ป่าเกิดได้เองโดยธรรมชาติ เพียงแต่เราไม่ทำลายมัน
หากไม่สัมผัสด้วยตนเอง ผมคงยังไม่เข้าใจว่า ป่าเกิดได้เองโดยธรรมชาติ เพียงแต่เราไม่ทำลายมัน เราทำลายป่าโดยไม่ตั้งใจ หรือตั้งใจที่จะทำเกษตรเชิงเดี่ยว (ปลูกพืชชนิดเดียว) อย่างที่เกษตรกรไทยกำลัง(หลง)ทำอยู่ทุกวันนี้ ผมเลิกทำสวนมะม่วง สวนมะขามหวานมาเื่มื่อสิบกว่าปีที่แล้ว 2552 เป็น พ.ศ.ปัจจุบัน เลิกเพราะราคาผลมะม่วงและฝักมะขามหวานไม่คุ้มกับการลงทุน ปล่อยสวนร้างอยู่ 2-3 ปี มาคิดดูว่าปล่อยสวนไว้ไม่เกิดประโยชน์ จึงปลูกไม้ป่าแทรกลงไป  ปลูกไม้ป่าปีละครั้ง ทะยอยปลูกมาเรื่อย ๆ ปีละหลายร้อยถึงหลายพันต้น โดยปลูกแบบเป็นแถว ไม่ปลูกเป็นแปลง ปล่อยมะม่วง มะขามหวานไว้ ยังไม่ตัด ปลูกแทรกลงไประหว่างแถวมะม่วงและมะขามหวาน 
    นึกไม่ถึงเลยว่า ป่า ป่าครับป่า มาได้ยังไง เมื่อหลายปีก่อน ผมถามหาเถาวัลย์จากชาวบ้าน คนเลื่อยไม้ ก็หาไม่ได้ แต่ เชื่อหรือไม่ครับ ปัจจุบันนี้ สวนมะขามหวานของผม เต็มไปด้วนเถาวัลย์นานาชนิด ไม่ต้องไปหาที่ไหนอีกแล้ว (แต่ก็ยังหาอยู่...โลภนะ)
นก ลม ช่วยปลูป่าให้ การเรียนในตำราได้ความรู้ แต่ไม่เหมือนการที่ได้สัมผัสกับความจริง มันได้อารมณ์ มันสมอยาก 
    ปลูกป่าไม่ยากเลย ปล่อยที่ดินไว้ เดี๋ยวนก ลม ธรรมชาติปลูกป่าให้เอง เพียงแต่อย่าไปทำลายมัน อย่าไปตัดหญ้า อย่ากำจัดวัชพืช (มองพืชทุกชนิดว่าเป็นประโยชนฺ ไม่เป็นวัชพืช)อย่าไปไถพรวนดิน หากจำเป็นก็ทำน้อยที่สุดอย่างระมัดระวัง
   สวนผมมีผลมะม่วง และฝักมะขามเป็นสิ่งดึงดูดให้นกมาเยือน แล้วพาเมล็ดพรรณไม้มาปลูกให้ กรณีท่านที่สนใจ อาจใช้วิธีปลูกไม้ป่าที่มีเมล็ดที่นกชอบกิน อาทิ ตะขบ 
   ตอนนี้ในสวนมะขามหวานของผม ซึ่งน่าจะเรียกว่าป่าได้แล้วมีพรรณไม้นา ๆ ชนิด ที่ขึ้นเอง เท่าที่รู้จัก อาทิ หวด หาด กะทอน มะเกลือ ข่อย สะเดา กำจัด ลิ้นฟ้า (เพกา)มันเสือ มันเสา กระถิน กระถินยักษ์  ประดู่ มะค่า คูน ว่านรางจืดเครือ สะแกเครือ บันไดลิง ฯลฯ ที่ปลูกมีสักทอง มะค่าโมง กล้วยตานี กล้วยหักมุก มันเสือ มันเสา มันนก ตะกู ตะแบก ตาลตะโหนด ยูคาลิปตัส สะเดา แดง บุนนาค เฉียงพร้านางแอ ไทร โพธิ์ทะเล จำปาป่า ประดู่กิ่งอ่อน สมอพิเภก หางนกยูงฝรั่ง นนทรี ชะอม มะรุม ฝรั่ง ขนุน นนทรีป่า ตีนเป็ด พะยอม ขี้เหล็กบ้าน ชงโค (เสี้ยว กินได้)มะขามป้อม มะตูม สะตอป่า สาธร  หว้า ทองหลางลาย กฤษณา ยางนา ตะเคียนทอง ประดู่ป่า มะฮอกกานี ฯลฯ
   เห็นต้นไม้ที่เกิดเองตามธรรมชาติและต้นไม้ที่ปลูก เจริญงอกงาม มีความสุขครับ สวนป่ากึ่งธรรมชาติ...วนเกษตรธรรมชาติพอเพียง...มรดกที่เติบโตได้ (ลูก หลานจะไม่จน) สนใจ เชิญครับ อย่ารอช้า เวลาไม่รอใคร ปลูกป่าโดยไม่ปลูก(ที่จริงก็ปลูกบ้าง)(หากบทความนี้มีส่วนช่วยให้ท่านตัดสินใจปลูกป่าหรือปลูกต้นไม้ กรุณาแจ้งผมด้วย ขอบคุณ e-mail: [email protected] website: www.tawatchainakabut.multiply.com)