|
กระบวนการเรียนรู้แบบ DLP (Discovery Learning Process)
|
กระบวนการเรียนรู้แบบ Discovery Learning Process เป็นกระบวนการเรียนรู้ที่จะมี
บทบาทสำคัญต่อการพัฒนาการเรียนรู้ และการปฏิรูปการเรียนการสอนของไทยเนื่องจากเป็นกระบวนการที่มุ่งเน้นการพัฒนาศักยภาพของเด็กเป็นสำคัญ เพื่อเป็นบุคคลที่มีจิตใจรักการเรียนรู้ อีกทั้งยังสนับสนุนส่งเสริมให้ผู้ที่มีบทบาทสำคัญต่อกระบวนการเรียนรู้ของเด็ก ได้มีความเข้าใจและพัฒนาการควบคู่กันไปด้วยจึงเป็นกระบวนการที่สอดคล้องกับทิศทางการพัฒนาของโลกปัจจุบันที่เป็นสังคมแห่งการเรียนรู้
ครูอาจารย์ผู้เกี่ยวข้องด้านการเรียนรู้ต่าง ๆ สามารถนำกระบวนการดังกล่าวไปใช้เป็นเครื่องมือการเรียนรู้ของนักเรียน ในรายวิชาหรือกลุ่มสาระการเรียนรู้ต่าง ๆ โดยทำหน้าที่ในการสร้างบรรยากาศเปิดโอกาสให้นักเรียน ได้ใช้ทักษะ 7 ส ทั้งการเรียนภายในห้องเรียน ในโรงเรียน ในชุมชนหรือแหล่เรียนรู้ต่าง ๆ
Discovery Learning Process คือ กระบวนการเรียนรู้แบบ สนุกคิด สนุกค้น ที่มุ่งหวังให้นักเรียนเกิดการแสวงหาความรู้ด้วยตัวเอง ด้วยการใช้ ทักษะ 7 ส ที่เปิดโอกาสให้นักเรียนทดลองค้าหา พัฒนากระบวนการคิด ความเข้าใจ ความสามารถในการเรียนรู้ของตนเอง จนค้นพบวิถีการเรียนรู้เฉพาะตน
เพื่อช่วยให้นักเรียนได้เรียนรู้ด้วยตนเอง มีส่วนร่วมในกระบวนการที่ก่อให้เกิดการเรียนรู้ผ่านความคิด แล้วลงมือปฏิบัติ ลองผิดลองถูก และสามารถสรุปความคิดรวบยอดได้ นักเรียนจะเกิดการพัฒนาทางความคิด สามารถคิดแบบมีเหตุผล แก้ปัญหาได้ ควบคู่กับความสนุกสนาน นักเรียนจะเกิดความภาคภูมิใจในการเรียนรู้ และท้ายสุดนักเรียนจะเป็นผู้ใฝ่รู้และเรียนรู้ วิธีที่จะค้นหาคำตอบ นำไปสู่การจดจำสิ่งที่เรียนรู้ได้นาน
การเรียนรู้แบบ DLP โดยทักษะ 7 ส จะเกิดประโยชน์ต่อการเรียนรู้ของนักเรียน เนื่องจากทักษะทั้ง 7 จะบ่มเพาะให้นักเรียนมีกระบวนการเรียนรู้อย่างเป็นระบบและมีหลักการ
ส-สงสัย ฝึกฝนการเป็นคนช่างคิด ช่างสงสัย รู้จักตั้งคำถาม นำไปสู่การเป็นคนใฝ่รู้ ตื่นตัว คิดเป็น สนุกกับการเรียนรู้
ส-สังเกต ฝึกฝนให้นักเรียนรู้จักเก็บรายละเอียด ไม่รีบร้อน ไม่มองข้าม นำไปสู่การเป็นคนละเอียดรอบคอบ
ส-สัมผัส ฝึกฝนให้นักเรียนรู้จักการใช้ทักษะของร่างกาย หู ตา จมูก กาย ลิ้น กระตุ้นและพัฒนาสัมผัสทั้ง 5 เพิ่มมิติการเรียนรู้เกิดพัฒนาสมองเชื่อมโยง
ส-สำรวจ ฝึกฝนให้นักเรียนมองหาความเชื่อมโยง ความสัมพันธ์ ความเกี่ยวข้องของสิ่งแวดล้อมกับสิ่งที่นักเรียนเรียนรู้ เป็นการพัฒนาไปสู่การมองแบบองค์รวม
ส-สืบค้น ฝึกฝนให้นักเรียนรู้จักการค้นคว้าหาข้อมูล ความรู้จากแหล่งต่าง ๆ นำไปสู่การเป็นคนใฝ่รู้ รักการอ่าน การค้นคว้า ทดลอง
ส-สั่งสม ฝึกฝนให้นักเรียนมีหลักคิดทางวิทยาศาสตร์ ทบทวนความถูกต้องแม่นยำ รู้จักฝึกฝนหาทางออกเพื่อแก่ปัญหา พัฒนาตนเองสู่ความชำนาญ
ส-สรุปผล ฝึกให้นักเรียน รู้จักคิดวิเคราะห์ ฝึกความคิดรวบยอด สังเคราะห์ ประมวลความคิดลำดับขั้นตอน รู้จักกล้านำเสนอความคิดหรือคำตอบในมุมมองหรือแตกต่างด้วยตนเอง
ถ้านักเรียนนำทักษะทั้ง 7 มาใช้ต่อเนื่องเป็นประจำจนกลายเป็นนิสัย เมื่อไปเรียนรู้ในเรื่องใด
ก็สามารถใช้ทักษะทั้ง 7 ได้ด้วยตนเอง นักเรียนก็จะสามารถหาความรู้ หรือสร้างองค์ความรู้ด้วยตนเอง คิดเป็น ทำเป็น แก้ปัญหาเป็น
|
ทักษะที่ให้นักเรียนฝึกฝน |
|
บทบาทของครู ด้วยกระบวนการเรียนรู้แบบ DLP |
|
ส-สงสัย |
ชักชวนให้สงสัย อะไร ทำไม อย่างไร ตั้งคำถามปลายเปิด ไม่รีบให้คำตอบ ไม่มองข้ามเรื่องเล็กน้อย |
|
|
ส-สังเกต |
ให้เวลากับการสังเกตของเด็กไม่เร่งรัด ให้เวลาในการพินิจพิเคราะห์ ใช้บันทึกช่วยจำ |
|
|
ส-สัมผัส |
ไม่ปิดกั้นการเรียนรู้ด้วยการสัมผัส ไม่รีบใช้ ห้าม อย่า หยุด กระตุ่นให้ใช้ประสาทสัมผัสทั้ง 5 ในการเรียนรู้ |
|
|
ส-สำรวจ |
สนับสนุนให้นักเรียนสำรวจสิ่งต่าง ๆ ช่วยหาเครื่องมือที่เหมาะสม เป็นผู้ช่วยในการสำรวจแนะนำให้เก็บผลลัพธ์จากการสำรวจ |
|
|
ส-สืบค้น |
ส่งเสริมให้นักเรียนสืบค้นด้วยตนเองแนะนำแหล่งข้อมูลเพิ่มเติม ช่วยเชื่อมโยงข้อมูลความรู้ |
|
|
ส-สั่งสม |
ให้โอกาสนักเรียนทำซ้ำเพื่อให้เกิดการสั่งสม เชื่อว่าการทำซ้ำช่วยให้เกิดความชำนาญ และเกิดการเรียนรู้ใหม่ ไม่เบื่อหน่ายรำคาญการทำซ้ำ |
|
|
ส-สรุปผล |
ฝึกให้นักเรียนสรุปผลด้วยตนเอง ไม่ยึดติดคำตอบเดียว ให้อิสระกับคำตอบและฟังคำอธิบายชื่นชมและให้กำลังใจทุกครั้งของการเรียนรู้ |
รวบรวมโดย
อ.สมชาย ศิริทอง ครู คศ.1
โรงเรียนวัดปากบ่อ เขตสวนหลวง กรุงเทพมหานคร
มารับความรู้ไปขยายต่อครับ ขอบคุณมากครับ