การศึกษาตลอดชีวิต กับการเรียนรู้ตลอดชีวิต
วิจารณ์  พานิช
          ผมได้เห็นร่าง พรบ. ส่งเสริมการศึกษาตลอดชีวิต พศ. ...  ให้นิยามไว้ในมาตรา 4 ดังนี้
          “การเรียนรู้ตลอดชีวิต” หมายความว่า   กระบวนการเปลี่ยนแปลงและพัฒนาที่เกิดขึ้นในตัวบุคคล   อันเป็นผลมาจากการได้รับความรู้หรือประสบการณ์จากการจัดการศึกษา   หรือจากกิจกรรมในวิถีชีวิต ที่สามารถเกิดขึ้นได้ตลอดเวลา   ตั้งแต่เกิดจนตาย
          “การศึกษาตลอดชีวิต” หมายความว่า   กระบวนการจัดการศึกษาที่ผสมผสานการศึกษาทุกรูปแบบ   ทั้งการศึกษาในระบบ   การศึกษานอกระบบ   และการศึกษาตามอัธยาศัย   เพื่อส่งเสริมให้ประชาชนสามารถเรียนรู้ได้ทุกสถานการณ์  เวลา  และสถานที่  อย่างต่อเนื่องตลอดชีวิตตามความต้องการและความสนใจ   เพื่อการพัฒนาคุณภาพชีวิตของตนเอง  ครอบครัว  ชุมชน และสังคม
          ข้อเด่นของร่าง พรบ. นี้   ก็คือตระหนักในความแตกต่างระหว่างการเรียนรู้ตลอดชีวิต  กับการศึกษาตลอดชีวิต
          ข้อด้อยก็คือ   ร่าง พรบ. นี้เน้นที่การศึกษาตลอดชีวิต   เน้นที่ผู้ให้บริการและผู้ควบคุมตรวจสอบคุณภาพ
          ผมเกิดข้อสงสัยว่า   ร่าง พรบ. นี้จะเอื้อประโยชน์ต่อคนในวงการศึกษามากกว่าประโยชน์ของคนทั่วไป
          ที่น่ากังวลก็คือ   ถ้าออกเป็น พรบ. แล้ว   จะมีผลทำให้เกิดความเข้าใจผิดว่า พรบ. นี้จะมีผลทำให้เกิดการเรียนรู้ตลอดชีวิต
          การจัดการศึกษากับการเรียนรู้เป็นคนละสิ่งกันนะครับ
          การเรียนรู้ของคนเราส่วนใหญ่เกิดจากกิจกรรมในวิถีชีวิต   ถ้าจะทำให้คนไทยมีการเรียนรู้ในวิถีชีวิตอย่างเข้มข้น   ต้องส่งเสริมการจัดการความรู้ในวิถีชีวิตร่วมกันของคนในครอบครัว   ชุมชน   และสังคม
          ผมได้บันทึกเรื่องนี้ไว้แล้วเมื่อวันที่ 5 มิ.ย.48   และได้เริ่มลงเรื่องการเรียนรู้ตลอดชีวิตของชาวนาทุก ๆ วันจันทร์และพฤหัสบดี   มาตั้งแต่วันที่ 6 มิ.ย.48

วิจารณ์  พานิช
14 มิ.ย.48