จิตและสสารต่างก็เป็นสิ่งมีอยู่จริงทั้งนั้น

นักปรัชญาคนสำคัญในกรุงเอเธนส์อยู่ร่วมยุคเดียวกันมีนักปราชญ์อย่างท่านยูรีปีเดสมหากวี  ท่านเฮโรโดตุสบิดาแห่งประวัติศาสตร์  หรือท่านฟีเดียสนักประติมากรรมเอก  นักปรัชญาคนนี้เกิดที่เมืองคลาโซเมเน  ในตระกูลมีฐานะร่ำรวย 

 เมื่อเขาอายุได้ 36 ปี ก็ไปเปิดสำนักทางปรัชญาในกรุงเอเธนส์อยู่ที่นั้นถึง 30 ปี  เพราะการสอนความจริงเลยขัดกับหลักความเชื่อทางศาสนายุคนั้นที่เชื่อว่า  พระอาทิตย์คือเทพเจ้าอะพอลโล่  แต่เขาสอนว่า  พระอาทิตย์คือก้อนหินร้อนแดง  ส่งผลให้เขาถูกทรมานจับกุมคุมขังแต่หนีรอดไปเปิดสำนักปรัชญาที่บ้านเกิดและอยู่ที่นั้นจนตาย

เกี่ยวกับปฐมธาตุเขาว่า...มโน  จิต  วิญญาณ...เพราะสิ่งนี้เป็นพลังงานผู้นำมวลสสารต่าง ๆ มาจัดเข้าก่อเกิดเป็นรูปร่างต่าง ๆ เมื่อมองในแง่ความจริงสูงสุดแล้วเขามองว่า  จิตและสสารต่างก็เป็นสิ่งมีอยู่จริงทั้งนั้น 

          ดังนั้นจุดเด่นในปรัชญาของเขาอยู่ที่การแยกจิตออกจากสสารอย่างชัดเจนเป็นคนแรกในปรัชญาตะวันตกสมัยโบราณจนกลายมาเป็นปรัชญาจิตนิยม ( Idealism ) อาจจะบอกว่าเขาเป็นหนึ่งในการก่อเกิดปรัชญานี้ก็ได้  และอาจกล่าวได้ว่าเขาเป็นคนแรกที่จุดประกายไฟทางปรัชญาเผยแพร่ในกรุงเอเธนส์จนกรายเป็นศูนย์กลางทางปรัชญาสืบต่อมาและเขาคือ  อานักซากอรัส ( Anaxagoras  พ.ศ. 43 – 115 ) นั้นเอง.