สิ่งเหล่านี้ก่อเกิดการเปลี่ยนแปลงในยุคต่อมาไงละ.

ช่วงนี้มีเรื่องเล่าถึงความเชื่อทางพระพุทธศาสนาในสมัย ร. 4 โดยเฉพาะพระองค์เองก่อนนั้นทรงผนวชเป็นพระสงฆ์นามพระวชิรญาณภิกขุจากการได้ศึกษาอย่างลึกซึ้งจึงนำมาปรับใช้ให้เข้ากับสังคมยุคปรับปรุงประเทศได้ดี ด้วย ร. 4 เองนั้นเป็นผู้นำในการศึกษาศาสตร์ทางตะวันตกและสนใจเฉพาะวิชาประวัติศาสตร์  ปรัชญา  ดาราศาสตร์ โหราศาสตร์ และรัฐศาสตร์  ฯ ล ฯ

 ทรงเลิกประเพณีที่ล้าสมัยอย่างให้ชาวสยามสวมเสื้อผ้าอย่างฝรั่งเวลาเข้าเฝ้า  เลิกการยิงดวงตาผู้มองขณะขบวนกษัตริย์เสด็จผ่าน ทางด้านงานจิตรกรรมก็เริ่มมีศิลปะเน้นแสงเงาแบบยุโรปอย่างผลงานของพระภิกษุนามขรัวอินโข่ง อยู่วัดเลียบ หน้าสะพานพุทธ ฝั่งกรุงเทพ ฯ  งานประติมากรรมก็เป็นพระพุทธรูป อย่างพระพุทธนิรันตราย ช่างมีฝีมือคือ พระองค์เจ้าประดิษฐ์วรการ 

 ด้านงานสถาปัตยกรรม  จะเห็นได้ในรูปแบบการสร้างวังสราญรมย์  และพระนครคีรี จ.  เพชรบุรี ด้านนาฏศิลป์ ในสมัย ร. 4 มีการให้ผู้หญิงร่วมแสดงละครเรื่องต่าง ๆ ได้  ส่วนด้านดุริยางคศิลป์นั้นก่อเกิดวงปี่พาทย์เครื่องใหญ่ ตามแนวคิดของพระปิ่นเกล้า ฯ ด้านภาษานั้นเริ่มมีการใช้ศัพท์ภาษาอังกฤษเพิ่มจำนวนขึ้น 

 และด้านวรรณกรรมเริ่มมีรายปักษ์รายปี อย่างหนังสือราชกิจจานุเบกษา  และบางกอกรีคอร์เดอร์ ก่อเกิดการทำธุรกิจหนังสือพิมพ์ตามมา  และเริ่มมีคนสนใจแนวคิดทางระบอบประชาธิปไตยและนำเสนอแนวคิดนั้นคือเทียนวรรณ  สิ่งเหล่านี้ก่อเกิดการเปลี่ยนแปลงในยุคต่อมาไงละ.