พวกเราได้เรียนรู้วิธีการดูแลแผลเรื้อรังจากโรคเบาหวานด้วยวิธีการ Off loading

 สวัสดีครับ,ค่ะ วันนี้กลุ่มพวกเราได้มาปฏิบัติงานที่รพ. สงฆ์   เป็นโอกาสดีที่ได้มาเรียนรู้เกี่ยวกับ DM Foot Clinic  ซึ่งครั้งนี้พวกเราได้เรียนรู้วิธีการดูแลแผลเรื้อรังจากโรคเบาหวานด้วยวิธีการ Off loading
 แผลที่เท้าของผู้ป่วยโรคเบาหวานส่วนใหญ่จะเป็นแผลเรื้อรัง   ซึ่งต้องได้รับการดูแลรักษาอย่างต่อเนื่อง  แผลจะหายเร็วหรือช้านั้นขึ้นกับการดูแลจากแพทย์และตัวผู้ป่วยเอง   ผู้ป่วยที่เอาใจใส่ดูแลแผล  และระวังไม่ให้เกิดแผลลุกลาม ก็จะหายเร็ว   ผู้ป่วยที่ขาดการดูแลเอาใจใส่ก็จะทำให้แผลลุกลามมากขึ้น จนอาจต้องสูญเสียขาไป ซึ่งทำให้คุณภาพชีวิตผู้ป่วยต่ำลงทั้งๆที่เป็นสิ่งที่ป้องกันได้ 

 สำหรับพระสงฆ์ที่เป็นโรคเบาหวานที่มีแผลที่เท้านั้นส่วนใหญ่จะเป็นเป็นแผลเรื้อรังที่ลุกลามมากขึ้นเรื่อยๆ  เนื่องจากพระสงฆ์ต้องปฏิบัติกิจของสงฆ์และต้องเดินมาก  บางครั้งเดินเท้าเปล่าทำให้แผลติดเชื้อ แผลลึกมากขึ้น  และเกิดแผลใหม่   เมื่อแผลเป็นระยะที่รุนแรงแล้ว  แผลจะหายได้ค่อนข้างช้า   อาจจะต้องนอนพักรักษาอยู่รพ.นานหลายสัปดาห์  
การรักษาแผลนอกจากจะต้องทำแผลทุกวันแล้ว  เรายังจะต้องระวังการซ้ำเติมที่แผลเดิม   การเดินลงน้ำหนักที่แผลทำให้เกิด repetitive minor trauma  แผลจึงเรื้อรัง     ที่คลินิกนี้มีการรักษาหนึ่งที่แก้ปัญหานี้ เรียกวิธีนี้ว่า  Off Loading   หลักการ คือ การลดแรงกดที่จะไปลงที่แผล    โดยกระจายน้ำหนักไปลงที่ส่วนอื่นที่ไม่เป็นแผล  

สำหรับผู้ป่วยที่มารักษาในวันนี้เป็นแผลเรื้อรังที่เท้าข้างซ้าย  เคยรักษาให้ดีขึ้นแล้วครั้งหนึ่ง  แต่หลังจากกลับไปแผลก็เป็นมากขึ้นเรื่อยๆ  ซึ่งครั้งนี้เราจะรักษาด้วยวิธีการ off loading  โดยทำเป็น Total Contact casting


 เพื่อช่วยให้แผลหายเร็วขึ้น   จะขอบรรยายไปพร้อมกับรูปนะครับ


Total Contact casting
 
ขั้นตอนการทำ
 
      
 ใส่ถุงเท้า   บุฟองน้ำบริเวณฝ่าเท้า ขา  เพื่อบุเฝือกและสอดสายยางเข้าไปใต้ถุงเท้า เพื่อสะดวกในการตัด

เตรียมเฝือก  โดยการใส่น้ำหมาดๆ และลูบให้ทั่ว
 
วางเฝือกที่เตรียมไว้  ทับตามแนวดังรูป
 
 พัน elastic bandage ทับ เฝือก
 

ยืนลงน้ำหนัก เพื่อให้เฝือกเข้ารูป
 
หลังจากเฝือกแข็งดีแล้ว  ถอดเฝือกออก และ ใช้เลื่อยตัดเฝือกบริเวณที่ตรงกับแผลออก
 
จะเห็นเป็นดังรูป
 
 อาจารย์กำลังพันเฝือกสำเร็จรูปทับอีกครั้ง
 
หลังจากพันเฝือกเสร็จแล้ว  ใช้กรรไกรตัดเฝือกตามแนวของสายยางที่ใส่ไว้ตั้งแต่แรก
 


หลังจากตัดเฝือกและ ถอดออกจากขาผู้ป่วยแล้ว   นำมาติดเทปผ้าพันรอบรอยตัดเพื่อป้องกันไม่ให้ขอบเฝือกไปขีดข่วนผิวหนัง
 
ตอกหมุด  เพื่อทำสายรัดเวลาใส่
 


สวมถุงเท้าเข้าไปก่อนใส่เฝือก
 
 เสร็จแล้ว
 
แสดงด้านฝ่าเท้า   บริเวณ ที่เว้นช่องไว้ คือจุดที่มีแผล 


  ลองทดลองเดิน บน Harris  mat เพื่อดูการกระจายตัวของแรงที่ฝ่าเท้า


การกระจายแรงที่ Harris  mat  ของเท้า ก่อนใส่ cast  และหลังใส่ จะเห็นว่าแรงกระทำที่บริเวณแผลลดลง

ผู้จัดทำ
1.นศพ.กวี  ลิ้มสมุทรเพชร
2.นศพ.ขัตติยา   มั่งคั่ง
3.นศพ.ญาดา  จูมงคล
ขอขอบคุณ
นพ.เชิดพงศ์    หังสสูต