บทบาทพยาบาลวิชาชีพในสถานีอนามัย
สถานีอนามัย เป็นหน่วยบริการสุขภาพระดับปฐมภูมิที่ตั้งอยู่ในชุมชน โดยมีการกระจายของสถานที่ตั้งอยู่ในวิสัยที่ประชาชนจะเข้าถึงบริการได้โดยง่าย ทำหน้าที่ดูแลรับผิดชอบสุขภาพของประชาชนได้อย่างต่อเนื่องร่วมกับประชาชน โดยประยุกต์ความรู้ทางการแพทย์ จิตวิทยา สังคมศาสตร์ อย่างผสมผสาน มีการจัดบริการทั้งในสถานบริการและนอกสถานบริการ มีระบบการส่งต่อและเชื่อมโยงกับโรงพยาบาลได้อย่างเหมาะสม รวมทั้งประสานกับองค์กรและชุมชนในท้องถิ่นเพื่อพัฒนาความรู้ของประชาชนในการดูแลส่งเสริมสุขภาพของตนเอง และสามารถดูแลตนเองเมื่อเจ็บป่วยได้อย่างสมดุล โดยมีการให้บริการสุขภาพ ดังนี้
- งานบริการสุขภาพในสถานบริการ เป็นการให้บริการในสถานบริการ โดยมีความพร้อมด้านการรักษาพยาบาล ด้านยา เวชภัณฑ์ อุปกรณ์ และข้อมูล ครอบคลุมบริการสุขภาพอนามัยแก่บุคคล ครอบครัวและชุมชน ที่อยู่ในภาวะปกติ หรือผู้ที่มีความเสี่ยงต่อการเจ็บป่วย และผู้ที่มีปัญหาสุขภาพ ซึ่งต้องการการดูแลโดยเชื่อมโยงบริการผสมผสานแบบองค์รวม อย่างมีคุณภาพ
- งานบริการสุขภาพนอกสถานบริการ เป็นการให้บริการทั้งด้านการรักษาพยาบาล ด้านการส่งเสริมสุขภาพ ป้องกันโรค และการแก้ไขปัญหาสุขภาพของประชาชน ทั้งนี้ โดยครอบคลุมกลุ่มผู้ป่วยที่เป็นโรคเรื้อรังต่าง ๆ ที่มีปัญหา ผู้ป่วยส่งต่อจากโรงพยาบาล ผู้พิการ ผู้ด้อยโอกาส กลุ่มบุคคล/ชุมชน ที่มีความเสี่ยงต่อการแพร่กระจายเชื้อ หรือการติดเชื้อในชุมชน เป็นต้น ทั้งนี้ รายละเอียดการปฏิบัติงานต่าง ๆ ให้เป็นไปตามคู่มือหรือมาตรฐานที่กระทรวงสาธารณสุขกำหนด
บทบาทหน้าที่ของพยาบาลวิชาชีพในสถานีอนามัย แบ่งเป็นงานหลัก และงานรอง ซึ่งเป็นงานที่พยาบาลวิชาชีพมีส่วนร่วมในการปฏิบัติงานร่วมกับเจ้าหน้าที่อื่นในสถานีอนามัยได้ ดังนี้
งานหลัก
การบริการสุขภาพ
- งานบริการสุขภาพในสถานบริการ
- งานบริการสุขภาพนอกสถานบริการ
- งานส่งต่อผู้ป่วย
การส่งเสริมสุขภาพและป้องกันโรค
- งานวางแผนครอบครัว (หน้าที่หลักร่วม พยาบาลวิชาชีพ และเจ้าพนักงานสาธารณสุขชุมชน)
- งานอนามัยแม่และเด็ก (หน้าที่หลักร่วม พยาบาลวิชาชีพ และเจ้าพนักงานสาธารณสุขชุมชน)
- งานตรวจสุขภาพและคัดกรองโรค (หน้าที่หลักร่วม พยาบาลวิชาชีพ และเจ้าพนักงานสาธารณสุขชุมชน)
- งานให้คำปรึกษา
- งานสร้างเสริมภูมิคุ้มกันโรค (หน้าที่หลักร่วม พยาบาลวิชาชีพ และเจ้าพนักงานสาธารณสุขชุมชน)
- งานควบคุมและป้องกันการแพร่กระจายเชื้อ (Infectious Control)
- งานควบคุมและป้องกันโรค (Communicable Disease and Non Communicable Disease Control) (หน้าที่หลักร่วม พยาบาลวิชาชีพ และเจ้าพนักงานสาธารณสุขชุมชน)
การฟื้นฟูสุขภาพ
- งานฟื้นฟูผู้พิการ
- งานฟื้นฟูสุขภาพผู้ป่วย
- งานวิชาการและพัฒนาคุณภาพการพยาบาล
งานรอง
- งานเภสัชสาธารณสุข
- งานแพทย์แผนไทยและการแพทย์ทางเลือก
- งานสนับสนุนวิชาการด้านการรักษาพยาบาล
- งานสุขศึกษาและประชาสัมพันธ์
- งานสนับสนุนสุขภาพภาคประชาชน
ขอบคุณข้อมูลดีๆๆค่ะ..
เป็นพยาบาลวิชาชีพที่เหนื่อยมาก ทำงานคนเดียว อยู่กับคนที่ไม่มีความรับผิดชอบต่อหน้าที อยู่คนเดี่ยวคนอื่นๆ จะเข้าทำงานตอนไหนก็ได้ บางครั้งมา 3 โมงเย็น
เราก็เป็นเหมือนกัน...ทำงานคนเดียว....จนบางทีไม่อยากที่จะทำ...แต่.....สู้ๆๆ
ข้อมูลดีมากค่ะ
ขอบคุณที่เอามาบอก
ดูกรอบงานแล้ว ทุกอย่างที่บริการที่ สอ.เป็นหน้าที่ของพยาบาลวิชาชีพหมด อยู่ที่สถานีอนามัยเหมือนกัน เหนื่อยมาก ทำแต่งานทุกอย่างอยู่ที่พยาบาล เจ้าหน้าที่คนอื่นๆจะเข้าหรือไม่เข้าทำงานก็ได้ พยาบาลไม่มีสิทธิ์ แม้จะเป็นหัวหน้า สอ.ยังมิได้เลย อยากจะบอกว่า ถ้าพยาบาลคนไหนที่อยู่ รพ.อย่าริคิดลง สอ.เลย อยู่สอ.เราเป็นเหมือนคนงาน เป็นลูกน้องตลอด ไม่มีสิทธิ์ ออกสิทธิ ออกเสียง ถึงแม้ว่าเราจะเป็นวิชาชีพ บางทีมีหัวหน้าสอ.จบพยาบาลเทคนิค แล้วมาเปลี่ยนตำแหน่งเป็น จพ. แล้วเป็นหัวหน้าสอ.ก็มาเป็นหัวหน้าพยาบาลวิชาชีพ แต่บลางคนก็ดีนะ แต่ก็มีบางคนที่ชอบทำตัวใหญ่ เบื่อคะ เบื่อมาก
เป็นพยาบาลเวชอยู่สอ.เหมือนกันทำงานบริหารแทนหัวหน้าสอ.อีกพัสดุด้วยเรื่องยุ่งๆเข้ามามากมายจนงานในหน้าที่ในชุมชนทำได้น้อยลงอยากไปอยู่รพ.แล้วละจะดีมั๊ย
พยาบาลวิชาชีพใน สอ. มีสิทธิ์เป็น ผอ.รพ.สต.บ้างมั๊ย
สวัสดีครับคุณพยาบาลทุกท่านครับ ผมเป็นเจ้าพนักงานสาธารณสุขชุมชนในสถานีแห่งหนึ่ง เพื่อนผมเคยมาพูดให้ฟังว่า มีพยาบาลทำอะไรไม่เป็นเลย ให้ IV ยังไม่เป็นเลยก็มี พยาบาลที่ดีๆก็มีมาก ไม่เอาไหนก็มีเยอะ เจ้าหน้าที่สาธารณสุขชุมชนเองก็เหมือนกัน ฉะนั้นเราทำงานกันเพื่อนหวังให้ผู้รับบริการมีสุขภาพดีแค่นี้ก็พอแล้วครับ งานใน อนามัยมันเยอะมากนะครับทุกอย่างร่วมกันก็ต้องทำใจ เรื่องที่พยาบาลจะเป็นหัวหน้า รพ.สต. นั้นเป็นได้ครับไปดูระเบียบได้เลยครับ และอีกอย่างพยาบาลที่ลงในอนามัยเงินเดือนเยอะกว่าหัวหน้าอนามัยบางทีก็เกือบเท่ากันเลย คุณลองจับเข่าคุยกันในอนามัยดีดิครับแล้วทุกอย่างจะดีเอง
อยากแลกเปลีี่ยนด้วยคนค่ะ ตัวดิฉันเองเป็น จพง.รักษาการหัวหน้าสอ.มาตั้งแต่ ปี 2534 จนไปเรียนพยาบาลจบ ปี 2548 ก็รักษาการหัวหน้า สอ.มาเรื่อยๆ มีเจ้าหน้าที่อยู่ด้วยกันอีก 2 คน คน 1 เดิมเป็น จพง.ต่อมาไปเรียนพยาบาล อีกคน 1 เป็นพยาบาลวิชาชีพย้ายติดตามครอบครัวมาจากอุดร มาอยู่ได้ 6 ปี ( ไปเรียนเวชกันมาหมดแล้ว คือหมด สอ. 3 คนเป็นพยาบาลเวช ) งานที่ดิฉันทำอยู่ทุกวันคือ รักษาพยาบาล อยู่เวรนอกเวลา งานส่งเสริมทุกอย่าง งานบริหารประชุมงานการเงิน น้องพยาบาลผู้ชายรับงานรายงานและระบาด พี่ผู้หญิงรับรักษาและ NCD งานไม่มีปัญหาใดๆ พื้นที่อยู่สงบสุขดี ( ดิฉันทำงานที่สอ.นี้มา 24 ปี ตั้งแต่เริ่มบรรจุอายุ 20 ปี จนปัจจุบันอายุ 44 ปี ) แต่มาวันนี้ มีคนในพื้นที่ตำแหน่ง นว.อยู่อีกอำเภอหนึ่ง ไปขอเส้นจากคนรู้จักผู้ว่าฯมาขอลงตำแหน่งหัวหน้าสอ.ที่ดิฉันอยู่ ( เน้นว่า ไม่ได้เรียนถามสสอ.ก่อนแต่ไปวิ่งที่จังหวัดเลย น้องอายุ 34 ปี อายุราชการ 13 ปี เดิมอยู่ต่างอำเภอแต่พ่อแม่เป็นคนในพื้นที่ ) เขาระบุมาเลยว่าตำแหน่ง นว.จะต้องมาลงหัวหน้าสอ. พยาบาลไม่มีสิทธิ์เป็น หัวหน้าสอ. ถ้าสสอ.ไม่ให้เขาลงตำแหน่งนี้ เขาจะเข้าพบ สสจ.เพราะสสอ.แต่งตั้งพยาบาลเป็นหัวหน้าทั้งๆที่มี นว.มาขอเป็น เพื่อนๆคิดยังไงคะ แล้วดิฉันควรจะทำอย่างไร จึงจะเหมาะสม