
ความพร้อมของครูกับการสร้างบทเรียนผ่านเว็บไซต์
ปัจจุบันเครือข่ายอินเตอร์เน็ทได้เข้ามามีบทบาทในการเรียนรู้เป็นอย่างมาก เนื่องด้วยเครือข่ายอินเตอร์เน็ทเป็นแหล่งรวมองค์ความรู้ในรูปแบบของเอกสารไฮเปอร์เท็กซ์บนเครือข่าย เวิล์ด ไวด์ เว็บ (World Wide Web : WWW) ที่มีการจัดเก็บข้อมูลจำนวนมหาศาล เป็นช่องทางที่สะดวก รวดเร็ว ประหยัดเวลา และค่าใช้จ่ายในการติดต่อสื่อสาร รูปแบบของอินเตอร์เน็ทมีมากมายหลายด้าน เช่น Electronics Mail : E-mail , File Transfer Protocal : FTP , Internet Relay Chat : IRC , World Wide Web : WWW ซึ่งเราสามารถใช้กิจกรรมเหล่านี้เข้ามาใช้กับการเรียนการสอนทางเว็บได้
ครูมีความพร้อมในการสร้างบทเรียนผ่านเว็บมากแค่ไหน?
ความหมายของครูตามมาตรา 4 แห่งพระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2542 "ครู หมายถึง บุคลากรวิชาชีพซึ่งทำหน้าที่หลักทางด้านการเรียนการสอนและส่งเสริมการเรียนรู้ของผู้เรียนด้วยวิธีการต่าง ๆ ในสถานศึกษาทั้งของรัฐและเอกชน" ในปัจจุบันนักเรียนสามารถเรียนรู้จากแหล่งต่าง ๆ และการใช้อินเตอร์เน็ทก็เป็นทางหนึ่งที่นักเรียนสามารถเรียนรู้ด้วยตนเองได้ ครูจึงต้องพัฒนาตนเองในเรื่องการสร้างบทเรียนผ่านเว็บ ต้องมีการกำหนดวัตถุประสงค์ในการเรียนให้ชัดเจน ออกแบบบทเรียนให้ตรงตามจุดประสงค์ ในการสร้างบทเรียนผ่านเว็บนั้น ครูจะต้องมีพื้นฐานในเรื่องการใช้คอมพิวเตอร์อย่างดี สามารถเขียน Webside ซึ่งมีองค์ประกอบของเว็บไซต์ที่จะใช้ในการเรียนการสอน ดังนี้
- โฮมเพจ (Home Page) เป็นเว็บเพจแรกของเว็บไซต์ ควรมีเนื้อหาสั้น ๆ เฉพาะที่จำเป็นเกี่ยวกับรายวิชา
- เว็บเพจแนะนำ (Introduction) แสดงขอบเขตของรายวิชา มีการเชื่อมโยงไปยังรายละเอียดของหน้าที่เกี่ยวข้อ ควรใส่ข้อความทักทายต้อนรับ และรายชื่อผู้ที่เกี่ยวกับการสอนวิชานี้
- เว็บเพจแสดงภาพรวมของรายวิชา (Course Overview) แสดงภาพรวมโครงร่างรายวิชา มีคำอธิบายสั้น ๆ เกี่ยวกับหน่วยการเรียน วิธีการเรียน วัตถุประสงค์ และเป้าหมายของวิชา
- เว็บเพจแสดงสิ่งจำเป็นในการเรียนรายวิชา (Course Requirments) เช่น หนังสื่ออ่านประกอบ ทรัพยากรศึกษาในระบบเครือข่าย
- เว็บเพจแสดงข้อมูลสำคัญ (Vital Information) ได้แก่ การติดต่อผู้สอนหรือผู้ช่วยสอน ที่อยู่ หมายเลขโทรศัพท์ เวลาที่จะติดต่อแบบออนไลน์ได้ การเชื่อมโยงไปยังเว็บเพจ
- เว็บเพจแสดงบทบาทหน้าที่ และความรับผิดชอบของผู้ที่เกี่ยวข้อง (Responsibilities) ได้แก่ สิ่งที่คาดหวังจากผู้เรียน ในการเรียนตามรายวิชา กำหนดการส่งงานที่ได้รับมอบหมาย วิธีการประเมินผล
- เว็บเพจกิจกรรมที่มอบหมายให้ทำการบ้าน (Assingment) ประกอบด้วยงานที่จะมอบหมาย หรือ งานที่ผู้เรียนต้องการกระทำในรายวิชาทั้งหมด
- เว็บเพจแสดงกำหนดการเรียน (Course Schedule) กำหนดวันส่งงาน วัดทดสอบย่อย วันสอบ
- เว็บเพจทรัพยากรสนันสนุนการเรียน (Resources) แสดงรายชื่อแหล่งทรัพยากร สื่อ พร้อมการเชื่อมโยงไปยังเว็บไซต์ที่มีข้อมูลความรู้ที่เกี่ยวข้องกับรายวิชา
- เว็บเพจแสดงตัวอย่างแบบทดสอบ (Sample Tests) แสดงคำถาม แบบทดสอบในการสอบย่อยหรือตัวอย่างของงานสำหรับทดสอบ
- เว็บเพจแสดงประวัติ ( Biography ) แสดงข้อมูลส่วนตัวของผู้สอน ผู้ช่วยสอน และทุกคนที่เกี่ยวข้อกับการเรียนการสอน
- เว็บเพจประเมิน (Evaluation) แสดงแบบประเมินที่ผู้เรียนใช้ในการประเมินผลรายวิชา
- เว็บเพจแสดงคำศัพท์ (Glossary) แสดงคำศัพท์ และความหมายที่ใช้ในการเรียนในรายวิชา
- เว็บเพจแสดงการอภิปราย ( Discussion ) สำหรับการสนทนาแลกเปลี่ยนความคิดเห็น สอบถามปัญหาการเรียนระหว่างผู้เรียนและผู้สอน
- เว็บเพจประกาศข่าว (Bulletin Board) สำหรับให้ผู้เรียนและผู้สอนใช้ประกาศข่าวข้อความต่าง ๆ ซึ่งอาจจะเกี่ยวข้องหรือไม่เกี่ยวข้องกับการเรียนก็ได้
- เว็บเพจคำถามคำตอบที่พบบ่อย แสดงคำถามคำตอบเกี่ยวกับรายวิชา โปรแกรมการเรียน สถาบันการศึกษา และเรื่องที่เกี่ยวข้อง
- เว็บเพจแสดงคำแนะนำในการเรียนรายวิชา คำแนะนำในการออกแบบเว็บไซต์ของรายวิชา
การเรียนผ่านเว็บที่มีประสิทธิภาพจริง ๆ นั้น ครูที่จะสามารถสร้างบทเรียนบนเว็บไซต์ได้นั้น ควรมีคุณลักษณะ ดังนี้
- ประการแรก ครูต้องมีความรู้ทางด้านการใช้โปรแกรม (Software) การเขียนโฮมเพจอย่างดี เช่น โปรแกรม Dreamweaver ภาษา HTML หรือโปรแกรม Web Editer ต่าง ๆ
- ประการที่สอง ครูต้องมีความรู้ทางด้าน Herdware ไม่ว่าจะเป็นเครื่องคอมพิวเตอร์ เครื่องสแกนเนอร์
- ประการที่สาม ครูต้องมีความรู้พื้นฐานเกี่ยวกับระบบอินเตอร์เน็ท การใช้งานอินเตอร์เน็ท การรับ-ส่ง จดหมายอิเล็กทรอนิกส์
- ประการที่สี่ ครูต้องออกแบบการสอนบน Webside ได้
ดังนั้น ถ้าครูสามารถเขียนโปรแกรมได้เองก็จะยิ่งทำให้การออกแบบการเรียนการสอนบนเว็บไซต์ การถ่ายทอดความรู้บนเว็บไซต์ ทำได้ตรงวัตถุประสงค์มากขึ้น และคุณลักษณะที่กล่าวไว้ข้างต้นนั้น ครูทุกท่านสามารถศึกษาได้ไม่ยากนัก เนื่องจากมีการเปิดสอน และฝึกอบรมให้ครูอย่างแพร่หลายในปัจจุบัน ทว่าปัญหาของการสร้างบทเรียนบนเว็บไซต์ที่ประสบอยู่นั้นกลับเป็นเรื่องของ
1. ครูส่วนมากมีภาระงานมากเกินไปที่จะมาสร้างบทเรียนบนเว็บ เพราะในความเป็นจริงครูมีชั่วโมงสอนสัปดาห์ละ 25 ถึง 35 คาบ และยังมีหน้าที่พิเศษอื่น ๆ อีก เช่น เป็นหัวหน้างาน เป็นอาจารย์ที่ปรึกษานักเรียน ทำงานกิจกรรมต่าง ๆ อีกมากในโรงเรียน ทำให้ไม่มีเวลาในการมาสร้างงานสอน
2. โรงเรียนไม่มีเครื่องคอมพิวเตอร์ให้ครู หรือที่โรงเรียนไม่มีระบบอินเตอร์เน็ท ส่งครูไปอบรมการสร้างบทเรียนบนเว็บไซต์มาแล้วก็ทำอะไรไม่ได้
3. ผู้บริหารไม่ให้ความสำคัญ ไม่ให้การสนับสนุน การที่จะให้การสนับสนุน การที่จะให้ครูมีความพร้อมทึ่จะสร้างบทเรียนผ่านเว็บไซต์นั้นจะต้องได้รับการสนับสนุนอย่างจริงจังจากผู้บริหาร ผู้บริหารต้องสนับสนุนส่งเสริมการใช้เทคโนโลยีในการเรียนการสอน ส่งเสริมให้ครูเรียนรู้ และใช้งานอินเตอร์เน็ทอย่างกว้างขวาง มีการจัดการอบรมให้ความรู้แก่ครู มีการจัดการเกี่ยวกับระบบเครือข่ายอินเตอร์เน็ทในโรงเรียน ส่วนตัวครูเอง ต้องมีความตั้งใจที่จะผลิตสื่อการเรียนการสอนอย่างจริงจัง