กุญแจของนายท่านอยู่ไหน

กุญแจของนายท่านอยู่ไหน

                        การบริหารจัดการในยุคปัจจุบัน มีการแข่งขันกันสูงมาก การบริหารจัดการ และการ
ตัดสินใจที่ดี คือ การบริหารจัดการและการตัดสินใจที่มี Information ที่ถูกต้องและเพียงพอ ใครมี Information ที่ดีมากกว่า ย่อมได้เปรียบต่อการตัดสินใจ และตัดสินใจได้ไม่ผิดพลาด หรือ ผิดพลาดน้อยที่สุด ดังนั้นผู้บริหารจำเป็นต้องมีระบบงาน การวางแผนและทีมงานที่ดีที่สามารถปรับเปลี่ยนกลยุทธ์ต่างๆให้เป็นไปตามสภาพของสถานการณ์/เหตุการณ์ต่างๆที่จะเข้ามามีอุปสรรคทำให้งานไม่สามารถบรรลุเป้าหมายที่วางไว้

                        ดังนั้น ในปัจจุบันจึงมีการพัฒนากระบวนการต่าง ๆ ให้ได้มาซึ่ง  Information มากมายและมีประสิทธิภาพสูง กระบวนการซึ่งจะได้มาซึ่ง Information จะประกอบด้วยกระบวนการหลัก ๆ ดังนี้ คือ

·             การสร้างระบบข้อมูล 

·             การวิเคราะห์ประมวลผลข้อมูล

·             การเรียกใช้ข้อมูลและสารสนเทศ

ดังนั้น คนในยุคใหม่ที่จะอยู่ในสังคมโลกเทคโนโลยีเหล่านี้ได้อย่างกลมกลืน จึงจำเป็นอย่างยิ่งที่จะต้องมีทักษะพื้นฐานที่เพียงพอในด้าน ICT 

จะเริ่มต้นที่ไหน  เมื่อไร

                การเริ่มต้นพัฒนาคนในเวลาที่เหมาะสม ควรจะเริ่มต้นในวัยเรียน จริงอยู่การเรียนรู้สามารถจะเรียนได้ตลอดชีวิต  ซึ่งเป็นอีกคุณสมบัติหนึ่ง ที่จะต้องสร้างให้เกิดขึ้น แต่ในขณะอยู่ในวัยเรียน โรงเรียนจำเป็นต้องเตรียมความพร้อมให้แก่นักเรียน ให้มีทักษะพื้นฐานเพียงพอที่จะเรียนรู้  พัฒนาความรู้ และ ทักษะได้ด้วยตนเอง

                        ใครจะช่วยนักเรียนให้เกิดการเรียนรู้ในด้านนี้ได้  คงหนีไม้พ้นความรับผิดชอบของผู้ที่
จะต้องดำเนินการโดยตรง คือ ผู้บริหารโรงเรียน และ ครู อาจารย์ ทุกท่าน

                        ถ้าผู้บริหารและครู อาจารย์ ยังไม่เห็นด้วยในประเด็นนี้ และไม่พยายามศึกษา ไม่เรียนรู้ นักเรียนคงจะพลาดโอกาสที่เหมาะสมไป

 

ตัวอย่างการบริหารการจัดการของโครงการ  ๑ อำเภอ  ๑  โรงเรียนในฝัน  ฝันไว้อย่างไร?

 

                        ต้องเข้าใจก่อนว่าโรงเรียนในฝันไม่ใช่การคิดฝันไปเอง  แต่เป็นความฝัน ความมุ่งหวัง แบบมี Vision ซึ่ง ฯพณฯ นายกรัฐมนตรีได้แสดงถึงความตั้งใจของรัฐบาล ได้ประกาศเจตนารมณ์ และความมุ่งมั่นจะพัฒนาโรงเรียนทุกโรงให้มีคุณภาพ

                        “เป็นโรงเรียนชั้นดีที่เป็นต้นแบบของบูรณาการการปฏิรูปการศึกษา ซึ่งรวมทั้งการบริหารจัดการ และการให้ประชาคมมีส่วนร่วมในการปรับปรุง พัฒนาหลักสูตร มีส่วนร่วมในการบูรณาการ จัดกระบวนการเรียนรู้อย่างสมบูรณ์แบบอยู่ในโรงเรียนทุกโรงเรียน”

                        โรงเรียนในฝันจะต้องมีผู้บริหารที่เป็นผู้นำการเปลี่ยนแปลง เปิดใจกว้าง รับแนวคิดในมิติของการร่วมพัฒนาจากทุกฝ่ายที่ศรัทธาและปรารถนาที่จะร่วมรับผิดชอบในการจัดการศึกษาอย่างจริงจัง ส่วนครูต้องได้รับการพัฒนาเพื่อปรับเปลี่ยนทัศนคติจากการเรียนการสอนแบบเดิมไปสู่รูปแบบใหม่ ครูต้องมีจิตวิญญาณแห่งความเป็นครู ครูต้องเปิดใจกว้างให้เด็กมีความอบอุ่น กล้าคิด กล้าพูด และต้องเอาใจใส่ สอดส่องดูแลช่วยเหลือเด็กอย่างใกล้ชิดตลอดจนเรียนรู้ร่วมกันกับนักเรียน

      โรงเรียนในฝันจึงเป็นเสมือนโรงเรียนต้นแบบที่หลายหน่วยงานจะมาช่วยกันคิด ช่วยกันศึกษา ช่วยกันพัฒนา จึงตั้งชื่อว่า  “Lab School” ไม่ใช่ Dream School หรือ Ideal School ตามที่หลายท่านพยายามแปลความ 

                        โรงเรียนในฝัน เป็นเจตนารมณ์ที่รัฐบาลจะทำให้เป็นโรงเรียนชั้นดีที่เกิดขึ้นและมีอยู่อย่างน้อย อำเภอละหนึ่งโรงเรียน   โรงเรียนนี้ในขั้นสุดท้าย หรือ ขั้นผลผลิต นักเรียนที่จบจากโรงเรียนแล้ว จะต้องมีคุณสมบัติ ดังต่อไปนี้อย่างชัดเจน

1.       เป็นบุคคลแห่งการเรียนรู้ (นิสัยใฝ่รู้ ใฝ่เรียนตลอดชีวิต) และมีทักษะกระบวนการเรียน (รู้วิธีเรียน)

2.       เป็นผู้ที่มีทักษะกระบวนการคิด หรือ คิดเป็น  มีระบบ คิด วิเคราะห์สังเคราะห์สร้างองค์ความรู้ใหม่ได้ด้วยตนเอง (เรียนเป็น)

3.       เป็นผู้ที่มีทักษะการดำรงชีวิตในสังคมยุคใหม่ที่ใช้เทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร เพื่อการเรียนรู้ เพื่อสร้างงาน สร้างอาชีพ

4.       มีความเป็นไทยด้วยความภาคภูมิใจ

                        อาจจะสรุปสั้น ๆ ได้ว่า  เป็นบุคคลที่ ใฝ่รู้  เรียนเป็น  มีความคิด  ใช้ชีวิตอย่างชาญฉลาด มีความสุข และ มีความเป็นไทยที่สง่างามในเวทีโลก

                        นอกจากนี้ยังมีแนวความคิด ซึ่งเชื่อว่า  “ผู้ที่มีการศึกษา  มีความคิด  มีปัญญา จะสามารถหนีพ้น ความยากจนได้ “

                เพื่อพุ่งเป้าไปสู่การพัฒนาโรงเรียนเหล่านี้ ทางคณะทำงานสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน จึงตั้ง ปณิธาน เพื่อเป็นเป้าหมายการพัฒนา เพื่อให้ทุกฝ่ายที่มีส่วนร่วม ช่วยกันกำหนดทิศทางการพัฒนาและภาพความสำเร็จไว้ว่า โครงการนี้จะเป็นโครงการที่  “พลิกระบบการศึกษา” “หยุดวงจรความยากจน”

                        พลิกระบบการศึกษา   จึงเป็นโจทย์เริ่มต้นว่าจะพลิกอย่างไร  เพื่อที่จะให้คนรุ่นใหม่มีคุณสมบัติได้ตามที่คาดหวังที่กล่าวมาแล้ว  เพื่อเขาจะได้หลุดพ้นจาก วงจรความยากจน  ได้ในอนาคต

ภาพความสำเร็จ:

โครงการได้วางแผนที่กลยุทธ์โดยใช้หลักการวางแผนแบบสมดุล (ฺBalanced Scorecard) กำหนดผลผลิตของโรงเรียนในฝันครบทุกด้าน คือ นักเรียน  กระบวนการจัดการศึกษาในโรงเรียน  การเรียนรู้และการพัฒนา งบประมาณและทรัพยากร โดยมีเป้าหมายดังนี้

1 นักเรียน

·       มีนิสัยใฝ่รู้ 

·       รักการอ่านและการค้นคว้า 

·       สามารถแสวงหาความรู้ด้วยตนเอง 

·       เป็นคนดีมีคุณธรรม 

·       รู้จักคิดวิเคราะห์ 

·       มีทักษะการดำรงชีวิตในสังคมยุคใหม่

·       ใช้เทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสารเพื่อการเรียนรู้ สร้างงานสร้างอาชีพ

·       สามารถนำเสนอผลงานได้อย่างสร้างสรรค์

·       สืบสานวิถีวัฒนธรรมไทยอย่างมั่นใจในตนเอง

2 ครู

·     มีทักษะวิชาชีพในการพัฒนาหลักสูตรและกระบวนการเรียนรู้อย่างมีประสิทธิภาพ  โดยใช้สื่อ นวัตกรรมและเทคโนโลยีที่ทันสมัย เหมาะสมกับนักเรียน

·     มีความกระตือรือร้น สนใจ ใส่ใจ  ดูแลช่วยเหลือนักเรียนได้เรียนรู้และพัฒนาตนเองตามศักยภาพอย่างเต็มกำลังความสามารถ

3 ผู้บริหาร

·       เป็นผู้นำในการเปลี่ยนแปลงให้โรงเรียนมีการบริหารจัดการที่ดี

·     มีความรู้ความสามารถในการพัฒนาวิชาการ หลักสูตร นวัตกรรมและกระบวนการเรียนรู้ไปสู่การปฏิบัติอย่างมีประสิทธิภาพและคุณภาพ  เกิดประโยชน์สูงสุดแก่นักเรียนโดยอาศัยการมีส่วนร่วมจากทุกฝ่ายที่เกี่ยวข้อง

4 โรงเรียน

·       เป็นโรงเรียนชั้นดี มีคุณภาพ

·       มีบรรยากาศและสภาพแวดล้อมที่อบอุ่น ปลอดภัยเอื้อต่อการเรียนรู้

·     มีเอกลักษณ์อันโดดเด่นเป็นต้นแบบของการปฏิรูปการศึกษาที่แท้จริง ซึ่งเกิดจากการร่วมคิด ร่วมปฏิบัติ ร่วมพัฒนา ร่วมสนับสนุนจากผู้มีส่วนเกี่ยวข้องและประชาสังคม

5 ผู้ปกครองและชุมชน

·       ให้การยอมรับ เชื่อถือ

·       มีความรู้สึกร่วมเป็นเจ้าของและสนับสนุนการดำเนินงานของโรงเรียน

 

ถ้าจะให้ ICT เข้ามามีบทบาท

มีเงื่อนไขใดบ้าง ที่จะทำให้เกิดความสำเร็จเป็นไปตามที่คาดหวังไว้

 

w      โรงเรียนมีHardware และSoftware พื้นฐานสำหรับงาน ICT  เพียงพอหรือเหมาะสมกับจำนวนครู และนักเรียน

w    ผู้บริหารมี วิสัยทัศน์ ด้าน  ICT อย่างถูกต้อง และทักษะพื้นฐานในการใช้งาน พอสมควร มีการบริหารจัดการที่ดี (ถ้าไม่มีแต่ตั้งใจจะมี  ก็สามารถประสบความสำเร็จได้ไม่ยาก)

w    ครู อาจารย์ ทุกคน หรือ ส่วนมากมีทักษะพื้นฐานในการใช้งาน ICT เพียงพอที่จะไปจัดกิจกรรม การเรียนการสอน วิชาต่าง ๆ ได้ และเป็นบุคคลแห่งการเรียนรู้ (ถ้าไม่มีก็ต้องมีความตั้งใจที่จะฝึกให้มี จึงจะประสบผลสำเร็จ)

w    ครู อาจารย์ แต่ละสาระวิชาจะต้องรู้ว่าแหล่งเรียนรู้ ที่เกี่ยวข้องกับสาระวิชาที่รับผิดชอบ อยู่ที่ไหนบ้าง และจะเข้าถึงแหล่งข้อมูลได้อย่างไร

w      ผู้บริหารและครู มีความรู้ ความเข้าใจ หลักการวิธีการสอนแบบพัฒนาปัญญา และ มุ่งมั่นจัดการเรียนการสอนแบบพัฒนาปัญญา

w      โรงเรียนและชุมชน มีความร่วมมือกันในการจัดการศึกษา

w    รัฐให้การสนับสนุน ส่งเสริมในด้านการบริหาร และพัฒนาบุคลากร ทรัพยากร ในส่วนที่เป็นข้อจำกัดของโรงเรียนอย่างเหมาะสม และ เพียงพอ

บรรณานุกรม

http://www.pbict.th.gs/web-p/bict/word_exel/Introduction_to_ICT.doc