ข้อเท็จจริงที่รัฐใช้ในการกำหนดให้สัญชาติ หลักกฎหมายที่เรียนเมื่อแสนนาน มาแล้ว และจำได้ไม่แม่นนัก โดยเฉพาะ ศัพท์ลาติน (เก็บความจาก รศ.ดร.พันธุ์ทิพย์ กาญจนะจิตรา สายสุนทร, คำอธิบายกฎหมายสัญชาติ, พิมพ์ครั้งที่ 2, 2538, หน้า 14-20)
"สัญชาติโดยหลักดินแดน"--ประเด็นคลาสสิคที่เราทำได้ตั้งแต่ -คุยกันธรรมดา ไปถึงประชดนิดๆ หน่อยๆ หรือถกกันอย่างจริงจังถึงเหตุผล(ที่ควรจะปรับเปลี่ยนมัน)และผลกระทบ
หลายครั้งนึกไม่ออกว่า หลักการได้สัญชาติมา มันมีเหตุผลอะไรอยู่ข้างหลัง
คราวนี้ถือเลยถือโอกาสบันทึกๆ ไว้
หลักการมีสัญชาติ มีหลักสำคัญไม่กี่หลัก
- หลักสืบสายโลหิต (Jus Sangunis) เป็นหลักแสดงความสัมพันธ์ระหว่างบุคคลกับชุมชนตามธรรมชาติ
- หลักดินแดน (Jus Soli) เป็นไปตามแนวคิดที่ว่า รัฐสมัยใหม่มีอำนาจอธิปไตยเหนือดินแดนอย่างสมบูรณ์
- หลักภูมิลำเนา (Domicile animo manendi) หากใครคนนั้นมี "เจตนา จะตั้งรกราก" อยู่ในดินแดนของรัฐ หรือมีภูมิลำเนาถาวร ซึ่งเป็นกรณีที่เอกชนแสดงเจตนาที่จะมีความสัมพันธ์ที่แท้จริงกับรัฐเจ้าของดินแดน, หากคนๆ นั้น ไม่มีเจตนาตั้งรกราก (animus manendi) การที่รัฐให้สัญชาติ จะไม่ได้รับการรับรองจากกม.ระหว่างประเทศ
- การมีสถานภาพเป็น บุคคลในครอบครัว กับบุคคลที่มีสัญชาติของรัฐผู้ให้สัญชาติ (the principle of family unit)-เป็นการได้สัญชาติโดยหลักสืบสายโลหิต ภายหลังการเกิด
