คุญลักษณะของภาวะผู้นำที่พึงประสงค์

บริบทภาวะผู้นำที่พึงประสงค์

 

รศ.ดร. อุทัย เลาหวิเชียร  ได้นำเสนอบทสรุปเกี่ยวกับคุณลักษณะของภาวะผู้นำที่พึงประสงค์ (Cluster of Desired Attributes)  ดังนี้

 

       1.  Intellectual Attribute…Knowledge

            ผู้นำต้องมีความรู้  และผู้นำต้องบริหารจัดการความรู้ (Knowledge Management) ภายในองค์การ

 

2.  Operational Capability Attribute…Skill

     ผู้นำต้องมีความสามารถในงาน  และสามารถเป็น Coach  และ  Advisor  ให้แก่ผู้ตาม

 

3.  Orientational Attribute…Value & Attitude

     ผู้นำต้องมีทัศนคติที่ดี (Positive Attitude)  สร้างสรรค์งานในเชิงบวก (Creative Thinking)  และ  แสดงคุณค่าที่ดีในการดำรงชีวิต

 

4.  Philosophy & Standard Attribute…Ethical Quality

     ผู้นำต้องมีคุณธรรม  จริยธรรม  และ  จรรยาบรรณ

 

ผู้นำที่พึงประสงค์ของสังคมไทยในปัจจุบัน  ควรมีลักษณะ  ดังนี้

1.  Creative Leader  ผู้นำฉลาดคิด

2.  Effective Leader  ผู้นำฉลาดทำ

3.  Leader as Coach  ผู้นำเป็นผู้ฝึกสอน

4. Change Agent Leader  ผู้นำเป็นผู้เร่งการเปลี่ยนแปลง

5.  Leader as Spokesman  ผู้นำเป็นนักประชาสัมพันธ์

6.  Outcome Oriented Leader  ผู้นำมุ่งผลลัพธ์

7.  Ethical Leader  ผู้นำมุ่งคุณธรรมและจริยธรรม

 

ศาสตราจารย์ (พิเศษ) วิชา  มหาคุณ  กล่าวว่า  ผู้นำต้องมีจริยธรรม  ซึ่งมีองค์ประกอบ  ดังนี้

1.    ความซื่อตรง (Integrity)

2.    ความสุจริต (Honesty)

3.    ศีลธรรม (Morality)

4.    ยุติธรรม (Fairness)

5.    การรักษาคำมั่นสัญญา (Promise keeping)

6.    การไม่ขัดแย้งผลประโยชน์ (Conflict of Interest)

7.    การปฏิบัติตามกฏหมายและข้อบังคับ (Compliance with law and regulations)

8.    การรักษาชื่อเสียงและศักดิ์ (Reputation and dignity)

 

       Warren Bennis  กล่าว่า  ผู้นำแห่งศตวรรษที่ 21  ต้องเรียนรู้ในความสามารถ  ที่จะกระตุ้นบุคลากรที่เฉลียวฉลาด  และ  เต็มไปด้วยความเชื่อมั่นของตนเอง  ให้สามารถทำงานร่วมกันได้  และ  จัดการนำความคิดสร้างสรรค์ของคนกลุ่มนี้  ออกมาสร้างสรรค์องค์การ 

       คุณสมบัติที่เหมาะสมของผู้นำแห่งศตวรรษที่ 21  มีดังนี้ 

1.  สำนึกในเป้าหมาย  และ  วิสัยทัศน์

2.  เป็นนักสื่อสารที่ดี  ในการนำเสนอวิสัยทัศน์

3.  เป็นบุคคลที่น่าเชื่อถือ  และเป็นตัวอย่างที่ดี (Role Model)

4.  กล้าได้กล้าเสีย

5.  สำนึก  และ  เชื่อมั่นในการเปลี่ยนแปลง

6.  สามารถมองพ้นกรอบขององค์การได้

7.  กล้าสร้างสรรค์ให้องค์การกระทัดรัด  และ  จัดการได้ง่าย

 

       John P. Kotter  กล่าวว่า  วัฒนธรรมองค์การที่สอดคล้องกับการแข่งขันในศตวรรตที่ 21  มี 2 ลักษณะ  คือ

       1.  ผู้นำพึงให้คุณค่าแก่ผู้ร่วมงานในองค์การอย่างแท้จริง  ผู้ร่วมงานในองค์การ  คือ  - Customer   - Supplier  - Staff  และ  - Stock holder

       2.  คุณค่าของสินค้า  เกิดจากคุณประโยชน์ของสินค้าที่ลูกค้าได้รับ  มิได้เกิดจากความพยายามที่ผู้ผลิตใส่ในตัวสินค้า

 

ผู้นำต้องกระทำ  Do the right thing right.

 

ผู้นำต้องเป็น  Stewardship is what you do after you say you believe. (Whittaker, 2006)

 

จะเห็นได้ว่า  คุณลักษณะที่ดีของผู้นำนั้น  ต้องมีภาวะผู้นำ  เกี่ยวกับการกำหนดทิศทาง (Direction) ขององค์การ  การกำหนดวิสัยทัศน์ (Vision)  และ  การวางแผนกลยุทธ์ (Strategic Planning)

 

โลกปัจจุบันไร้พรมแดน  ไร้ขอบเขต  และ  พลวัตต่อเนื่องตลอดเวลา (Dynamic Borderless World)  ผู้นำต้องวิเคราะห์ข้อมูลเพื่อการวางแผน  และการตัดสินใจ

1.  การวิเคราะห์ตนเอง (Internal)  โดย  SWOT Analysis  เพื่อค้นหา  Strength: Weakness: Opportunities: Threats:  จุดอ่อน  จุดแข็งของตลาด  เพื่อสามารถมองเห็นช่องว่างของตลาดที่จะสอดแทรกเข้าไปทำธุรกิจ  ต้องสร้างนวัตกรรมใหม่ที่ดีพอ  และ  มีคุณค่าทางเศรษฐกิจที่พอเพียง  สามารถสร้างผลกำไร  เพื่อที่จะพัฒนาองค์การ  และ  เสนอสินค้าต่อตลาดโลก  และ  มีความทันสมัยต่อโลกที่พลวัตอยู่ทุกวัน 

2.  การวิเคราะห์สภาพแวดล้อมภายนอก (External)  เป็นเรื่องมหภาค  โดย  SPEELT Analysis  เพื่อค้นหา  Social: Political: Economic: Environment: Legal: Technology:

นวัตกรรมใหม่ (New Innovation)  เกิดจากผู้นำที่มีวิสัยทัศน์  และกล้าที่จะก้าวนำความคิดออกนอกกรอบ (Paradigm Shift)  สร้างความแตกต่าง  กล้า (Dare)  ที่จะเปลี่ยน (Change) ตัวเอง  และกรอบความคิดไปสู่สิ่งใหม่  มีความสามารถในการมองอนาคต (Vision)  ด้วยจินตนาการที่ตั้งอยู่บนหลักการ  ที่สำคัญต้องเชื่อ (Belief)  และศรัทธา (Faith)  แม้คนอื่นมองไม่เห็นแบบเรา