึกรับผิดชอบ ซึ่งเป็นการที่บุคคลในฐานะต่าง ๆ ต้องก่อความรู้สึกและสร้างแรงกระตุ้นต่อบุคคลอื่น ๆ ให้มีความคิดริเริ่ม สร้างสรรค์ บนพื้นฐานแห่งความที่บุคคลมีความมั่นใจว่าเหตุและผลทางความคิดจะได้รับการสนับสนุน
2. การริเริ่มลักษณะแห่งพฤติกรรมบุคคล เป็นข้อคิดแห่งการสร้างรูปลักษณ์ของการแสดงออกของบุคคล ลดและขจัดปมความคิดแย้งหรือความขลาดกลัวจากพฤติกรรมบุคคลให้ลดน้อย สร้างความกล้าต่อการแสดงออก
3. การเปิดโอกาสเพื่อการแลกเปลี่ยน ย่อมเป็นผลดีต่อกลุ่มและบุคคลได้ในระดับกระทำ เพราะโอกาสเพื่อการแลกเปลี่ยนความคิดเห็นใด ๆ หรือประสบการณ์มักถูกปิดกั้นด้วยคำสั่งหรือความคิดเบื้องบน การเปิดโอกาสให้ทุกคนได้แลกเปลี่ยนย่อมส่งผลต่อเหตุและผลในการพัฒนาความคิดต่าง ๆ ได้
4. การสนับสนุนแนวความคิดที่สามารถเป็นแบบอย่างได้ ซึ่งการสนับสนุนแนวคิดเหล่านั้นสามารถดำเนินการในทิศทางของงบประมาณหรืออื่นใดเป็นสิ่งที่ก่อให้เกิดผลแห่งการสร้างสถานะบุคคลให้ไว้วางใจองค์กรให้ความร่วมมือต่อองค์กรได้มาก
5. สถานการณ์เพื่อการบริหารหรือจัดการ ผู้บริหารต้องคำนึงถึงสถานการณ์ในการจัดการงานด้วยเสมอ เพื่อผลสูงสุด การเลือกแบบการบริหารใด ๆ ย่อมส่งผลต่อการมีส่วนร่วมได้ ปัจจุบันการบริหารส่วนใหญ่ มุ่งแบบการมีส่วนร่วมเพราะเป็นการเปิดโอกาสแห่งบรรยากาศการริเริ่มสร้างสรรค์
6. การมองหาความคิดเฉพาะในส่วนที่ดี เป็นมุมมองของการบริหารที่ต้องการผลสัมฤทธิ์ว่าเมื่อบุคคลใดเสนอแนวคิดเพื่องานแล้วควรได้เห็นความเหมาะสมและทิศทางการเสนอของบุคคลอื่น ๆ ด้วยดี มิใช่มุ่งแนวทางเพื่อความขัดแย้งหรือสร้างฐานการไม่ยอมรับให้เกิดขึ้น
7. จูงใจให้เกิดการสร้างกระบวนการความคิดให้เกิดในทุกกลุ่มงาน การสร้างแรงจูงใจย่อมเป็นผลต่อบุคคลที่ก้าวมาสู่การต้องการมีส่วนร่วมเสมอหากผลตอบแทนเหล่านี้มีคุณค่าและประโยชน์ต่อตน ทั้งนี้ย่อมขึ้นกับปฏิกิริยาของบุคคลโดยรวมขององค์กรด้วยว่าจะทำให้ได้เพียงใด
( กรมโยธาและผังเมือง , 2553 )
การเปิดโอกาสให้ทุกคนมีการนำเสนอความคิดเป็นแนวทางที่ผู้บริหารจะได้ทราบถึงความรู้สึกนึกคิด ที่หลบซ่อนอยู่ภายในใจของแต่ละบุคคล เพื่อจะได้นำข้อมูลเหล่านั้นมาบริหารจัดการให้เข้าถึงจิตใจคนให้มากที่สุด หากการเปิดโอกาสให้ผู้ร่วมงานหรือผู้ใต้บังคับบัญชาได้มีโอกาสแสดงความคิดเห็นหรือนำเสนอปัญหา นอกจากจะเป็นการให้ความสำคัญและยอมรับในตัวบุคคลแล้ว ยังทำให้ผู้บริหารได้ข้อมูลที่เป็นประโยชน์ในการทำงานเพราะผู้ที่ทำงานเท่านั้นจึงจะมีความลึกซึ้งถึงปัญหาในงานที่ทำ หากผู้มีส่วนร่วมนำเสนอความคิดเป็นบุคคลที่ใช้บริการของหน่วยงานจะทำให้ทราบถึงความต้องการ ลดความขัดแย้งและเป็นแนวทางในการพัฒนางานได้ดีอีกทางหนึ่ง
การที่บุคคลใดจะเป็นผู้พัฒนาตนเองให้เป็นบุคคลที่บริหารงานแบบมีส่วนร่วมนั้น ต้องมีคุณลักษณะที่เอื้ออำนวยต่อการเปิดใจกว้างเปิดรับสิ่งใหม่ ๆ รับฟังและเคารพต่อความคิดเห็นของบุคคลอื่น และพร้อมที่จะให้ความร่วมมือหากความคิดเห็นนั้นมีประโยชน์ต่อองค์กร ก่อนที่องค์กรจะบริหารจัดการแบบมีส่วนร่วมต้องมีการพัฒนาหรือให้ความสำคัญกับบุคคลผู้ที่จะมาเป็นแนวร่วมโดยมีกิจกรรมส่งเสริมให้เกิดคุณสมบัติต่าง ๆ ในตัวบุคคลเสียก่อน เพื่อให้เกิดแนวความคิดร่วมในวัตถุประสงค์เดียวกับคือนำองค์กรสู่ความสำเร็จ
คุณสมบัติของบุคคลเพื่อการมีส่วนร่วม ควรมีลักษณะดังนี้
1. หาแนวคิดและวิธีการในการทำสิ่งต่างๆ ให้ดีขึ้นเสมอตลอดเวลา
2. แสดงความคิดเห็นเพื่อปรับปรุงสิ่งต่างๆ ขึ้นมาเอง
3. รู้จักใช้เวลาอย่างมีประสิทธิภาพ
4. วางแผนไว้ล่วงหน้าโดยมีระยะเวลา
5. มีทัศนคติที่ดีต่องานที่ทำ
6. เป็นสมาชิกที่ดีและเป็นผู้นำที่ดีด้วย
7. สร้างแรงกระตุ้นต่อตนเองและรู้ว่าอะไรคือแรงจูงใจ
8. รู้งานทุกส่วนและหน้าที่อย่างดี
9. มีมนุษยสัมพันธ์ดี
10. สำนึกถึงการสูญเปล่าและรู้ต้นทุน
11. แสวงหาแรงจูงใจที่ไม่มีเงินเกี่ยวข้อง
12. ปรับและรับฟังความคิดเห็นได้ในทุกระดับ
13. สนใจงานที่ทำแทนการพยายามหางานทำที่สนใจ
14. มีความสม่ำเสมอ
15. เชื่อว่าการทำงานเป็นผลให้ฉลาดและไม่เป็นเรื่องหนักงาน
16. ไม่บ่น
17. ทำงานได้ดีกว่ามาตรฐาน
18. นิสัยในการทำงานที่ดี
19. เรียนรู้สิ่งต่างๆได้เร็วและทันสมัย
20. มีประวัติดีและก่อผลงานสม่ำเสมอ ( กรมโยธาและผังเมือง , 2553 )
การบริหารจัดการคุณภาพเป็นหน้าที่ของทุกฝ่ายที่ต้องร่วมมือกับให้เกิดความสำเร็จของงาน การบริหารจัดการโดยให้ทุกคนมีส่วนร่วมเป็นกลยุทธ์หนึ่งที่สามารถนำพาองค์กรสู่ความสำเร็จได้เช่นกัน หากทุกคนตระหนักถึงความสำคัญขององค์กรที่ต้องการความร่วมมือจากทุกฝ่าย ผู้บริหารต้องมีวิธีการในการกระตุ้นจิตสำนึกผู้ใต้บังคับบัญชา ผู้ร่วมงานมีความปราถนาดีต่อผู้บังคับบัญชาและองค์กร สิ่งเหล่านี้จะช่วยส่งเสริมให้เกิดความสำเร็จในองค์กรได้เป็นอย่างดี