แรงงานข้ามชาติที่เข้ามาในเมืองไทยส่วนมากเป็นแรงงานที่มาจาก สามประเทศ ได้แก่ ลาว พม่า กัมพูชา ซึ่งล้วนแล้วแต่เป็นประเทศเพื่อนบ้านของไทยทั้งสิ้น

พิสูจน์สัญชาติของแรงงานข้ามชาติกับสิ่งที่ยังหาคำตอบไม่ได้ 

แรงงานข้ามชาติที่เข้ามาในเมืองไทยส่วนมากเป็นแรงงานที่มาจาก สามประเทศ ได้แก่   ลาว พม่า กัมพูชา ซึ่งล้วนแล้วแต่เป็นประเทศเพื่อนบ้านของไทยทั้งสิ้น 

            ขั้นตอนการพิสูจน์สัญชาติ ของทั้งสามประเทศมีหลักเกณฑ์ คล้ายกัน ได้แก่

ขั้นตอนที่ ๑      แรงงานพม่ารายงานตัวต่อเจ้าหน้าที่ ณ ศูนย์ประสานงานการพิสูจน์สัญชาติ  กรมการจัดหางาน

ขั้นตอนที่ ๒      แรงงานพม่ารายงานตัวต่อเจ้าหน้าที่ด่านตรวจคนเข้าเมือง ณ ด่านตรวจคนเข้าเมือง

ขั้นตอนที่ ๓      แรงงานรายงานตัวต่อเจ้าหน้าที่ทางการประเทศต้นทาง  ณ หน่วยพิสูจน์สัญชาติของแต่ละประเทศ ซึ่ง

ประเทศลาว เมื่อก่อนมีสถานที่พิสูจน์สัญชาติในประเทศไทยที่ ห้างฟิวเจอร์พารค์ บางแค

            ประเทศกัมพูชา มีที่ชั้น 3 กรมการจัดหางาน กระทรวงแรงงาน

            ประเทศพม่ามีที่ สามแห่ง  ได้แก่  1.เมืองท่าขี้เหล็ก  2.เมืองเมียวดี 3.เมืองเกาะสอง

ขั้นตอนที่ ๔     ยื่นคำขออนุญาต ตรวจลงตราประทับขออนุญาตอยู่ในราชอาณาจักร ณ ด่านตรวจคนเข้าเมือง ท่าเทียบเรือสะพานปลา

ขั้นตอนที่ ๕      แรงงานรายงานตัวต่อเจ้าหน้าที่ ณ ศูนย์ประสานงานพิสูจน์สัญชาติ

ก็เป็นขั้นตอนคร่าวในการนำแรงงานต่างด้าวไปพิสูจน์สัญชาติที่ประเทศต้นทางของ แรงงาน

โดยเอกสารที่ทางรัฐประเทศต้นทางออกให้แรงงานต่างด้าวจะมีชื่อเรียกแตกต่างกันไป   ได้แก่

            ประเทศลาว เรียนว่าหนังสือเดินทางชั่วคราว Temporary passport  TP

            ประเทศกัมพูชา เรียกว่าเอกสารรับรองบุคคล Cetificate of identify CI

            ประเทศพม่า  Visa Non Immigration   LA

จากสถิติที่ได้รับจากกระทรวงแรงงานจะพบว่า แรงงานต่างด้าวส่วนใหญ่นั้นจะไม่ค่อยไปพิสูจน์สัญชาติที่ต้นทางปัญหาที่ไม่ไปพิสูจน์สัญชาติ สรุปได้คร่าว ดังนี้

แรงงานไม่เข้าใจสิทธิประโยชน์ ระหว่างการที่ไปพิสูจน์สัญชาติมาแล้วว่าจะได้รับสิทธิเพิ่มเติมมากว่าการที่ไม่ไปพิสูจน์สัญชาติอย่างไรจึงทำให้ไม่อยากไป

ค่าใช้จ่ายในการดำเนินการไปพิสูจน์สัญชาติที่ค่าใช้จ่ายที่จริงๆ ที่ใช้ในการพิสูจน์สัญชาติกับทางการต้นทางและยังมีค่าเดินทาง และค่าใช้จ่ายส่วนตัวอีกไหมน้อย เมื่อเทียบกับ เงินเดือนที่ได้รับจากนายจ้าง อาจจะไม่พอที่จะไป

นอกจากนี้ปัญหาที่สำคัญที่พบ คือ การที่มีแรงงานจำนวนหนึ่งที่ได้ไปพิสูจน์สัญชาติแล้ว กลับมา มาบอกเพื่อนแรงงานด้วยกันว่าไม่ต้องไป หรอก มันไม่คุ้มกับที่เสียไป ทำให้แรงงานที่ยังไม่ได้พิสูจน์สัญชาติ ไม่ยอมไปพิสูจน์สัญชาติเนื่องจากยังไม่แน่ใจ ในกระบวนการพิสูจน์สัญชาติ เพราะบางทีอาจจะถูกตำรวจจับกุมระหว่างการเดินทาง ก็อาจจะเป็นไปได้

ในปัจจุบันจึงพบว่า มีนายหน้าเพื่อพาไปพิสูจน์สัญชาติ ณ ประเทศต้นทางมากขึ้นเพื่อเป็นการอำนวยความสะดวกให้แก่ตัวแรงงานต่างด้าว  ทั้งสะดวกในเรื่องค่าใช้จ่าย    ที่แรงงานสามารถผ่อนชำระกับทางนายหน้าเป็นงวดๆ ได้หรือสะดวกในการเดินทางที่นายจ้างจะพาเดินทางไปยังสถานที่พิสูจน์สัญชาติ โดยตรง   หรือแม้แต่สะดวกในการติดต่อประสานงานกับทางเจ้าหน้าที่    จึงไม่แปลกที่มีแรงงานข้ามชาติจำนวนไม่น้อยที่สมัครใจเลือกใช้บริการของตัวแทนนายหน้า